Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) verilerine göre; Perakende Güven Endeksi (TEPE), kasım ayında bir önceki aya göre 2,6 puan geriledi. Endeks, bir önceki yılın aynı dönemine göre ise 1,7 puanlık artışla 10,3 puan oldu.
TEPAV, kasım ayı TEPE verilerini açıkladı. Buna göre; TEPE, kasım ayında bir önceki aya göre 2,6 puan geriledi. Bu gerilemede, geçen 3 ayda işlerin durumu ve gelecek 3 ayda satış beklentisi göstergelerindeki kötüleşme etkili oldu. TEPE anketi kapsamında, geçen 3 ayda işlerin azaldığını belirten perakendecilerin oranı, ekim ayında yüzde 45 iken kasım ayında yüzde 54'e çıktı. Gelecek 3 ayda işlerinde kötüleşme beklediğini belirten perakendecilerin oranı ise ekim ayında yüzde 42 iken kasım ayında yüzde 49 oldu.
TEPAV’in perakende güveni ile ilgili verileri şöyle:
PERAKENDE GÜVEN AZALDI
TEPE değeri, Kasım 2021’de 10,3 puan değerini alarak geçen yılın aynı dönemine göre 1,7 puan arttı. Geçen aya göre 2,6 puan azalma oldu. TEPE değerinin yıllık değişiminde, geçtiğimiz 3 ayda işlerin durumu göstergesindeki 13,6 puanlık iyileşme etkili oldu. Diğer taraftan, mevcut stok düzeyinin normalin altında olduğu yönündeki 16,3 puanlık değişim, endekse olumlu yansıdı. Gelecek 3 aya ilişkin satış beklentilerinin denge değeri Kasım 2021’de 22,9 puan oldu. Buna göre; gelecek 3 aya ilişkin satış beklentileri, bir önceki aya göre 5,8 puan, bir önceki yılın aynı ayına göre 25,0 puan azaldı.
YÜZDE 49,1’LİK KISIM KÖTÜLEŞME BEKLİYOR
TEPE anketi katılımcılarının yüzde 15,3’ü gelecek 3 ayda işlerinde iyileşme beklerken yüzde 49,1’i işlerinde kötüleşme beklediğini belirtti. İşlerinde bir değişiklik beklemeyenlerin oranı ise yüzde 35,6 oldu. İşlerinde değişiklik beklemeyenlerin oranı yüzde 35,6 seviyesinde kaldı.
İŞLER GEÇEN YILA GÖRE İYİ, GEÇEN AYA GÖRE KÖTÜ
İşlerin durumuna ilişkin değerlendirmeler geçen yıla kıyasla iyileşirken geçen aya göre kötüleşti. TEPE anketi katılımcılarının yüzde 22,5’i geçen yılın aynı dönemine göre işlerinde artış olduğunu belirtirken işlerinde düşüş olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 44,1 olarak belirlendi. Geçen yıla göre işlerinde bir değişiklik olmadığını belirtenlerin oranı ise yüzde 33,4 oldu.
BAKKAL, MARKET ORTALAMANIN ALTINDA KALDI
Perakende güvenine alt sektörler itibarıyla bakıldığında; Kasım 2021’de, geçen yılın aynı dönemine göre “tekstil, hazır giyim ve ayakkabı”, “elektrikli ev aletleri, radyo ve televizyonlar” ve “diğer (akaryakıt istasyonu, eczane, parfümeri, nalbur, züccaciye, kırtasiye)” sektörlerindeki değişim ortalamanın üzerinde gerçekleşti. “Motorlu taşıtlar”, “yiyecek, içecek ve tütün ürünleri”, “mobilya, aydınlatma ekipmanı ve ev içi kullanım ürünleri” ve “birden fazla türde ürün satan bakkal, market ve büyük mağazalar” sektörleri ortalamanın altında değer aldı.
GÜVEN EN ÇOK ORTA ANADOLU BÖLGESİ’NDE DÜŞTÜ
Perakende güvenine bölgeler itibarıyla bakıldığında; kasımda, geçen yılın aynı dönemine göre Kuzeydoğu Anadolu, Ege, Doğu Karadeniz ve Marmara bölgelerinde artış gerçekleşirken Batı Karadeniz, Güneydoğu Anadolu, Akdeniz, Batı Anadolu, Ortadoğu Anadolu ve Orta Anadolu bölgelerinde ise azaldı. En fazla azalış, 19,8 puan ile Orta Anadolu Bölgesi’nde yaşandı.
AB’DE PERAKENDE GÜVEN GEÇEN YILA VE GEÇEN AYA GÖRE ARTTI
AB-27 Perakende Güven Endeksi, kasımda önceki aya göre 1,6 puan, geçen yılın aynı dönemine göre 16,2 puan arttı ve 4,5 puan değerini aldı. AB-27’de perakende güveninde eylül ayında gözlenen düşüş eğilimi yerini yükselişe bırakırken TEPE, kasım ayında da düşüşünü sürdürdü.
TÜRKİYE, AB-27 VE EURO BÖLGESİ’NİN GERİSİNDE KALDI
Türkiye ve AB-27 ülkelerinin Perakende Güven Endeksleri değerlendirildiğinde; kasım ayında geçen yıla göre en fazla artış gösteren ülke Hırvatistan oldu. Avusturya ve İspanya’da da 30 puan üzerinde iyileşmeler gerçekleşti. Bölge ortalamalarındaki değişim AB-27’de 16,2 puana, Euro Bölgesi’nde ise 16,4 puana ulaştı. Bir önceki aya göre gelişmeler değerlendirildiğinde; en yüksek artış Slovenya ve Fransa’da yaşandı. Bölge ortalamaları ise AB-27’de 1,6 puan, Euro Bölgesi’nde 1,8 puan oldu. Türkiye’nin AB-27 ve Euro Bölgesi ortalamalarının gerisinde kaldığı görüldü.