SEYFİ ÇELİKKAYA
(YOZGAT) - Yozgat’ın kavun karpuz üretiminde önemli bir yere sahip ilçesi Yerköy’de çiftçi, masrafını karşılamaması üzerine kışlık kavunu tarlada bırakmayı tercih etti. Çiftçi Kamuran Aslan, “Kavun karpuzlar hep tarlada kaldı. Götürdüğünde bunu beşe üretiyorsun dörde satmak zorunda kalıyorsun. Dolayısıyla bir anlamı da kalmıyor bunun. Hiç olmazsa toplama maliyetine bari girmeyeyim diye insanlar genelde böyle bırakmak zorunda kaldılar” dedi.
Yozgat’ın Yerköy ilçesinin Sekili bölgesindeki köylerde her yıl, diğer tarımsal ürünlerle birlikte yoğun olarak kavun ve karpuz ekimi de yapılıyor. Bu yıl kavunun masrafını çıkarmadığını belirten çiftçiler, ürünlerini tarlada bırakmak zorunda kaldıklarını anlattı.
"Çiftçimiz hedeflediği noktayı yakalayamadı"
Akpınar köyü çiftçilerinden Kamuran Arslan, şunları söyledi:
"İnsanlar çiftçilikte buğday arpa üretiminden doğru dürüst para kazanamadığı için daha çok alternatif ürünlere yönelmeye çalışıyor; soğandır, pancardır, kavun, karpuzdur, mısırdır. Hiçbirinde de çiftçimiz hedeflediği noktayı yakalayamadı. Maliyetler almış başını gidiyor, plansız bir üretim modeli, bu anlamda pazarlama şansın da yok zaten bunları. İşçilik maliyetleri de almış başını gidiyor. Sadece bu tarla değil, buna benzer onlarca tarlada kavun karpuzlar hep tarlada kaldı. Götürdüğünde zaten, sen bunu beşe üretiyorsun dörde satmak zorunda kalıyorsun. Dolayısıyla bir anlamı da kalmıyor bunun. Hiç olmazsa toplama maliyetine bari girmeyeyim diye insanlar genelde böyle bırakmak zorunda kaldılar, ben de dahil.
"Bizde olan üç kuruşumuzu bizde mi faize yatırsaydık"
Bu anlamda ‘üretirken batıyoruz’ diye bir tabir kullanmak gerekiyor zannediyorum. Bu mahsule, arazilere bağladığımız paralar, yatırdığımız sermaye ondan sonra beklentimiz ölçüsünde beşe üretip dediğim gibi dörde satar bir konuma geldiğimizden bizim kabahatimiz ne acaba? Bizde olan üç kuruşumuzu biz de mi faize yatırsaydık? Üretmeyen bir ülke çökmeye mahkumdur. Pazar yok. Uzak yerlere taşıyamıyorsun zaten. Taşıyamadığın için sadece bulunduğun yerel alanda pazarlamaya çalışıyorsun. O da biraz fazlalık var, doğal olarak, Yerköy nüfusunun üzerinde. Yerköy, 28 bin nüfuslu bir ilçe. Bu ilçeye pazarlamaya çalışıyorsun, dışarıya götürmek gibi imkanın yok zaten, topladığın fiyatı etmiyor. Bu maliyeti almış başını gidiyor. Bir de dışarı taşıyacak olursan bunu orada da pazarlama şansın yok. O nedenle genelde tarlada bırakıldı bu şekilde."