İSTANBUL - EYT düzenlemesinin ardından emeklilikte yaş şartı nedeniyle kapsam dışında kalan 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişlilerin kademeli emeklilik talebi yeniden gündemde.

Kademeli emeklilik konusunda son günlerde TBMM ve kamuoyunda hareketlilik yaşansa da henüz yürürlüğe girmiş yeni bir kademeli emeklilik yasası bulunmuyor.

Özellikle EYT düzenlemesinin dışında kalan ve 8 Eylül 1999 sonrasında sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar, kendileri için de kademeli bir emeklilik sistemi oluşturulmasını talep ediyor. Konuyla ilgili çeşitli kanun teklifleri ve siyasi açıklamalar gündeme gelirken, yeni bir düzenlemenin ne zaman yürürlüğe gireceğine ilişkin resmi bir tarih açıklanmış değil.

Kademeli emeklilik düzenlemesi bekleyen milyonlarca çalışan için dikkat çeken son gelişme, Emeklilikte Adalet Derneği'nin (EMADDER), Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakan Yardımcısı Ahmet Aydın ile bir görüşme gerçekleştirmesi oldu. EMADDER Genel Başkanı Mihriban Uğurlu, iktidar kanadıyla daha önce görüşme konusunda yaşadıkları sıkıntıların geride kaldığını belirterek, “Önce AK Parti Genel Merkezi'nin, daha sonra Çalışma Bakanlığı'nın kapıları kademeli emekliliğe açıldı” dedi. Ancak görüşmelerde kendilerine henüz somut bir çalışma veya takvim aktarılmadığını açıkladı.

Bu görüşme ve açıklamanın ardından emeklilik bekleyenler arama motorlarında ve sosyal medyada "Kademeli emeklilik çıkacak mı?", "Kademeli emeklilik düzenlemesi nasıl olacak?" Kademeli emeklilik tablosu nasıl olacak" sorularına yanıt aradı.

KADEMELİ EMEKLİLİK TABLOSU BELLİ OLDU MU?

Sosyal medyada ve çeşitli internet sitelerinde 2000, 2001, 2002 ve sonraki yıllarda sigorta girişi bulunanlar için farklı kademeli emeklilik tabloları paylaşılıyor.

Ancak yeni bir kanun yürürlüğe girmediği için bu tablolar resmi kademeli emeklilik tablosu değil.

EMADDER'in gündeme getirdiği modeller ve çeşitli platformlarda paylaşılan olası emeklilik tabloları, mevcut durumda yalnızca öneri ve beklenti niteliğinde.

Dolayısıyla vatandaşların yalnızca internette yer alan olası tabloları dikkate alarak kesin emeklilik tarihi hesaplaması doğru olmayacak.

Yeni bir yasa çıkması halinde yaş, prim günü ve kapsam şartları kanunda açıkça belirlenecek.

KADEMELİ EMEKLİLİK NE ZAMAN ÇIKACAK?

Kademeli emeklilik için şu an açıklanmış kesin bir yürürlük tarihi bulunmuyor.

TBMM'de konuya ilişkin teklifler ve çalışmalar gündeme gelebiliyor. Ancak bir kanun teklifinin yasalaşması ve yürürlüğe girmesi için TBMM'deki yasama sürecinin tamamlanması ve düzenlemenin Resmi Gazete'de yayımlanması gerekiyor.

Bu nedenle “kademeli emeklilik çıktı”, “2000 girişlilere emeklilik hakkı geldi” veya “kademeli emeklilik tarihi kesinleşti” şeklindeki paylaşımlara resmi kaynaklar üzerinden doğrulanmadan itibar edilmemesi gerekiyor.

EMADDER'in Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakan Yardımcısı Ahmet Aydın ile gerçekleştirdiği görüşme sonrasında da yeni düzenlemenin ne zaman hayata geçirileceğine ilişkin bir takvim açıklanmadı.

Mihriban Uğurlu'nun açıklamasına göre görüşmelerde kendilerine somut bir çalışma veya takvim aktarılmadı.

Bu nedenle mevcut gelişme, kademeli emekliliğin kesin olarak çıkacağı anlamına gelmiyor. Ancak konunun ilgili makamlarla görüşülmeye devam etmesi, düzenleme beklentisi bulunan çalışanlar açısından dikkat çekici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

2000 SONRASI SİGORTA GİRİŞİ OLANLARA KADEMELİ EMEKLİLİK GELECEK Mİ?

Kademeli emeklilik beklentisinin merkezinde özellikle 2000-2008 yılları arasında ilk kez sigortalı olan çalışanlar bulunuyor.

Mevcut sistemde bu kişilerin emeklilik şartları ilk sigorta giriş tarihi, bağlı olunan sigorta statüsü, prim gün sayısı ve yaş gibi kriterlere göre belirleniyor.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yeni bir kademeli emeklilik sistemi yürürlüğe konulmadığı için internette paylaşılan farklı yaş ve prim tabloları resmi emeklilik tablosu niteliği taşımıyor.

1999 SONRASI SİGORTA GİRİŞİ OLANLARIN MEVCUT EMEKLİLİK ŞARTLARI

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın mevcut mevzuat bilgilerine göre, 8 Eylül 1999-30 Nisan 2008 arasında ilk kez sigortalı olan 4A kapsamındaki çalışanlarda kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş ve prim koşulları uygulanıyor.

4A kapsamındaki sigortalılar için mevcut düzenlemede;

• Kadınlarda 58 yaş,

• Erkeklerde 60 yaş,

• En az 7000 prim günü

şartlarından oluşan emeklilik koşulları bulunuyor.

Alternatif olarak kadın ve erkek sigortalılar için 25 yıllık sigortalılık süresi ile birlikte en az 4500 prim günü üzerinden de ilgili şartlar uygulanabiliyor.

Siyasetçilerden kademeli emeklilik açıklamaları

Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasasının yürürlüğe girdiği 2023 yılından 2025 yılı sonuna kadar 2,6 milyon kişi yaş şartını doldurmadan emekli oldu.

EYT'den sonra mağdur olduklarını öne süren yüzbinlerce çalışan kademeli emeklilik taleplerini yükseltirken, kademeli emeklilik talebi yalnızca çalışanların ve sivil toplum kuruluşlarının gündeminde değil. Konu, son dönemde siyasi partilerin ve milletvekillerinin de açıklamalarına yansıdı.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel, kademeli emeklilik talebinin gündemden düşürülmemesi gerektiğini belirterek konuyu farklı platformlarda gündeme getirdi. Özel'in açıklamalarında, EYT sonrasında oluşan emeklilik koşullarındaki farklılıklara dikkat çekilirken kademeli emeklilik talebinin takipçisi olunacağı mesajı verildi.

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu da kademeli emeklilik konusunu Meclis gündemine taşıyan siyasi isimler arasında yer aldı. İYİ Parti tarafında EYT sonrasında ortaya çıkan yaş ve emeklilik koşullarındaki farklılıkların giderilmesi gerektiği yönünde açıklamalar yapıldı.

Kademeli emeklilik konusunda TBMM'ye de çeşitli kanun teklifleri ve soru önergeleri sunuldu. Ancak Meclis'e bir kanun teklifinin sunulması, düzenlemenin yasalaştığı anlamına gelmiyor. Mevcut durumda kademeli emekliliği yürürlüğe koyan kesinleşmiş bir yasa bulunmuyor; TBMM'deki tekliflerden biri komisyonda bulunuyor.