SEYFİ ÇELİKKAYA
Yozgat’ta çobanlar, hayvanları otlağa götürürken eşyalarını taşımak için eşek bulmakta zorlanıyor. Sarıkaya ilçesinin Çatak köyünde 4 yıldır çobanlık yapan 19 yaşındaki Mehmet Kılıç, "Merkep sayısı şu anda azaldı, bulmakta zorluk çekiyor çoban arkadaşlar, biz de öyleyiz. Sayısı azaldı, köyde 10-15 tane vardı, şimdi bir-iki tane kalmıştır, yok denecek sayıda az" dedi.
Yozgat gibi Anadolu kentlerinde kırsal alanlarda yaşayanların tarlaya giderken eşyalarını taşıdığı, çobanların ve sürü sahiplerinin çoban köpekleri kadar değer verdiği eşek sayısında azalma yaşanıyor. Resmi verilere göre Yozgat’ta son 10 yılda eşek sayısı yüzde 50 oranında gerileyerek bin 400 civarlarına düştüğü belirtildi.
"ÇOBANIN VAZGEÇİLMEZİ EŞEĞİ VE KÖPEĞİ"
Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Orhan Ermetin, Konya Gıda Tarım Üniversitesi Tarla Bitkileri Bölümü Çayır Mera Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mevlüt Mülayim ile birlikte hazırladığı ‘Çoban' isimli kitabında, çobanların vazgeçilmezleri arasında eşek ve köpeğine de yer verdi. Ermetin, çobanlık mesleği, hayvan refahı, küçükbaş hayvan yetiştiriciliği, sürü yönetimi, teknik mera kullanımı, meralarda bakım, toprak-su muhafaza yapıları ve farklı kullanıma açılan bozulmuş bitki örtülerinin iyileştirilmesi ile doğaya tekrar kazandırılması gibi konularda sürü sahiplerini ziyaret edip, bilgilendirmelerde bulunuyor. Ermetin, yürüttüğü saha çalışmasında, köyün gençleri ve sürü çobanlarıyla da bir araya gelip, sürü yönetimi konusunda da bilgiler aktarıyor. Ermetin, son olarak Sarıkaya ilçesinin Çatak köyünde gençlerle buluştu, sürü yönetimi hakkında bilgi verirken çobanın vazgeçilmezlerini, "Çobanın vazgeçilmez aksesuarları kepeneği, eşeği, kavalı, koyunlarına taktığı çanları, kırsal alanlarda koyunlarını güderken, kullandığı araçlardır" diye özetledi.
"YEMEĞİMİZİ, SUYUMUZU TAŞIMAKTA YARDIMCI OLUYOR, MERKEPLER"
Dağlık bölgede koyunlarını otlatan çobanların, hayvan sahiplerinin ‘olmazsa olmazları’ arasında ilk sırayı çoban köpeği ve eşek alıyor. Sarıkaya ilçesinin Çatak köyünde 4 yıldır çobanlık yapan 19 yaşındaki Mehmet Kılıç, "Çobanın olmazsa olmazı merkep ve köpeklerimiz var. Dağlarda bizlere yardımcı oluyor, yalnız kalmıyoruz. Giderken yemeğimizi, suyumuzu taşımakta yardımcı oluyor, merkepler. Merkep sayısı şu anda azaldı, bulmakta zorluk çekiyor çoban arkadaşlar, biz de öyleyiz. Sayısı azaldı, köyde 10-15 tane vardı, şimdi bir-iki tane kalmıştır, yok denecek sayıda az" diye konuştu.