Türk Tabipleri Birliği (TTB) heyeti sınırdaki mültecilerle ilgili oluşturduğu gözlem raporunda barınma, beslenme sorunlarının yanında ilaç temininde de sıkıntı yaşandığına dikkat çekilerek, Türkiye sınırının diğer tarafında mültecilere yapılanlar "işkence" olarak tanımlandı.
TTB oluşan heyet Edirne’de mültecilerin bulunduğu alanlarda ve Edirne’nin Yunanistan sınır kapısı Pazarkule’deki mülteciler ve görevliler ile çeşitli görüşmeler yaptı. Heyet görüşmelerinin sonucunu rapor haline getirdi ve tespitlerini açıkladı. TTB heyetinin raporunda mültecilerin sağlık riskine maruz kaldığını dikkat çekilerek, "Belirli noktalarda temel insani gereksinimler için bile gönüllü desteğine muhtaçlar, tuvalet, temiz su ve gıda temininin mümkün değil. Sınır bölgesinde Yunanistan kolluk kuvvetlerince uygulanan şiddet ve tam olarak sağlanamayan güvenlik şartları nedeniyle doğrudan hayati tehlike ile karşı karşıyalar" denildi.
'İLAÇ TEMİNİNDE SORUNLAR YAŞANIYOR'
Heyetin raporunda yer alan tespitler şöyle:
- Yeterli ve dengeli beslenme, ana çocuk sağlığı hizmetleri, bağışıklama, temel ilaçlara ücretsiz erişim, endemik hastalıkların tedavisi vb. hizmetlere gereksinim bulunmakta ancak bu gereksinim karşılan(a)madığı gözlemlenmiştir.
- Kronik hastalıkları olan kişilerin ilaç temininde sorun yaşadıkları, bazı kişilerin sınır geçtikten sonra Yunanistan kolluk kuvvetleri tarafında eşyaları ile beraber ilaçlarına da el konulduğu için tedavilerine devam edemedikleri görülmüştür.
- Tıbbi acil hizmetler açısından kişilerin acil durumlarda ambulans ile hastaneye götürüldükleri, bu açıdan acil tedavi gereksinimlerinin sağlandığı gözlemlenmiştir. Ancak bazı kişilerin acil durum bile olsa hastanelerde kolluk kuvvetleri tarafından farklı yerlere gönderilmek korkusu ile ambulans çağırmaktan endişe ettikleri öğrenilmiştir.
'SAĞLIK ÇALIŞANLARIR YOĞUN ÇALIŞIYOR'
- Sağlık çalışanlarının bir kısmı CoVID19’a karşı sınır kapılarında oluşturulan ekiplerde görevlendirilmiştir ve yoğun çalışmaktadırlar. Sınırda Yunan kolluk kuvvetlerinin ateş açması ve başka yaralanmalar nedeni ile hastanelerde acil başvurularında yoğunluk yaşanmaktadır. Sağlık çalışanlarının izinleri iptal edilmiştir. Bu durumun daha uzun sürmesi durumunda Edirne’de ek sağlık insan gücüne ihtiyaç duyulacağı belirtilmiştir. Süreçte sahada görev yapan sağlık çalışanlarının psikolojik ve sosyal desteğe gereksinim duyabileceği öngörülmüştür.
'YAPILANLAR İŞKENCE KAPSAMINA GİRMEKTEDİR'
Mültecilerin barınma, beslenme ve sağlıklı çevrede yaşama hakkının olduğuna dikkat çekilen TTB raporunda i, "Sınırın diğer tarafına geçmeye çalışırken yaralanan, can ve mal kaybına uğrayan ya da geçen kişilere yapılan müdahaleler işkence kapsamına girmektedir ve her biri insan hakları ihlali kapsamında değerlendirilmelidir. Bu durum uluslararası yetkililere bildirilmeli ve hemen bu tür uygulamalara son verilmelidir" denildi.
TTB HEYETİ CENEVRE SÖZLEŞMESİNİ HATIRLATTI
Raporda tavsiyeler şöyle sıralandı:
- Sürecin daha fazla can ve mal kaybına neden olmadan, toplumsal bir infial yaşanmadan iyi yönetilmesi, şeffaf ve sorunu çözecek bir politik irade gerekmektedir.
- Güvenli bir geçiş koridoru sağlanmadan mültecilere geçiş temennisi verilmemeli, mülteciler hayati tehlikenin olduğu şartlara doğru itilmemelidirler.
- Yetkililerin belirsiz, insan hayatını riske atan ve insan hakkı ihlali yaşanan bu sürecin sonlandırılmasında ivedilikle rol almaları ve süreci şeffaf yürütmeleri gerekmektedir.
- Şu anda sınırda ya da Edirne şehrinin farklı bölgelerinde bulunan mülteciler için en temel insani bakım ve gereksinim duyulan temel sağlık hizmetleri sağlanmalı ya da sağlanabilecek yapılar oluşturulmalıdır.
- Mültecilerin hareketliliği Edirne şehir içinde kişilerin temel ihtiyaçlarını karşılamasını önleyecek şekilde kısıtlanmamalıdır.
- Mültecilerin Türkiye’de gerekli haklara sahip olarak yaşamaları için 1951’de kabul edilen Mültecilerin Hukuki Statüsüne ilişkin Cenevre Sözleşmesi’ndeki coğrafi sınırlama kaldırılmalıdır.