(ANKARA)- ABD Başkanı Donald Trump, Florida’daki malikanesinde İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile yaptığı görüşmede, Hamas’ın Gazze barış planının ikinci aşamasına geçebilmesi için hızla silahsızlanması gerektiğini söyledi. Trump, İran’ın nükleer ya da balistik füze programını yeniden inşa etmesi halinde yeni bir saldırının kaçınılmaz olacağını vurguladı.
ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile Florida’daki malikanesinde gerçekleştirdiği ikili görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, Gazze barış planı, Hamas’ın geleceği, İran’ın askeri kapasitesi ve Batı Şeria’daki gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulundu.. Trump, Hamas’a “silahsızlanması için çok kısa bir süre” tanınacağını belirterek, bu sürenin sonunda anlaşmaya uyulmaması halinde “çok ağır bedeller ödeyeceklerini” söyledi. Gazze barış planına İsrail’in “yüzde yüz uyduğunu” söyleyen Trump, İran’ın bölgedeki etkisinin kırılmasının bu planı mümkün kıldığını dile getirdi.
"İsrail plana sadık kaldı"
Trump, Gazze barış sürecine ilişkin bir soru üzerine, İsrail’in tutumundan endişe duymadığını vurgulayarak, “Ben diğer insanların yaptıklarından veya yapmadıklarından endişe ediyorum” dedi. İsrail’in planına sadık kaldığını ve güçlü bir duruş sergilediğini söyleyen Trump, buna karşın zaman zaman ihlaller karşısında “ikinci bir şans verilmesi gerektiğinin” anlaşılamadığını ifade etti. Bu sözleriyle Netanyahu’yu işaret eden Trump’ın, İsrail’in de sürecin bazı aşamalarında esneklik göstermesi gerektiğine ima ettiği yorumları yapıldı.
İran ve Hamas’a uyarı: Silahsızlanmazlarsa bedelini ağır öderler
İran’a yönelik uyarılarını da yineleyen Trump, Tahran yönetiminin nükleer ya da balistik füze programını yeniden inşa etmeye çalışması halinde bunun “çok hızlı bir şekilde ortadan kaldırılacağını” söyledi. “Nereye gittiklerini, ne yaptıklarını tam olarak biliyoruz” diyen Trump, İran’ın bu yöndeki adımlarını sürdürmesi durumunda İsrail’in olası bir askeri operasyonuna tam destek vereceklerini açıkladı.
Hamas konusunda ise Trump, örgütün silahsızlanmasının Gazze’de kalıcı barışın ön şartı olduğunu belirterek, “Oldukça kısa bir süre içinde silahsızlanmaları gerekiyor. Eğer anlaşmaya uymazlarsa bunun bedelini çok ağır ödeyecekler” dedi. Trump, bu sürecin ABD tarafında Beyaz Saray’ın üst düzey isimleri Steve Witkoff ve Jared Kushner tarafından yürütüleceğini kaydetti.
"Batı Şeri konusunda Netenyahu ile yüzde yüz aynı fikirde değilim"
Basın toplantısında Batı Şeria’ya ilişkin görüş ayrılıklarını da kabul eden Trump, Netanyahu ile bu konuda “yüzde yüz aynı fikirde olmadıklarını” söyledi. Batı Şeria’daki yerleşimci şiddetine dair bir soruya yanıt veren Trump, “Uzun zamandır büyük bir tartışma yürütüyoruz. Ancak Batı Şeria konusunda bir sonuca varacağız” ifadelerini kullandı.
"İsrail ve Suriye’nin iyi geçineceğinden eminim"
Suriye’ye ilişkin dikkat çekici değerlendirmelerde bulunan Trump, Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara için “Her zaman bizimle birlikte oldu” ifadesini kullanarak, İsrail ile Suriye arasında yapıcı bir ilişki kurulabileceğini savundu. “İsrail ve Suriye’nin iyi geçineceğinden eminim. Bunun için elimden geleni yapacağım” diyen Trump, bölgesel istikrarın ancak diyalog ve güvenlik garantileriyle sağlanabileceğini dile getirdi.
Netanyahu ise İsrail’in temel hedefinin, Suriye ile “barışçıl ve istikrarlı bir sınıra sahip olmak” olduğunu belirtti. İsrail Başbakanı, bu çerçevede özellikle Suriye’de yaşayan Dürzilerin güvenliğine vurgu yaparak, “Dürzi dostlarımızın güvenliğini sağlamak istiyoruz” dedi. Netanyahu ayrıca, Hristiyan toplulukların yalnızca Suriye’de değil, Orta Doğu’nun tamamında korunması gerektiğini ifade etti.
Trump, açıklamalarında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Suriye’de Beşar Esad rejiminin devrilmesine yardımcı olduğunu vurgulayarak, “Bibi de buna katılıyor” ifadesini kullandı.
Görüşmeyi “çok verimli” olarak nitelendiren Netanyahu ise Trump’ı İsrail’e davet etti ve kendisine yeni oluşturulan bir barış kategorisinde İsrail Ödülü’nü takdim etti. Netanyahu, Trump’ın İsrail’e verdiği desteğin “olağanüstü” olduğunu vurgulayarak, iki ülke arasındaki ortaklığın büyük sonuçlar doğurduğunu söyledi. Trump da “Sizinleyiz ve sizinle olmaya devam edeceğiz. Ortadoğu’da barış var ve bunu korumaya çalışacağız” diyerek İsrail’e desteğini yineledi.