OKTAY YILDIRIM
İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Meclisi’ndeki bütçe görüşmelerine, ekonomik kriz tartışması damga vurdu. CHP’li Tarık Balyalı “Doları 10 liraya biz getirmedik. Dünya ekonomik olarak zorda olabilir. Herkes bundan etkileniyor olabilir. Ama biz uçurumdan aşağı düştük. Şimdi bu şartlarda biz, İBB’yi, İSKİ’yi, İETT’yi yönetmeye çalışıyoruz” dedi.
İBB Meclisi'nde, İETT’nin 2022 yılı bütçe görüşüldü. Siyasi parti grupları adına yapılan konuşmalar, zaman zaman tartışmalara neden oldu. AKP'li Meclis Üyesi Abdullah Özdemir, konuşması sırasında AKP'li Savcı Sayan'ın başkanlığını yaptığı Ağrı Belediyesi'nin aldığı yeni otobüsleri gündeme getirerek, İBB'nin 2,5 yılda tek bir otobüs bile alamadığını öne sürdü. Özdemir’in konuşmasından sonra İYİ Parti Grup Sözcüsü Suat Sarı söz alarak Çin malı otobüslerin bir yıl sonra sorun çıkarmaya başlayacağını söyledi. Sarı şöyle konuştu:
“Bir sene sonra o Ağrı’daki otobüsler ikinci bir Phileas fiyaskosuyla karşı karşıya kalır. İstanbul Büyükşehir Belediyesi 11 ay beklerken krediyi, Ağrı Belediyesi 118 milyonluk bütçesiyle nasıl almış bunları? Sayın Savcı Sayan herhalde parti değiştirdiği için ona güzel bir kıyak çekmişler. Kredisini bir günde onaylamışlar ki bunları alabilmiş. Bunu gözden kaçırmamak lazım. Bir günde kredilerini vermişsiniz. Koskoca İstanbul Büyükşehir Belediyesi, 311 kişi oy birliğiyle Cumhurbaşkanlığı’na bir onay göndermiş, bir talep göndermiş, 11 aydır bekliyoruz. Keşke orayı gündeme getireceklerine buradan bir dilekçe yazsalardı da Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ne, bu araçların artık alınmasıyla ilgili bir onay bekleseydik.
“HOLLANDA OVALARINA GÖRE DİZAYN EDİLMİŞ ARAÇLARI İSTANBUL’A ALMAK HANGİ AKLIN ÜRÜNÜ”
Hollanda ovalarına göre dizayn edilmiş, daha Avrupa'da bile denenmemiş bir aracı İstanbul'un topoğrafik yapısına uygun olmayan Phileas araçları buraya almak hangi aklın ürünüdür? Bu araçları alırken kimlerden hangi teknik raporları almışlar ve bu araçları İstanbul'un kalbine hançer gibi sokmuşlar. 12 yıldır bu araçlar kaç kilometre yapmış? İETT Genel Müdürlüğü’nü yöneten insanlar o araçları devamlı kullanmayı bilmiyorlar mı? Ben size söyleyeyim. 300 bin kilometrede, 12 yılda bir aracı kullanıyorsanız bunun adı çok büyük bir fiyaskodur. Bu gerçekleri bilmeden bir şeyi savunmayalım.”
“KASTINI AŞAN SÖYLEMLER”
AKP’li meclis üyelerinin eleştirilerine cevap veren CHP Grup Sözcüsü Tarık Balyalı ise “Peşkeş çekmek, ihaleleri yandaşlara vermek gibi kastını aşan söylemlerde bulunuldu. Bunların hepsini reddediyoruz. Ayazağa’daki İETT’nin arazisinin satışıyla ilgili burada yasa dışı bir şey yok. Geçmiş dönemde milyonlarca dolarlık arsa satışı yapılırken arkadaşlar açısından bir sorun yoktu. Borçlanmaya izin vermiyorsunuz. Metrobüs alacağız, kredi onayı Cumhurbaşkanlığı’nda bekliyor. İETT’nin bugün içinde olduğu şartlar ortada. Dolar bugün itibariyle neredeyse 10 liraya gelmiş durumda. Ülkenin ekonomik şartları neyse ve bütün kurumlar nasıl etkileniyorsa İBB de İETT de İSKİ de aynı şekilde etkileniyor. Arsa satışı yapmak, elbette ki gönül istemez. Ama bir şekilde bu kurumların da ayakta kalmaya ihtiyacı var. Üstelik buranın plan tadilatı, AK Partililerin oyuyla geçmiş dönemlerde yapılmıştı ve CHP grubu olarak bunlara ‘hayır' demiştik. Ama bugünkü koşullarına göre hareket etmek durumunda olan ve bugünün ekonomik şartlarından ciddi derece etkilenmiş olan bir kuruluş olarak gelir artırıcı birtakım önlemlere başvurmak durumunda kaldığımız için bu işlem gerçekleşiyor. Böyle göbek atarak arsa satışı yapıyor değiliz” dedi.
“2 BİN 250 OTOBÜSÜ ÖZ KAYNAKLARLA DEĞİL İDO SATILARAK ALINDI”
AKP Grup Sözcüsü Faruk Gökkuş, Ağrı Belediyesi'nin aldığı otobüslerin İller Bankası’ndan borçlanılarak alındığını, dış borçla alınmadığını, İBB'nin de 25 yıl boyunca dış borçla bir tane bile İETT otobüsü almadığını belirtti. Gökkuş, “Peki şimdi CHP’nin iş bilmez yönetimi neden dış borca ihtiyaç duyuyor” diye sordu.
Tarık Balyalı da “2 bin 250 otobüs bu belediyenin bütçesinden alınmadı geçmiş dönemde. İDO'yu sattılar. Yani İstanbul Devlet Otobüsleri’ni sattılar, gelen parayla otobüs aldılar. Belediye bütçesinden, öz kaynaklarından falan alınmış değil. Tam aksine İstanbul halkının öz kaynaklarından alınmış.
“ÜLKENİN ŞARTLARI ORTADA, DOLARI 10 LİRAYA BİZ GETİRMEDİK”
CHP’lilerin İETT ile ilgili konuşacak bir şeyleri olmadığı için ekonomik koşulları konuştuklarını eleştirisinde bulunan AKP’li üyelere Balyalı, “Ülkenin şartları ortada. Doları 10 liraya biz getirmedik. Dünya ekonomik olarak zorda olabilir. Yani her kesede bundan etkileniyor olabilir. Ama biz uçurumdan aşağı düştük. Şimdi bu şartlarda biz, İBB’yi, İSKİ'yi ve İETT'yi yönetmeye çalışıyoruz.
“CUMHURBAŞKANLIĞI ONAY VERSEYDİ HEDEFİ TUTTURACAKTIK”
İETT'nin bu yılkı yatırım bütçesinin sadece yüzde 6'sının kullanılmasına ilişkin eleştirilere de yanıt veren Balyalı, “İlginç olan şu; hem bazı şeyleri yapıyorlar hem de yapmamış gibi davranıyorlar. Mesela 2021 yılı bütçesi içerisinde Cumhurbaşkanlığı’nda bekleyen kredi alımı ve sonrasında onlarla alınacak olan otobüsler var mıydı? Vardı. Yani Cumhurbaşkanlığı’nda bekleyen 90 milyon avro kredi onayı ocak, şubat, mart, nisan aylarına çıkmış olsaydı bugün gerçekleşme yüzde 6 değil, yüzde 90'lar civarında olacak mıydı? Elbette ki olacaktı. Euro şu an 11,35 lira. Yani minimum 1 milyarın biraz üzerinde bir rakamdan bahsediyoruz, 90 milyon avro dediğimiz zaman. Bütün hesaplamalar Cumhurbaşkanlığı makamımızın ocak, şubat, mart ayları içerisinde bu krediye onay vereceği biçimindeydi. Sayın Cumhurbaşkanı onay vermiş olsaydı İETT olarak da biz de yatırım konusunda gerçekleşmeleri tutturmuş olacaktık” diye konuştu.