Muhalefet milletvekilleri, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda, Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli’ye yönelik eleştirilerini sıraladı. CHP Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, AKP iktidarları 19 yıldır sulamaya yeterli yatırımı yapmadığı için çiftçinin kuraklıkla karşı karşıya kaldığını vurgulayarak, “Birilerine, köprüye, havaalanına garanti vereceğine halkının temel gıdasına destek vermeliydi” diye tepki gösterdi. TİP Hatay Milletvekili Barış Atay ise yabancıların Türkiye’de avlanmasına izin verilmesini eleştirerek, “Birkaç bin dolar için ABD’den yabancı birinin ülkede bir canlıyı katletmesi hiç mi rahatsız etmiyor sizi” dedi.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2020 yılı kesin hesabı, 2022 yılı bütçesi ile Bakanlığa bağlı kamu kurumlarının hesapları görüşülüyor. Komisyonda, Bakan Bekir Pakdemirli’nin sunumunun ardından muhalefet milletvekilleri söz aldı.

Komisyon Başkanı Cevdet Yılmaz, milletvekillerine, grup temsilcilerinin yarısı kadar süre vermek yönünde kara aldıklarını belirtti. 30 milletvekilinin konuşmak istediğini hatırlatan Yılmaz, komisyon dışındaki milletvekillerine dörder dakika süre vermeyi önerdi. CHP İstanbul Milletvekili Turan Aydoğan, bu duruma itiraz etti. Aydoğan, “Yanlış yapıyorsunuz. Milletvekilleri konuşur. Milletvekillerini susturamazsınız. Arkadaşlar siz nasıl komisyon üyesisiniz, nasıl müsamaha gösteriyorsunuz” dedi. Aydoğan ile AKP’li vekiller arasında kısa süreli atışma yaşandı.

Yılmaz, kararı oylama ile aldıklarını belirterek, “Dünyanın neresinde kural olmayan parlamento var” diyerek görüşmelere ara verdi. Aydoğan, “Arkadaşlar, size yarın ‘yarım dakika konuşun’ derse kabul edecek misiniz” diye tepkisini sürdürdü. Aydoğan komisyonu protesto ederek, konuşmama kararı aldığını açıkladı.

“KURAKLIK OLDUĞUNU SAĞIR SULTAN DUYDUĞU HALDE, ‘REKOLTE ARTACAK’ DİYE VERİ DÜZENLEDİ”

Aranın ardından milletvekilleri söz almaya devam etti. Yılmaz, komisyon üyesi olmayan milletvekillerine dörder dakika verileceğini açıkladı.

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, gittiği her yerde çiftçilerin girdi maliyetlerinden şikayet ettiğini belirterek, birçok girdi ürünün maliyetinin arttığını ve Tarım Bakanlığı’nın yurt dışından ithal ürün getirdiğini anlattı. Gürer, “Kuraklık olduğunu sağır sultanın duyduğu halde Tarım ve Orman Bakanlığı ‘mercimekte rekolte artacak’ diye veri düzenleyip fiyat açıklaması nedir? Nasıl olur da kırmızı ‘mercimekte yüzde 6,6 artış olacak’ deyip, 6 ay sonra ‘azalış olacak’ diye açıklarsınız” diye sordu.

Gürer, “Tarım ve Orman Bakanlığı’nın tarımdan haberi olmadığını vurguluyorum, eğer haberi olsa ‘Çiftçi mutlu’ demezdi” diye ekledi.

“YARIN DA TARIMDA İTHALATÇI OLMAYA DEVAM EDERİZ”

CHP Mersin Milletvekili Cengiz Gökçel, çiftçilerin 220 milyar lira civarında borcu olduğunu hatırlatarak, “Plansız tarımda ne çiftçi ayakta durabilir ne de ülkenin tarımı gelişebilir” dedi. Gökçel, çiftçilere karşılığı olmayan destekler verildiğini kaydederek, “Hala bu işi yapan insan olarak söylüyorum, desteği doğru, gerekirse üretimi yapabilmek için ayni olarak verin. Aksi halde çiftçiyi ayakta tutamayız, tarımımızı da geliştiremeyiz. Bugün olduğu gibi yarın da tarımda ithalatçı konumda olmaya devam ederiz” diye konuştu.

“ÖZEL SEKTÖRDE BÖYLE BİR MALİ TABLO VERİLSE NE YAPARSINIZ”

CHP Ankara Milletvekili Bülent Kuşoğlu, Cumhurbaşkanlığı 2022 programında, toprak ve su kaynaklarında öngörülen daralmadan dolayı tarımsal üretimde sürdürülebilirliğin attırılması ve israfın önlenmesinin dünya tarım gündeminde öne çıktığı bilgisinin yer aldığını hatırlatarak, “Sunumunuzda da bu tür konuların yer aldığı bir vizyon öne çıkmasını isterdim” dedi. Kuşoğlu, Sayıştay raporlarında 44 bulgu yer aldığını belirterek, “Bulgu listesine bakıyorum, çok çok önemli konular var. Siz özel sektörü biliyorsunuz. Özel sektörde böyle bir mali tablo verilse ne yaparsınız? Baksanıza, banka hesaplarının tam olarak raporlanmaması… Ne demek banka hesaplarının tam olarak raporlanmaması? Böyle bir şeyin olmaması lazım” dedi.

TİP Hatay Milletvekili Barış Atay, AKP iktidarının 20 yıldır sürekli ülkeyi yeşillendirdiğinde bahsettiğini belirterek, “4,5 milyar gibi akla hayale sığmayacak bir rakamdan bahsediyor” diye konuştu. Atay, “Uçak alınabilecek paralara Rusya’dan uçak kiraladınız. Sadece Dersim’deki orman yangınına 12 gün sonra müdahale ettiniz. Ege’deki yangınlara belediye başkanlarının katılmasına izin verirken Dersim’de belediye başkanı İçişleri Bakanlığı tarafından engellendi” dedi.

“YABANCI BİRİNİN ÜLKEDE BİR CANLIYI KATLETMESİ RAHATSIZ ETMİYOR MU”

Atay, yaban hayvanlarının avlanma ile öldürüldüğünü hatırlatarak, “Birkaç bin dolar için ABD’den yabancı birinin ülkede bir canlıyı katletmesi hiç mi rahatsız etmiyor sizi? 16 yılda avcılık kursu açmışsınız, 500 bin avcılık sertifikası vermişsiniz” diye vurguladı.

“Bildiğiniz tek şey bahçe yapmak, park yapmak. Onu da becerebildiğiniz söylenemez” diyen Atay, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Ülkeyi şirket gibi yöneteceğim” dediğini hatırlatarak, “Şirket gibi dediğine göre sizin yetkin olduğunuzu bekleyeceğim ama orman yangınlarına müdahaleyi gördüğümüzde yetkin olduğunuz söylenemez” dedi.

“DOLAR KURU YÜKSELDİKÇE GİRDİ MALİYETİ ARTIYOR”

İYİ Parti Ankara Milletvekili Durmuş Yılmaz, Türk lirası değer kaybettiği için üreticinin girdi maliyetlerinin arttığını vurgulayarak, “Dolar fiyatı sabit kalsa bile Türk lirasını değersizleştirdiğiniz için bunların TL fiyatı artıyor ve girdi fiyatı artıyor” diye konuştu. Yılmaz, “Girdi maliyetleri ne için artıyor? Bunu telefi etmek için, ne için ödenek talebinde bulunmuyorsunuz? Niye gübre fiyatları 7-8 bin liraya çıktı? Ne kadarı içeriden ne kadarı dışarıdan kaynaklanıyor” sorularına yanıt istedi.

“HAVAALANINA GARANTİ VERECEĞİNE HALKIN TEMEL GIDASINA DESTEK VERMELİYDİ”

CHP Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, çiftçinin borç yükünün 84 kat arttığını ve ürettiğini pazarlayamayacak durumda olduğunu söyleyerek, “Çiftçi tarlasında köle konumuna düşmekte. Bu bütçenin çiftçinin bütçesi olmadığını görüyoruz” dedi. Sarıbal, 19 yıldır AKP’nin sulamaya yeterli yatırımı yapmadığı için çiftçinin kuraklıkla karşı karşıya kaldığını vurgulayarak, “Birilerine köprüye, havaalanına garanti vereceğine halkının temel gıdasına destek vermeliydi” diye tepki gösterdi. Sarıbal, Türkiye’nin tarım ve hayvancılıkta ithalatçı durumda olduğunu ve 122 milyar dolar ithalat karşılık 88 milyar dolar ihracat yaptığı söyledi.

“PEMBE TABLO ÇİZİYOR”

CHP Adana Milletvekili Ayhan Barut, Bakan Pakdemirli’nin sunuş konuşmasını, “Sayın Bakan Bey sanırım başka ülkede yaşıyor demekten kendimi geri koyamadım. Pembe bir tablo çizdi. Gerçekler ve rakamlar öyle söylemiyor. Elleri öpülesi ve alın teriyle çalışan çiftçilerimiz dertliler ve tarımsal üretim yapamaz duruma geldiler. Bugünkü pembe tablo olmuş olsaydı, çiftçilerimiz bu halde olmazdı” dedi.

Barut, gübre fiyatlarının da arttığına dikkat çekerek, “Sayın Bakan, iyi bakın, bundan sonra gübre kuyumculara satılacak. Yüzde 600 gübrenin fiyatı artmış, hangi para böyle değer kazanır” diye Bakan Pakdemirli’ye seslendi.

“GIDA GÜVENLİĞİ İÇİN BİZİM OLMASI GEREKİYOR”

CHP İstanbul Milletvekili Mehmet Bekaroğlu, çayda 8 lira gübre desteği olduğunu açıklayarak, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın memleketinde bile dekar başına desteğin ortalama 40 gram olduğunu söyledi. Bekaroğlu, fabrikaların bahçelerinde çayların çürüdüğünü belirterek, “Şekerde, tütünde yapılan, yakında çayda da yapılacak” dedi. Bekaroğlu, Türkiye’nin tarımda net ithalatçı olduğunu bildirerek, “Çin’den sakatat alıyoruz. 19 yılda milyarca TL ithalata harcandı. Bu vatan toprağı filan şaka, bir şey söylemiyorum. 84 milyon insanın üzerinde geçineceği gıda güvenliği filan... Gıda güvenliği olması için bizim olması gerekiyor” diye konuştu.

“ÇİFTÇİ ÜRETMESE KAR EDECEK”

CHP Edirne Milletvekili Okan Gaytancıoğlu, çiftçiye yeterli bütçe ayrılmadığını kaydederek, “Siz Türk çiftçisini sevmiyorsunuz, başka ülkelerin çiftçilerine destek veriyorsunuz. Hep hasat zamanı ithalat yapıyorsunuz” dedi. Gaytancıoğlu, dünya pandemiden kırılırken Türkiye’nin üretim yerine ithalatta çözümler ürettiğini söyleyerek, “Çiftçi ürettiği için zarar ediyor. Üretmese geçen sene bin 800 liradan aldığı gübreyi bugün satsa 5 katı kar edecek” diye vurguladı.

HDP Şanlıurfa Milletvekili Ayşe Sürücü, “Eskiden ‘tahıl ambarı’ olarak anılan ülke, şu anda samanı, buğdayı ithal eder duruma gelmektedir” diyerek, tarımsal projelerin tarımı ilerletmek yerine mevcut tarımı da ortadan kaldırdığını söyledi. Sürücü, Şanlıurfa, Mardin ve Diyarbakır çiftçilerinin yüksek elektrik faturalarıyla karşı karşıya kaldığını vurgulayarak, “Daha ne kadar DEDAŞ’ın zulmüne susacaksınız” diye sordu. Sürücü, Tarım Bakanlığı’nın ürününü çöpe döken çiftçiyi görmezden geldiğini belirterek, “Domates taneyle satılırken hem çiftçiyi hem halkı yoksullukla baş başa bırakıyorsunuz” diye tepki gösterdi.