(İZMİR) – İzmir Kalkınma Ajansı’nın hazırladığı İzmir Bölge Planı Tanıtım Toplantısı gerçekleştirildi. Toplantıda plana ilişkin bilgi veren İzmir Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Mehmet Yavuz, İzmir’de hayata geçirilebilecek projeleri örneklendirerek “Kent merkezindeki baskının azaltılması kanaatindeyiz. İzmir’de kaynak verimliliği merkezinin kurulması, Avrupa’da kurulmaya başlanan hidrojen vadisinin İzmir’de de hayata geçirilmesi, liman kent kimliğini destekleyecek şekilde denizcilik alanında ihtisas üniversitesinin kurulabileceğini düşünüyoruz” dedi.

İzmir Kalkınma Ajansı’nın Bakanlığı himayesinde kentin paydaşlarıyla birlikte hazırladığı, kentin kaynaklarının etkili şekilde değerlendirilmesini hedefleyen ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmayı amaçlayan İzmir Bölge Planı Tanıtım Toplantısı yapıldı.

2024-2028 yıllarını kapsayan bölge planının tanıtım toplantısında konuşan İzmir Valisi Süleyman Elban, ulusal düzeyde kalkınma planlarını sürekli yaptıklarını, kalkınma, yatırım, ülkenin geleceğiyle ilgili, birlikte yapılacak faaliyetleri bu planlar çerçevesinde hayata geçirdiklerini söyledi.

İzmir'de de Kalkınma Ajansı'nın koordinatörlüğünde, bölge kalkınma planları çalışmalarının başladığını anlatan Elban, "Kamu kuruluşlarımız, STK’larımız, sektör temsilcileri ve bilim insanları ile uzmanların görüşüne müracaat edilerek, İzmirimizin bölgesel kalkınma planı hazırlandı. 16 Aralık 2024 tarihinde de yürürlüğe girdi" dedi.

Kaynakların verimli kullanılması için plan yapılması gerektiğini ifade eden Vali Elban, "Doğru kalkınmak, kıt kaynaklarımızı verimli kullanmak, daha sonra karşılaşılacak sorunları şimdiden öngörmek, ileride karşılaşılacak sorunları daha az kaynak ve emekle giderebilmek için plan yapmak zorundayız. İleride oluşan şartlar ve gelişen yeni durumlara uyum konusunda şaşırıp kalmamak ya da yoğun kaynak ve emek israfına yol açmadan yol almak istiyorsak plan yapmak zorundayız. Bu plan sadece kalkınma değil, kalkınmanın altlığını oluşturan alan planlamasına yön veren bir plan" diye konuştu.

"İzmir planının, İzmir’deki tüm kamu kuruşları açısından yol gösterici nitelik taşıyan bir kamu politikası"

İzmir Bölge Planı sunumunu gerçekleştiren İzmir Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Mehmet Yavuz da çalışmalarıyla ortaya çıkan İzmir planının, İzmir’deki tüm kamu kuruşları açısından yol gösterici nitelik taşıyan bir kamu politikası olduğunu belirtti. Yavuz, "Beş temel politika eksenimiz var. Görüyoruz ki ülke olarak bölgeler arası entegrasyonun güçlendirilmesi gibi hedeflerimiz var. Tüm bu planlar, neticede İzmir için nasıl bir mekansal amaç ortaya koyuyor, bu plan İzmir’i potansiyel küresel il olarak konumlandırıyor. İzmir, İstanbul’un arkasında. İstanbul küresel il olma özelliğinde. Ankara, Antalya ve İzmir, potansiyel küresel il olarak konumlandırılmış durumda. Bunun mekansal planlara da yansıması için bölgesel plan temel teşkil ediyor" dedi.

"2050 yılında İzmir’in nüfusunun 5.6 milyon seviyesine ulaşacağını öngörüyoruz"

Planın hazırlık sürecinde elde edilen donelerden örnekler veren Yavuz, şunları kaydetti:

"Bölge planımızın hazırlık süreci, 7 Haziran 2022 tarihli Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile başladı. İki yılı aşkın süre içerisinde çok geniş katılımlı, 26 bin 800 vatandaşımızın katıldığı çok ciddi bir saha araştırması gerçekleştirdik. Ardından mutfakta sentez çalışması yaptık. Çarpıcı bazı sonuçlar var. 2050 yılına varan İzmir nüfus projeksiyonu gerçekleştirdik. İzmir, göçle büyüyen bir kent. İzmir’in kendi dinamikleri içinde bıraktığımızda 2030 yılından itibaren nüfus azalmaya başlıyor. Hiç göç almadığımız senaryoda 2050 yılında nüfusun 4.3 milyona düştüğünü görüyoruz. Ama İzmir göç almaya devam edecek. Bu şekilde 2050 yılında İzmir’in nüfusunun 5.6 milyon seviyesine ulaşacağını öngörüyoruz. Burada, İzmir’in nüfusunun yaşlanmaya başlayacağını görüyoruz 2050’ye doğru. Şu an toplam nüfus içerisinde yüzde 12 olan 65 yaş ve üzeri nüfusun 2050’ye geldiğinde dörtte bire ulaşacağını öngörüyoruz. Yani her dört vatandaştan biri yaşlı olacak. Aynı şekilde nüfus yüzde 37 oranında artarken, hane halkı sayısındaki artışın yüzde 73 olacağını öngörüyoruz. Bu da yaklaşık 1.7 milyon hanenin kente eklenmesi demek.

"Ulaşım, imar ve kentleşme, altyapı en dikkat çekici sorun başlıkları olarak karşımıza çıkıyor"

İzmir Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Mehmet Yavuz, plandaki bir diğer bölgesel analiz çalışmasında, 26 bin 800’ün üzerinde vatandaşa ulaştıklarını, birkaç çarpıcı sonucun ortaya çıktığını belirterek, "Ankette, 'Kendinizi İzmirli olarak tanımlar mısınız' diye sorduğumuzda ankete katılanların yüzde 81.2’si kendini İzmirli olarak tanımladığını ifade etti. 'İzmir dediğimizde aklınıza gelen şeyler' dediğimizde, insanların en çok aklına gelen şeyler, 'deniz, özgürlük, boyoz' gibi ifadeler, en çok dikkatimizi çeken kavramlar olarak ortaya çıkıyor. 'İzmir’in en acil çözülmesi gerek sorunları nedir' diye sorduğumuzda 'ulaşım, imar ve kentleşme, altyapı' en dikkat çekici sorun başlıkları olarak karşımıza çıkıyor" bilgilerini paylaştı.

“Hayata geçirmek üzere üç politika eksenimiz var”

İzmir Bölge Planı'nın vizyonunu hayata geçirmek üzere üç politika eksenleri bulunduğunu anlatan Yavuz, şöyle konuştu:

"Biri yeşil eksen, biri mavi eksen, biri de toplum ekseni. Yeşil eksende, iklim krizinin çevresel baskıyı artıran sonuçları var. Biz de planımızda yeşil eksen adı altında İzmir’deki bütün üretim faaliyetlerinin daha çevreci yapılmasını önceleyen politikaya yer verdik. Mavi eksende ise İzmir bir liman kenti, yaptığımız çalışmalarda İzmir’in tek başına ülke ekonomisine en çok katkı sağladığı sektörün liman ve limanla bağlantılı sektörler olduğu ortaya çıkıyor. Aslında İzmir, limanı sayesinde bir cazibe merkezi. Bizim de denizin bize sunduğu imkanlardan, sürdürülebilirlik çerçevesinde daha fazla istifade etmemizin önemli olduğunu düşünüyoruz. Üçüncü eksenimiz toplumsal eksen ise dünyada yaşanan değişim ve dönüşüme karşılık, bizim hem kurumsal hem de bireysel düzeyde bu değişime hazırlanmamız ve adapte olmamız gerekiyor. Burada yer verdiğimiz tedbirlerin hem afet boyutu var hem de dijital dönüşümle birlikte değişen mesleklerden bizim kazanmamız gereken becerilere kadar birçok konuyu toplum ekseninde planlamaya çalıştık.

Bölge planı, ortaya koyduğu politika çerçevesinin mekanla da bağını kurmaya çalışıyor. Bunun adına, hem nazım imar planı hem çevre düzeni planı hem de uygulama imar planlarını, bu planla uyumlu bir mekansal gelişme stratejisi ortaya koymaya çalıştık. İzmir’in Aydın ve Manisa ile yakın bir hizmet ilişkisi içerisinde olduğunu ve bütünleşme olduğunu görüyoruz. İzmir artık kent merkezinde büyümenin sınırlarına dayanmış durumda.

Afet riski açısından deprem dışında deniz yükselmesi ve taşkınlar da değerlendirilmesi gereken önemli afet riskleri. Bizim çalışmalarımızda önerdiğimiz bir bölgesel mekansal gelişim şemamız var. Burada artık kent merkezini, üzerindeki baskıyı azaltmak adına alt bölge merkezleri oluşturarak, İzmir’in büyümesi gerektiğini düşünüyoruz. Böylece kent merkezindeki baskının azaltılması kanaatindeyiz. Bir diğer adım da somut program ve proje önerilerine yer verildi. Özellikle yeşil dönüşüm kapsamında İzmir’de kaynak verimliliği merkezinin kurulması, Avrupa’da kurulmaya başlanan hidrojen vadisinin İzmir’de de hayata geçirilmesi, liman kent kimliğini destekleyecek şekilde denizcilik alanında ihtisas üniversitesinin kurulabileceği, İzmir’in özellikle kent merkezinin yaratıcı endüstriler açısından değerlendirilebilecek bir merkeze kavuşması gerektiğini düşünüyoruz."