(İSTANBUL) - İSKİ Mayıs Ayı Olağan Genel Kurulu, İBB Saraçhane Belediye Sarayı’nda gerçekleştirildi. İSKİ Genel Müdürü Doç. Dr. Şafak Başa, 2025 Faaliyet Raporu'nun onaylandığı kurulda, İstanbul’un su geleceğini koruyacak yatırımları kararlılıkla gerçekleştirdiği belirterek, atık su yatırımlarıyla da çevreyi koruduklarını belirtti.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne (İBB) bağlı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) Mayıs Ayı Genel Kurulu’nda, 2025 yılı faaliyet raporu kamuoyuna sundu.
İSKİ Genel Müdürü Doç. Dr. Şafak Başa, İBB Saraçhane Yerleşkesi'nde gerçekleştirdiği kapsamlı sunumda, İstanbul’un içme suyu, atık su ve çevre yatırımlarıyla ilgili yürütülen çalışmaları, şöyle anlattı:
“KIRKLARELİ’NDEN DÜZCE’YE GENİŞ UZANAN GENİŞ BİR HİZMET ALANINDA HİZMET VERİYORUZ”
“Bugün İSKİ; Kırklareli’nden Düzce’ye kadar uzanan geniş bir hizmet alanında, 7 gün 24 saat esasına göre çalışmalarını sürdüren güçlü bir kurumdur. 7 birim, 5 genel müdür yardımcılığı, 19 daire başkanlığı ve 106 müdürlükten oluşan organizasyon yapımızla, 9 bin 380 personelimizle İstanbul’a kesintisiz hizmet sunmaktayız. Şehrimizin su altyapısının büyüklüğü, yürüttüğümüz hizmetin ölçeğini açıkça ortaya koymaktadır. İstanbul genelinde 210 içme suyu deposu, 167 terfi merkezi, 3 bin 121 kilometre isale hattı ve 20 bin kilometreyi aşan içme suyu şebekesiyle vatandaşlarımıza hizmet veriyoruz. 2025 yılı içerisinde 25 içme suyu arıtma tesisimizden yaklaşık 1 milyar 200 milyon metreküp su temin ettik. Günlük ortalama su tüketimi 3 milyon 200 bin metreküp seviyesinde gerçekleşirken, yaz aylarında bu rakam 3 milyon 500 bin metreküpü aşmıştır.
“İÇME SUYU YATIRIMLARINI KESİNTİSİZ SÜRDÜRÜYORUZ”
İstanbul’un artan nüfusu ve büyüyen ihtiyaçları doğrultusunda içme suyu yatırımlarını kesintisiz sürdürüyoruz. Şehrimizin artan ve gelişen ihtiyaçlarını öngörerek su iletim ve dağıtım altyapımızı güçlendirmeye devam ediyoruz. Haziran 2019’dan bugüne kadar toplam 987 kilometre içme suyu şebekesi, 272 kilometre isale hattı ve 22,5 kilometre içme suyu tüneli imalatı gerçekleştirdik. Ayrıca günlük 703 bin 500 metreküp kapasiteli 5 adet içme suyu arıtma tesisi, 11 adet içme suyu deposu ve 8 adet terfi merkezinin inşasını tamamladık. 2025 yılı içerisinde ise toplam 147 kilometre uzunluğunda yeni ve yenilenen içme suyu şebekesi, 41 kilometre isale hattı, 2,5 kilometre içme suyu tüneli, bir içme suyu arıtma tesisi, 3 depo ve 3 terfi merkezi inşa ettik.
“İSTANBUL’UN SU ARZ GÜVENLİĞİNİ GÜÇLENDİRİYORUZ”
Terkos Yusuf Ziya Ortaç İçme Suyu Arıtma Tesisi’nin tamamlayarak hizmete açtık. Günlük 120 bin metreküp kapasiteli Terkos Yusuf Ziya Ortaç İçme Suyu Arıtma Tesisi’nin inşa çalışmalarını tamamlayarak İstanbul Havalimanı ile Arnavutköy ve çevresinin artan su ihtiyacını karşılamış olduk. Bu yatırım ile bölgenin mevcut ve gelecekteki su ihtiyacını güvence altına aldık. Melen’den temin edilen suyu arıtacak olan Cumhuriyet İçme Suyu Arıtma Tesisimizi etaplar halinde toplam günlük 3 milyon metreküp kapasiteye ulaşacak şekilde planladık. Bu büyük yatırımla, nüfusun önemli bölümünün yaşadığı Avrupa Yakası’na Asya Yakası’ndan daha yüksek kapasitede su iletimi sağlayacağız. Böylece özellikle kurak dönemlerde oluşabilecek susuzluk riskine karşı İstanbul’umuzun su arz güvenliğini daha da güçlendirmiş olacağız"
“KURAKLIK TEHDİDİNE KARŞI YENİ KAYNAKLAR OLUŞTURUYORUZ”
İstanbul'un ciddi bir kuraklık riskiyle karşı karşıya olduğunu da belirten Başa şöyle devam etti:
"Meteorolojik Kuraklık Haritası, İstanbul’un 2025 yılında olağanüstü kurak bir dönemden geçtiğini açıkça ortaya koyuyor. Yağışların mevsim normallerinin altında seyretmesi su kaynaklarımız üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor. İSKİ olarak İstanbul’a kesintisiz su temini sağlamak için gerekli tüm planlama ve yatırımları kararlılıkla sürdürüyoruz. Sungurlu Barajı Protokolü İdaremizce 24 Kasım 2023 tarihinde imzalanarak Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’ne iletilmiş olup bugüne kadar somut bir adım atılmamıştır. Benzer şekilde DSİ uhdesindeki Melen Barajı’nın henüz tamamlanmamış olması, Melen’den tam kapasiteyle ve en verimli şekilde yararlanılmasını güçleştirmektedir. Ancak İSKİ olarak bu durumun üstesinden gelmek ve Melen Havzası’ndaki kapasiteyi maksimum düzeyde kullanmak için Melen 3. Terfi Merkezi’ni dönemimizde devreye aldık. Günlük 735 bin metreküp iletim kapasitesine sahip bu merkez aracılığıyla sadece 2025 yılında 50 milyon metreküp, toplamda ise 122 milyon metreküp ilave suyu şehrimize kazandırdık. Ayrıca deniz suyu arıtma tesisi projesi üzerinde de teknik çalışmalarımız devam ediyor.
“DEPREME KARŞI ALTYAPIMIZI GÜÇLENDİRİYORUZ”
Olası İstanbul depremi için hazırlıklarımız sürüyor. Şehrimizin altyapısını depreme karşı güçlendiriyor, beklenen İstanbul depremine yönelik hazırlıklarımızı sürdürüyoruz. Deprem açısından riskli görülen tesis ve yapılarımız için uygulama projeleri hazırlanmakta; projeleri tamamlanan yapılar ise inşa edilmektedir. Bu kapsamda Beşiktaş–Sarıyer Şube Hizmet ve Sağlık Hizmet Binalarının inşası tamamlanmıştır. Küçükçekmece ve Gaziosmanpaşa Hizmet Binalarında ise inşaat çalışmaları devam etmektedir. Deprem analizleri sonucunda iyileştirme gerektiği tespit edilen Büyükçekmece, Alibeyköy ve Ömerli barajları DSİ sorumluluğunda olup, İSKİ sorumluluğundaki mevcut Terkos Barajı yerine inşa edilecek Yeni Terkos Barajı için etüt ve proje çalışmalarına başlanmıştır. İsale hatlarında deprem güvenliği için özel uygulamalar yapıyoruz. İstanbul’da kayma, çökme, kırılma ve deformasyon riski taşıyan zeminler, jeoloji uzmanlarıyla yürüttüğümüz deprem güvenlik ve kırılganlık analizleri sonucunda tespit edilmiştir. Belirlenen riskli bölgelerde, deprem sırasında hatların esnek hareket edebilmesini sağlamak amacıyla isale hatlarına esnek boru bağlantı parçaları monte ediyoruz. Bu kapsamda 30 adet esnek boru bağlantı parçasının montajı tamamlanmıştır.
“SU HAVZALARINI KORUYORUZ”
Su yönetiminde en önemli başlıklarımızdan biri de kayıp ve kaçakların azaltılmasıdır. Bu doğrultuda kurduğumuz Su Kayıpları ve Basınç Yönetimi Dairesi Başkanlığı ile süreci kurumsal bir yapıya kavuşturduk. İzole alt bölge sayısını 40’tan 482’ye çıkararak şebekemizi daha izlenebilir hale getirdik. Bu çalışmalar sayesinde su kayıp-kaçak oranımızı yüzde 22 seviyesinden yüzde 18’in altına düşürdük. Hedefimiz bu oranı daha da aşağı çekmektir. Su havzalarının korunması da öncelikli konularımız arasında yer almaktadır. 2025 yılı içerisinde yaklaşık 150 bin metrekarelik alanı kamulaştırarak havzalarımızın korunmasına katkı sağladık. Kaçak yapılaşmayla mücadele kapsamında 310 yapının yıkımını gerçekleştirdik. Çünkü biliyoruz ki su havzalarını korumak, İstanbul’un geleceğini korumaktır.
“ATIK SU YATIRIMLARIYLA MARMARA’YI KORUYORUZ”
İstanbul’un çevresel sürdürülebilirliği için atık su yatırımlarına büyük önem veriyoruz. İstanbul’un atık su altyapısını gerçekleştirdiğimiz ve yapımı devam eden çevre yatırımlarımızla güçlendiriyoruz. Daha temiz bir çevre için kentimizde oluşan atık sular; tünel, kolektör ve şebeke hatları ile toplanarak modern arıtma tesislerimizde arıtılmaktadır. 2025 yılında 91 atık su arıtma tesisimizde 1 milyar 590 milyon metreküp atık su arıtılarak çevrenin korunmasına katkı sağlanmıştır. Müsilajla mücadele kapsamında biyolojik arıtma yatırımlarımız sürüyor. Hizmete aldığımız yeni atık su arıtma tesisleriyle birlikte İstanbul’da biyolojik ve ileri biyolojik atık su arıtma oranını yüzde 38’den yüzde 58’e çıkardık. Müsilaj kanununa uygun olarak inşa edeceğimiz tesislerle bu oranı daha da yükselteceğiz.
Atık su yönetiminde de önemli adımlar attık. Yeni arıtma tesisleri ve kapasite artırımlarıyla çevreyi korumaya yönelik yatırımlarımızı sürdürüyoruz. Paşaköy İleri Biyolojik Atık Su Arıtma Tesisi’ne ekleyeceğimiz üçüncü kademe ile kapasiteyi önemli ölçüde artıracağız. Riva, Kilyos ve çevresinde planladığımız yeni tesislerle atık suların doğaya zarar vermeden arıtılmasını sağlayacağız. Ayrıca mevcut tesislerimizi de modernize ediyoruz. Bu kapsamda 48 arıtma tesisinin ileri biyolojik arıtma sistemine dönüştürülmesi sürecini başlattık ve bunların büyük bölümünü tamamladık. Bu çalışmalarla arıtma verimliliğini artırmayı ve çevresel etkileri en aza indirmeyi hedefliyoruz. Şehrimizde yağmur suyu ve atık su hatlarının ayrıştırılması için yürüttüğümüz tünel projeleri de büyük önem taşımaktadır. Fatih’te hayata geçirdiğimiz tünellerle tarihi yarımadada yaşanan su baskınlarını önlemeyi amaçlıyoruz. Kaynarca ve Gürpınar bölgelerinde sürdürdüğümüz çalışmalarla taşkın riskini azaltıyoruz. Dere ıslahı ve temizlik çalışmalarımızı da aralıksız sürdürüyoruz. 2025 yılı içerisinde 206 derede toplam 422 kilometrelik temizlik gerçekleştirdik ve 668 bin metreküp malzemeyi derelerimizden uzaklaştırdık. Ayrıca dere yataklarında kurduğumuz katı atık toplama sistemleriyle plastik ve benzeri atıkların denizlere ulaşmasını engelliyoruz.”
Başa, yağmur suyu tünelleri, enerji alanındaki yatırımlar ve gerçekleşen yeni yatırımlara ilişkin açıklamalarda bulundu. Başa yenilenebilir enerji üretme çalışmalarına ilişkin de şunları söyledi:
“ENERJİ YATIRIMLARIYLA MALİYETLERİ DÜŞÜRÜYORUZ”
“Enerji maliyetlerimizi düşürmek ve enerji temininde alternatif kaynakların kullanımını artırmak amacıyla yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretme çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Mevcut güneş enerji santrali kapasitemizi 7 kat artırarak kurulu gücümüzü 1,4 MW’tan yaklaşık 10 MW seviyesine çıkardık. İnşasını sürdürdüğümüz içme suyu deposu ve terfi merkezleri üzerine 1,7 MW kurulu güce sahip güneş enerjisi santrali kuruyoruz. Ayrıca İdaremize ait çeşitli tesisler, su depoları ve bina çatıları üzerinde toplam 10 MW kurulu güce sahip güneş enerjisi santrali kurulmasına yönelik çalışmalarımız devam ediyor. Çanta İleri Biyolojik Atık Su Arıtma Tesisi’ne 500 kW gücünde rüzgar enerji santrali kuruyoruz. Ayrıca 1 MW hidrolik enerji üretmek için proje ve ihale çalışmalarımız devam etmektedir.”
Altyapı yatırımlarının yanı sıra kültürel projelere de önem verdiklerini belirten Başa, şunları kaydetti:
“KÜLTÜR VE SANAT YATIRIMLARINI DA ÖNEMSİYORUZ”
“Üsküdar bölgesine 1980’li yılların sonuna kadar hizmet veren terfi merkezini, birçok farklı sanat etkinliği ve sergiye ev sahipliği yapabilecek şekilde dönüştürerek Kuzguncuk Kültür Evi’ni hayata geçirdik. 2025 yılında farklı sanat disiplinlerinde toplam 40 sergiyi sanatseverlerle buluşturduk. Tarihi Terkos Su Pompa İstasyonu’nun restore edilmesiyle hayata geçirilen İstanbul Su Medeniyetleri Müzesi halkın kullanımına açılmıştır. Müzenin yer aldığı yerleşke; kültür evi, kütüphane, kafeterya ve çocuk oyun parkıyla zenginleştirilmiş olup 2025 yılı içinde 145 farklı etkinliğe ev sahipliği yapmıştır.
“DİJİTAL DÖNÜŞÜMDE ÇALIŞMALARIMIZ DEVAM EDİYOR”
Dijital dönüşüm alanında attığımız adımlar, hizmet kalitemizi önemli ölçüde artırmıştır. Online işlem oranımız yüzde 50’nin üzerine çıkmış, 816 bin abonemiz dijital fatura sistemine geçmiştir. Akıllı sayaç uygulamalarımız hızla yaygınlaşmakta ve abone sayısı 100 bini aşmış bulunmaktadır. Ayrıca Atık Su Transfer İzleme Sistemi ile vidanjör faaliyetlerini anlık olarak takip ediyor, atık suların kontrolsüz şekilde çevreye bırakılmasının önüne geçiyoruz. Su kalitesinin izlenmesi amacıyla İstanbul genelinde 500 noktaya yerleştirdiğimiz numune alma kabinleriyle halk sağlığını güvence altına alıyoruz. Afetlere hazırlık kapsamında da önemli bir kapasite oluşturduk. Arama kurtarma ekiplerimiz, mobil içme suyu arıtma sistemlerimiz ve teknik donanımımızla olası afet durumlarında hızlı ve etkin müdahale edebilecek durumdayız. Mali yapımızı da güçlü ve sürdürülebilir bir zeminde yönetiyoruz. 2025 yılı bütçemiz 86 milyar lira seviyesinde gerçekleşmiş, bunun yüzde 41’ini yatırımlara ayırmış bulunuyoruz. Geçmiş dönem borçlarımızın önemli bir kısmını kapatarak mali disiplinimizi koruduk ve yatırımcı kimliğimizi sürdürdük. Tüm bu çalışmalarımızın ortak amacı; İstanbul’un su yönetimini daha sürdürülebilir, daha dirençli ve daha teknoloji odaklı bir yapıya kavuşturmaktır. Önümüzdeki dönemde de altyapı yatırımlarımıza, çevre koruma projelerimize ve dijital dönüşüm çalışmalarımıza kararlılıkla devam edeceğiz.”
Konuşmasının sonunda Genel Kurul üyelerine ve çalışanlara teşekkür eden Başa, “İstanbul’un geleceğini sağlam bir finansal zeminde inşa etmeye kararlılıkla devam edeceğiz. Çalışmalarımız boyunca bizlere destek olan Sayın Ekrem İmamoğlu’na, Başkan Vekilimiz Sayın Nuri Aslan’a, görevden uzak kaldığım dönemde vekaleten genel müdürlük görevini büyük bir özveriyle yürüten Sayın Vahit Doğan’a, tüm siyasi partilerin Grup Başkan Vekillerine ve değerli Meclis üyelerimize; ayrıca gece gündüz demeden büyük bir özveriyle çalışan tüm İSKİ emekçilerine teşekkür ediyorum” ifadelerini kullandı.