İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), Başkan Ekrem İmamoğlu’nun, “İstanbul halkına ait, İstanbul için çok manevi mekanlar” dediği Haydarpaşa ve Sirkeci Gar alanları ile ilgili TCDD Genel Müdürlüğü’nün açtığı ihalesinden, İBB İştiraklerinin elenmesini Ekim 2019’da yargıya taşımıştı.
İstanbul 11. İdare Mahkemesi’nde görülen iptal davasında, İBB, işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürerek iptalini istedi. Mahkeme İBB’nin iptal talebini 2’ye 1 alınan kararla uygun bulmadı. İBB, yasal süre olan 15 gün içinde kararı Danıştay’a taşıyarak, temyize götürecek.
İstanbul 11. İdare Mahkemesi’nin kararında; ortak girişimi oluşturan tüm ortakların ayrı ayrı iş deneyim belgesi sunması gerektiği belirtilerek, KÜLTÜR AŞ dışında MEDYA AŞ, METRO İSTANBUL ve İSBAK AŞ’nin şartnameye uygun iş deneyim belgesini sunmadığına yer verildi.
İhale şartnamesi ve ihale ilanının birbiriyle çelişmediği görüşüne yer veren kararda, şartname ile ihale ilanına açıklık getirildiği savunuldu.
Mahkeme, davanın yönetmelik usullerine aykırı olarak gerçekleştirildiği yönündeki İBB savunmasını da uygun bulmadı. Kararda, “İhaleyi kazanan şirketin, gerekli şartları taşıdığı ve ihalenin usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği” ifadeleri yer aldı.
MÜTESELSİLEN VE MÜŞTEREKEN SÖZLERİNE 3 HAKİMDEN DE RED
Öte yandan, karara imza atan 3 hakim de İhale Komisyonu tarafından İBB iştiraklerinin ihale dışı bırakılma nedenlerinden biri olarak sunulan, “müştereken ve müteselsilen” kelimeleri yerine “ortaklaşa ve birlikte” yazılmasını gerekçe olarak kabul etmedi.
Ancak İBB’nin aleyhine karar veren 2 hakim, “davacıların ihale dışı bırakılması işleminin sebebi olarak gösterilen anılan aykırılıkların esasa etkili aykırılık niteliğinde olmadığı anlaşıldığından, işlemi kusurlandırıcı yönünün bulunmadığı sonucuna varılmıştır” hükmüne yer verdi.
KARARA İTİRAZ EDEN HAKİM, DANIŞTAY KARARLARINI GÖSTERDİ
Karara şerh düşen Hakim Adnan Koray Demirci ise; ihale ilanı ile ihale dökümanı arasında çelişki bulunduğunu, çelişkili kuralların rekabeti, eşit muameleyi, güvenilirliği engellediğini belirtti.
Hakim Adnan Koray Demirci, ihale ilanı ile ihale dökümanı arasında çelişki bulunmasının Danıştay’ın 2009, 2013, 2017 ve 2019 yılında aldığı kararlarda ihalenin iptaline sebep sayıldığını vurguladı.
İhale ilanında ortak girişimdeki her bir şirketin iş deneyim belgesini ayrı ayrı sunması gerektiğine ilişkin bir düzenlenmeye yer verilmediğine dikkat çeken Hakim Demirci, “İhale şartnamesinde farklı bir düzenlemenin yer aldığı, dolayısıyla ihale şartname ile ihale ilanı arasında çelişki bulunduğu açıktır” dedi.
İHALE İLANI İLE ŞARTNAME ÇELİŞKİLİ
Demirci, TCDD Taşınmaz Kira Yönetmeliğinde, “uygulamada saydamlığın, rekabetin, eşit muamelenin ve güvenilirliğin sağlanması ile piyasa şartlarının dikkate alınması esas olduğu”nun açıkça belirtildiğinin altını çizerek, şu görüşlere yer verdi:
“Bu itibarla, ilan ile şartname arasında çelişki nedeniyle şartnamede meydana gelen muğlaklığın bu ilkeler kapsamında değerlendirilmesi gerektiği açıktır. Bu durumda, ihale ilanı ile şartnamenin hükümlerinin birbiriyle tutarlı olmadığından ihale dokümanında muğlaklık bulunması nedeniyle saydamlık ve rekabet ilkesinin ihlal edilmesi nedeniyle dava konusu işlemlerin tesis edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığından bahisle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle çoğunluğun oylarıyla makbuliyet kazanan karara katılmam mümkün olmamıştır.”
İHALE, İBB YERİNE YENİ KURULAN BİR ŞİRKETE VERİLMİŞTİ
TCDD’nin, Kültür ve Sanat Etkinlikleri”nde kullanılmak üzere 4 Ekim 2019’da “kiralama ihalesine çıktığı Haydarpaşa ve Sirkeci garlarındaki yaklaşık 29 bin metrekarelik depo alanlarına, İBB’nin 4 şirketi ortak girişimle talip olmuştu.
İBB ortak girişimi aylık 100 bin, Hezarfen Danışmalık Limited Şirketi ise 300 bin TL teklif vermiş, iki teklifi de kabul eden İhale Komisyonu, 15 günlük sürecin sonunda pazarlık toplantısına sadece Hazerfen Danışmanlık Şirketini davet ederek, ihaleyi 350 bin TL kira bedeli karşılığı bu şirkete vermişti.
İBB tarafından, 5216 Sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu’nun 7/o Maddesi ve “Tarihi ve Bedii Değeri Olan Taşınmaz Malların Kiraya Verilmesi Hakkında Yönetmelik”in 3. maddesine dayanarak, pazarlık usulü ile doğrudan kiralama amacıyla TCDD’ye yaptığı başvuru da reddedilmişti.
Eski bir İBB Halkla İlişkiler Müdürlüğü çalışanı tarafından 10 bin lira sermaye ile 2 yıl önce kurulan Hezarfen Danışmalık Limited Şirketi, ihaleyi almadan günler önce 1 milyon liralık sermaye artışını yapmıştı.
İMAMOĞLU: “KAMU KURUMLARI İHALESİZ DEVİR YAPABİLİR”
Bir kamu kurumunun, bir başka kamu kurumuna ihalesiz devir yapabileceğine dikkat çeken İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu, “Ben, o şirketi dikkate bile almıyorum. Emeksiz, alın teri olmadan 6 ayda, bir yılda böyle basamaklar yukarı çıkılmaz. Daha internet sitesi olmayan, 10 bin lira sermayeli bir şirketin, bu ihaleyi alırken ikinci davet gününden bir gün önce, 1 milyon liralık sermaye artışını yapması bile bir şaibenin önemli bir parçasıdır. Ulaştırma Bakanlığı isterse orayı İBB’ye verebilir. İstanbul’da bunun yüzlerce örneği var” ifadelerini kullanmıştı.
HEZARFEN DANIŞMANLIK
İhalenin verildiği Hezarfen Danışmanlık İBB Halkla İlişkiler biriminde çalışırken istifa eden ve kısa bir süre öncesine kadar Bilal Erdoğan’ın yönetim kurulu üyesi olduğu Okçular Vakfı’nın genel müdürlüğünü yapan Hüseyin Avni Önder tarafından 10 bin lira sermaye ile kuruldu. İstanbul Büyük Şehir Belediyesi’nde 3 bin lira maaş alan bir çalışan olarak bilinen Önder, 2017’de İBB’den istifa ederek Hezarfen adlı şirketi kurdu.
Kamuda faaliyet gösteren tüm şirketlere danışmanlık hizmeti veren çok yönlü şirket kendisi için “Bin ferli, çok hünerli” olarak tanıtıyor.