Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), Türkiye Elektrik İletişim A.Ş.’nin (TEİAŞ) özelleştirme kapsamına alınmasına “Enerji sisteminin kalbi özelleştiriliyor” tepkisini gösterdi. EMO, başta elektrik dağıtım bölgeleri olmak üzere enerji alanındaki tüm özelleştirmelerin iptal edilmesini ve yeniden kamulaştırma hareketi başlatılmasını istedi.
EMO Yönetim Kurulu tarafından yapılan yazılı açıklamada, elektrik üretim ve dağıtımındaki özelleştirmelerin ardından sıranın iletim kısmına geldiği vurgulandı. Açıklamada, “Oysa, elektrik dağıtım bölgelerinde varlıkların daha verimli işletileceği, maliyetlerin ve kayıp-kaçağın düşürüleceği, arz güvenliğinin sağlanacağı ve kalitenin artacağı iddiasıyla yapılan özelleştirmeler hiç de beklenen sonuçları vermemiş; aksine pahalı, kalitesiz ve büyük kesintilerin olduğu karanlık bir Türkiye`yi getirmiştir" denildi.
EMO açıklaması şöyle:
"ÖZELLEŞTİRİLEN ELEKTRİK SEKTÖRÜ BORÇ BATAĞI İÇİNDE”
“Son 20 yılda özelleştirilen elektrik üretim ve dağıtım sektörü, bugün borç batağı içindedir. Şirketlerin kredi borçlarını ödeyemeyecek duruma gelmesi nedeniyle enerji fiyatlarına zam üstüne zam yapılmakta; artışlar nedeniyle tüketicinin sırtındaki yük, her geçen gün ağırlaşmaktadır.
“BU TABLODA ELEKTRİĞİN UCUZLAMASI İMKANSIZ”
1 Temmuz`dan geçerli olmak üzere yapılan yüzde 15`lik son zamla, asgari ücretle geçinen dört kişilik bir ailenin elektrik faturası, aylık gelirlerinin yüzde 7-8`i düzeyine yükselmiştir. Sektörün içinde bulunduğu tablo, elektrik enerjisinin ucuzlamasını imkansız kılmaktadır. Özelleştirmeler, ucuzluk yerine elektrik tarifeleri, hizmet bedelleri ve uygulamaya esas düzenlemeler ile pahalılık getirmiş; tüketiciden dağıtım şirketlerine mali kaynak aktarmanın yasal yolunu oluşturmuştur.
“ELEKTRİK SİSTEMİNİN KALBİ ÖZELLEŞTİRİLİYOR”
TEİAŞ`ın özelleştirilmesinin anlamı, ülke çıkarları, güvenlik ve geleceğimiz açısından çok önemli ve kritiktir. Çünkü TEİAŞ sadece iletimden değil, şebeke verimliliğinden, planlamasından, projeksiyonlardan, ikili anlaşmalardan, sisteme dair her türlü altyapı ve ikincil mevzuattan da sorumludur. Yani TEİAŞ`ın özelleştirilmesi demek, elektrik sisteminin kalbinin ve aklının da özelleştirilmesi demektir.
“ÇARE KAMULAŞTIRMA”
Kamu varlıklarının özel sermayeye devredilmesini durdurabilmek için sadece özelleştirme karşıtlığına ilişkin söylemlerin yetmediğini, Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu`nu özelleştirilmeye hazırlayan yasa teklifinin TBMM`de ezici çoğunluk oylarıyla kabulü bir kez daha ortaya koymuştur. Siyasi partilere, kendi kamulaştırma politika ve planlarını acil hazırlamaları, TEİAŞ`ın özelleştirilmesine karşı mücadeleyi kamulaştırma politikaları ile yükseltmeleri çağrısını yapıyoruz. Bu kapsamda, meslek alanlarımıza yönelik politika oluşturmak konusunda çaba harcayan emek, meslek örgütleri ile birlikte bilgi ve birikimlerimizi paylaşmaya hazır olduğumuzu belirtmek isteriz.
“YENİ BİR ENERJİ POLİTİKASI”
Başta elektrik dağıtım bölgeleri olmak üzere enerji alanındaki tüm özelleştirmeler iptal edilmeli ve yeniden kamulaştırma hareketi başlatılmalıdır. Elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtım süreçleri kamusal planlama anlayışı ile bütünlüklü bir yapıya kavuşturulmalı, üretimde yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarına öncelik veren kamu yararı esaslı yeni bir enerji politikası yaşama geçirilmeli ve TEİAŞ`ın özelleştirilmesi kararından derhal vazgeçilmelidir."
NE OLMUŞTU?
TEİAŞ, Resmi Gazete`de 3 Temmuz 2021 tarihinde yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararı ile özelleştirme kapsamına alınmıştı. Kararda, özelleştirmeye hazırlık işlemlerinin 2022 yılının sonuna kadar tamamlanması öngörülüyor.