ŞEYMA PAŞAYİĞİT
Koronavirüs aşısında aracı firma tartışmalarına bir yenisi daha eklendi. İstanbul ile Ankara Esenboğa havalimanlarının gümrük beyannamelerinde; flakonlu yani hazır halde gelen aşıların 12 dolar, likit halde gelen aşıların fiyatının 7 dolar olduğu ortaya çıktı. İkinci doz aşıların flakonlarına etiketlenen ‘Keymen’ firması da belgelerde yer aldı. TBMM Sağlık Komisyonu Üyesi, CHP’nin eczacı kökenli milletvekili Burhanettin Bulut, “Aradaki farkı, bu ürünü flakonlaştıran firma alacaktır. Doğal olarak bir fatura kesilecektir. ‘Aracı yok’, ‘o firma sadece lojistik yapıyor’ dediğinizde size bir fatura kesmez, siz onunla bağlantı kurmazsınız. Lojistik firma gibi getirir, kapınızın önüne koyar. Ama bu firma belli ki fatura kesiyor, belli ki bizzat içerisinde. Sağlık Bakanı, kamuoyunu yanıltıyor” dedi.
Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, COVİD-19 aşılarının ithali ile ilgili sorular üzerine ilk olarak “Anlaşmamızı doğrudan Sinovac’ın kendisiyle yaptık. Devlet Malzeme Ofisi ve Sinovac arasında herhangi bir aracı yok” açıklaması yapmıştı. Ancak ilaç kolileri üzerindeki “Keymen İlaç” etiketinin ortaya çıkması ve Bakan Koca'nın “Devlet Malzeme Ofisimiz, Sinovac firması ile görüşmüş ve Türkiye’deki temsilcileri olan Keymen İlaç A.Ş. ile de lojistik süreci takip etmiştir” açıklaması yapması tartışma yaratmıştı.
CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu da dünkü grup toplantısında, Esenboğa Gümrük Müdürlüğü’nün 30 Aralık 2020 tarihinde düzenlediği belgeye göre Çin'den 1 milyon doz ücretsiz aşı geldiğini duyurarak, Keymen İlaç tarafından Devlet Malzeme Ofisi'ne bu 1 milyon doz için de toplam 12 milyon dolardan fatura edilip edilmediğini sormuştu.
AŞIDA 7 DOLARLIK FİYAT DA VAR
Keymen’in aracı firma olup olmadığı tartışmalarına bir yenisi daha eklendi. İstanbul Havalimanı Gümrük Müdürlüğü ile Ankara Esenboğa Havalimanı Gümrük Müdürlüğü’nün farklı tarihlerdeki beyannamelerinde, Çin’den gönderilen aşıların birim fiyatları farklılık gösterdi. Flakonlu yani dozu hazır halde getirilen aşıların 12 dolar, likit halde getirilen aşıların fiyatının 7 dolar olduğu ortaya çıktı. Keymen İlaç’ın ismi de beyannamelerde “serbest muhasebeci/mali müşavir” kısmına yazıldı.
"ARADAKİ FARKI FLAKONLAŞTIRAN FİRMA MI ALACAK?"
Eczacı olan TBMM Sağlık Komisyonu Üyesi, CHP Adana Milletvekili Burhanettin Bulut; aradaki bu farkı, ürünü flakonlaştıran yani likit haldeki aşıyı hazır hale getiren firmanın alacağına dikkat çekti. Bulut, “Aşının birim fiyatı nedir? Keymen aracı firma mıdır, değil midir? Keymen, bu işi hayır için mi yapmaktadır? Keymen, aracı firma değil ise neden gelen ikinci doz aşıların üzerinde de Keymen yazmaktadır” sorularının yanıtlanmasını istedi.
Burhanettin Bulut, Keymen İlaç’ın sadece lojistik destek verdiği açıklamasıyla gümrük beyannamelerinin birbirini tutmadığını belirterek, “Aşının birim fiyatıyla ilgili önergelerimizi ve çağrılarımızı yanıtsız bırakan, hasta/vaka ayrımıyla toplum önünde güven erozyonuna uğrayan Bakan Koca, pandemi sürecini en başından itibaren şeffaf bir şekilde yürütmemektedir” dedi.
"SAĞLIK BAKANI KAMUOYUNU YANILTIYOR"
Burhanettin Bulut şöyle devam etti:
“Pandemi bir küresel tehdit olduğu için herkesin bu mücadelenin içinde olması lazım. İnsanlar neyle mücadele ettiğini bilsinler, kullandıkları ilacı bilsinler, aşıyı bilsinler. Bu arada bu işin ekonomisi var. Ülke buna para harcıyor. İnsanlar vergi veriyor, onu kullanan bakanlık da ödeme yapıyor. Sorgulamak hakkımız. İşin şeffaflığı her açıdan olması gerekiyor. ‘Başta COVİD aşısı Çin’den geliyor’ denildiğinde Sağlık Bakanı, ‘Biz bu aşıları Çin hükümeti ile direkt görüşerek alıyoruz, işin içerisinde herhangi bir aracı firma yok’ diye bahsetti. Sonra da o aşılar Çin’deyken ‘Keymen İlaç’ diye etiket göründü. Sağlık Bakanı resmi bir açıklama yaptı. ‘Aracı firma yoktur, biz tüm görüşmeleri üretici firma ile yaptık, böyle bir iddia doğru değildir’ dedi. Ancak bu firmanın lojistik olarak destek verebileceğini söyledi. Daha sonra ülkeye ilk doz olarak geldiğinde mamul ürün olarak, yani hazır flakonlu halinde geldiğinde, bu aşının üzerinde Çin firmasının adı vardı. İkinci doz geldiğinde tank içerisinde geldi, yani likit halinde; burada flakonlaştırıldı. Sonra o çıkan flakonlara baktığımızda bariz bir şekilde ‘Keymen İlaç’ görünüyor. Bu ilacın sahibinin Keymen İlaç olduğu görünüyor. Aracı yoksa, bu faturalar nasıl kesiliyor, nasıl ödeniyor? Keymen İlaç’ın yazmadığı ilk partide 12 dolara gelmiş. Kaça fatura edilmiş bilmiyoruz. Muhtemelen aynı tutar. Ancak ikinci gelenler 7 dolardan geliyor. Firmanın ithalat belgelerine baktığımızda bu ürünlerin gelişi 7 dolara tekabül ediyor. O zaman ortaya çıkan tablo şu: Bu ürün eğer 12 dolar ise ikinci gelen ürün 7 dolar ise aradaki farkı bu ürünü flokanlaştıran firma alacaktır. Doğal olarak bir fatura kesilecektir. Aracı yok’ dediğinizde, ‘o firma sadece lojistik yapıyor’ dediğinizde size bir fatura kesmez, siz onunla bağlantı kurmazsınız. Lojistik firma gibi getirir, kapınızın önüne koyar. Ama bu firma belli ki fatura kesiyor, belli ki bizzat içerisinde. Sağlık Bakanı’nı şuradan anlayamıyoruz. Evet ‘bir firma ile anlaştık’ deseydi kimse ona itiraz etmezdi. Sadece ne kadar aldığını söyleseydi yeterliydi. Hem bunu hem tutarı saklıyor. Kamuoyunu yanıltıyor.”
Aşılamanın önemine vurgu yapan Bulut, “Bu ürünün fiyatlandırılması ile aşının güvenirliliği ayrı durum. Biz sadece devletin ödediği rakamların açığa çıkmasını istiyoruz. ‘Aracı firma yok’ diye basın açıklaması yaptı ama aracı firma olduğu açık. O anlamda fatura kesen bir firma var” dedi.