CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, “buğdayda tehlike çanları çalıyor” diyerek, bu yıl ekmeklik buğday taban fiyatının hesaplanmasında dünya piyasaları ve kuraklık şartlarının dikkate alınması gerektiğine dikkati çekti. Gürer, ton başına ekmeklik buğday taban fiyatının 2 bin 500 lira olması gerektiğini söyledi.
CHP'li Gürer, yaptığı açıklamada; bazı tarım ürünlerinde olduğu gibi buğdayda da kuraklık ve yurt dışı piyasalarda oluşan fiyatlar nedeniyle “tehlike çanlarının çalmaya başladığını ifade etti.
Gürer'in açıklaması şöyle:
“KURAKLIK REKOLTEYİ DÜŞÜRECEK: Ülkemizde her yıl ortalama 20 milyon tona yakın buğday üretildi ve 9.5 milyon ton buğday ithal edildi. Kuru tarım alanlarında baş gösteren kuraklık nedeniyle bu yıl rekoltenin Toprak Mahsulleri Ofisi’ne (TMO) göre dahi en az 1 milyon ton daha düşük olacak. TMO’nun bu tahmini dışında çiftçiler ise daha büyük kayıptan söz etmektedirler. Özellikle Güneydoğu’da kuraklığın daha etkili olduğu görülmektedir.
TMO, ÇİFTÇİYE YÜZÜNÜ DÖNSÜN: TMO, 2020 yılı taban fiyatında ve yurt dışından ithal ettiği buğday fiyatında, adeta bir kara mizah örneği sergiledi. Ekmeklik buğday için ton başına bin 650 lira taban fiyatı belirleyen TMO, makarnalık buğdaya ise bin 800 lira taban fiyatı açıkladı. Ancak hasat sonrasında bin 800 liradan ekmeklik buğday, 2 bin 450 liradan da makarnalık buğday ithal etti. Yani kendi üreticisine makarnalık buğdayda bin 800 lira veren TMO, yabancı ülkelerin üreticilerine 2 bin 450 lira ödedi.
GİRDİ MALİYETLERİ 2 KAT ARTTI: İlaç, tohum ve gübre fiyatlarında çok ciddi artışlar var. Geçen yılın ortalarında bin 850 lira olan üre gübresinin fiyatı bugün 3 bin 700 liraya çıktı. Girdi maliyetleri neredeyse iki katına çıktı. Bu nedenle çiftçi borçlanmak zorunda kaldı. TMO ve tarım ürünlerinde piyasayı düzenleme görevi üstlenen kurumlar, çiftçiyi koruyabilecek uygulamaları hayata geçiremedi. En büyük risk, kuraklık yanında yurt dışında artan ürün fiyatları oldu.
KURAKLIK BÜYÜK TEHDİT: İçeride kuraklık ve yurt dışında artan fiyatlar neticesinde buğday için sorunlu bir dönem yaşanacağı görülüyor. Sorunun en az hasarla aşılması, TMO’nun ciddi bir alım politikası uygulaması ile doğrudan bağlantılıdır. TMO geçen yıl stoksuz, sürece yakalanmıştı. Bu yıl gerekli önlemleri alıp etkili bir alım sağlamalıdır.
ÜRETİCİ ZARAR ETMESİN: Hayatın her alanında kullanılan en önemli besin maddeleri arasında yer alan buğdayda, yaşanan kuraklığın yanında özellikle yurt dışı fiyat artışı ile ne yazık ki tehlike çanları çalmaya devam ediyor. Rusya’da 270 doları, Fransa’da 313 doları aşan fiyatlara, deniz ve kara nakliyesi eklendiğinde tonu 2 bin 500 lirayı aşıyor. Makarnalık buğdayın yurt dışı fiyatı yükseliyor. Ülke üretimiyle kendi kendimize yetmek varken ithale sarılmanın bedeli ağırlaşıyor. Bu nedenle yerli üretimi de teşvik etmek için üreticinin tatmin olabileceği bir taban fiyat açıklanması şarttır.”