(ANKARA) - Belçika Ulusal Güvenlik Konseyi, ülke genelinde havaalanlarında tespit edilen insansız hava araçlarının (dron) yol açtığı güvenlik ve seyahat endişeleri nedeniyle bugün acil bir toplantı yapacak.
Belçika’nın en yoğun havalimanı olan Brüksel Havalimanı’nda, 4 Kasım Salı akşamı gelen ve giden tüm uçuşlar birkaç saatliğine durduruldu. Bu durum, çok sayıda uçuşun iptal edilmesine neden oldu. Kargo taşımacılığında önemli bir merkez olan Liège Havalimanı da hava sahasını kapatmak zorunda kaldı. Kapanma, yeni iptalleri, gecikmeleri ve yönlendirmeleri beraberinde getirdi.
Flaman kasabası Diest’in Belediye Başkanı, polis ve ordu mensuplarının salı günü yakındaki Schaffen Askeri Hava Üssü üzerinde dört dron tespit ettiğini açıkladı. Yetkililer, hafta sonu boyunca da birkaç askeri üste görülen gizemli dronlarla ilgili soruşturma yürütüyordu.
Bu üsler arasında, Hollanda sınırına yakın Kleine-Brogel üssü de bulunuyor. Kleine-Brogel, Belçika’nın F-16 savaş uçaklarına ev sahipliği yaparken, aynı zamanda ABD’ye ait nükleer silahların depolandığı iddia edilen bir üs olarak biliniyor.
Belçika’daki dron gözlemleri, eylül ortasından bu yana Avrupa hava sahasında artan ihlallerin son halkası oldu. Son haftalarda Çekya, Danimarka, Estonya, Almanya, Polonya, Norveç ve İspanya da benzer olaylar yaşadı.
Litvanya, geçtiğimiz ay hava sahasına kaçak sigara taşıdığı düşünülen helyum balonlarının girmesi üzerine iki büyük havalimanını kapatmıştı. Litvanya Başbakanı Inga Ruginiene, bu tür olayları “hibrit saldırılar” olarak nitelendirmişti. Yine eylül ayında, üç Rus askeri uçağı Estonya hava sahasına girmiş, Romanya ise Ukrayna’ya yönelik bir Rus saldırısının ardından hava sahasına giren bir dron nedeniyle iki F-16 savaş uçağını havalandırmıştı.
Belçika Savunma Bakanı Theo Francken, dün parlamentoda yaptığı açıklamada, ülkedeki olayların “eşgüdümlü bir şekilde kargaşa yaratmak amacıyla” gerçekleştirildiğini söyledi. Francken, formasyon halinde uçan büyük dronların kullanıldığını belirterek, “Bu, birinin tesadüfen bir askeri üs ya da havaalanı üzerinde dron uçurması değil. Oldukça organize bir yapıya işaret eden ciddi bulgular var” dedi.
Hükümet, olayların sorumlusu hakkında resmi bir açıklama yapmadı. Ancak Belçika medyasına konuşan bir güvenlik kaynağı, “devlet destekli bir aktörün” bu olayların arkasında olduğundan “pek az şüphe” bulunduğunu, bunun da “büyük olasılıkla Rusya” olduğunu belirtti.
Belçika merkezli Le Soir gazetesine göre bu değerlendirme, bugün yapılacak Ulusal Güvenlik Konseyi toplantısına hazırlık oturumunda da dile getirildi.
Belçika medyasına göre, Belçika ile Rusya arasındaki gerilim, son haftalarda dikkat çekici biçimde artmış durumda. Brüksel, Avrupa Birliği (AB) ortaklarının, dondurulmuş Rus varlıklarının Ukrayna’ya yardım amacıyla kullanılmasına izin vermesi yönündeki baskısıyla karşı karşıya.
Rusya’nın eski Devlet Başkanı Dmitry Medvedev, geçen hafta yaptığı sosyal medyadaki bir paylaşımında, Belçika Savunma Bakanı Francken’e “ahmak” diyerek hakaret etti. Bu çıkışın, Francken’in birkaç gün önce verdiği röportajda, “Rusya’nın Brüksel’e nükleer saldırı düzenlemesinden endişe duymadığını, çünkü NATO’nun Moskova’yı yerle bir edeceğini” söylemesine yanıt olarak geldiği düşünülüyor.
Bu atışma, Belçika’nın Brüksel’de tutulan dondurulmuş Rus varlıklarına dayanarak Ukrayna’ya 140 milyar avro borç verilmesini öngören AB planını engellemesinin ardından yaşandı. Görüşmeler, müttefiklerin tepkisine rağmen yıl sonuna kadar bir anlaşmaya varılması hedefiyle sürüyor.
Francken, milletvekilleriyle yaptığı görüşmede, Belçika’nın NATO Antlaşması’nın 4. maddesini (güvenlik tehditleri konusunda istişare) devreye sokma niyetinde olmadığını belirterek, önceki açıklamalarıyla yanlış bir izlenim yaratmış olabileceğini ifade etti.
Belçika İçişleri Bakanı Bernard Quentin ise tekrarlanan dron vakalarının “ülkenin güvenliğini doğrudan etkilediğini” vurguladı. Quentin, Belçika Başbakanı Bart De Wever, üst düzey bakanlar ile güvenlik birimlerinin katılımıyla Ulusal Güvenlik Konseyi’nin acilen toplanması çağrısında bulundu. Sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Sakin, ciddi ve eşgüdümlü bir şekilde hareket etmeliyiz” ifadelerini kullandı.
Brüksel Havalimanı yetkilileri ise dün yaptıkları açıklamada, seyahatlerde aksaklıkların devam ettiğini bildirdi. Havalimanı sözcüsü, 95 uçuşun iptal edildiğini, bunların yarısından fazlasının havalimanı yeniden açıldıktan sonra yaşandığını belirtti. Yetkililer, birçok uçağın “yanlış yerlerde” bulunmasının uçuş planlarını zorlaştırdığını aktardı.
Yaşanan aksaklıklar nedeniyle yaklaşık 400 ila 500 yolcunun geceyi Brüksel Havalimanı’nda geçirmek zorunda kaldığı bildirildi.