Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, normalleşme adımlarının ikinci haftasında Koronavirüs Bilim Kurulu ile video konferans yöntemiyle toplandı. Toplantı ardından Sağlık Bakanlığı Bilkent Yerleşkesi’de açıklama yapan Bakan Koca, 65 yaş ve üstüne 1 Nisan günü getirilen sokağa çıkma yasağının olumlu etkisini gördüklerini açıklayarak, “1 Nisan öncesi toplam vaka içindeki 65 yaş üstü oranı yüzde 15.7’diydi, kısıtlama sonrası yüzde 7.5’e düştü. Eğer 1 Nisan öncesi gibi devam etseydi, hayatını kaybeden sayısı iki katı olabilirdi. Sayı 5 binlere yakın değil 10 binlere yakın olabilirdi” dedi.
Koca illere ilişkin de değerlendirmelerde bulunarak vakaların yoğun olarak görüldüğü İstanbul ve İzmir’de düşüş yaşandığını ancak Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu bölgesinde kültürel kutlamalar nedeniyle vakaların arttığını söyledi ve tedbir alma uyarısında bulundu. Ankara’da son 3 günde artış yaşandığını belirten Koca, bu artışın bugün inişe geçtiğini kaydetti.
Bakan Koca bugün başlayan yurt dışı uçuşlara ilişkin de, “Avrupa’dan farklı olarak, yurt dışından gelenleri sağlık taramasından geçirmek istiyoruz” değerlendirmesinde bulundu.
Bakan Koca’nın açıklamasından satır başları şöyle:
HEKİMLERE TEŞEKKÜR: “Haftalar boyunca kendilerini salgından boyunca kendilerini salgından korumaya çalışan büyüklerimizi ve insanlarımızı selamlıyorum. Hekimlerimize bir kez daha teşekkür ediyorum. En yakın çalışma arkadaşlarım içinde yer alan bakanlık görevlilerimize sevgi ve taktirlerimi ifade etmek istiyorum. Filyasyon ekiplerimizi gelinen nokta için kutluyorum. Bu vizyoner bir liderlikten güç alan bir başarıdır. Cumhurbaşkanımızın şahsında devletimizin bütün kurumlarına teşekkürlerimi sunuyorum.
KISITTAN SONRA DÜŞTÜ: Sizlere teşekkürlerim tam bir zaferle sona ermiş bir mücadelenin teşekkürü değil bir birimize güç veren teşekkürlerdir. Koronavirüsle mücadele kısıtlılıklar tedbirlere tam uyulacağa inancıyla kaldırıldı. Cumhurbaşkanımız kabine toplantısında alınan kararları açıkladı. Bugüne kadar sokağa kısıtlı şekilde çıkan 65 yaş ve üstü her gün saat 10 ile 20 arasında dışarı çıkabilecektir. Kısıtının ortadan kalkması dezavantajın ortadan kalması değildir. 65 yaş ve üstü büyüklerimizin vücudu zayıftır. Vakaların yüzde 15.7’si bu yaş gurubundandı, kısıttan sonra yüz 7.5’e düştü.
GENÇ OLMAK KABAHAT DEĞİL: Kısıtlarla birlikte vaka sayımızın ve kayıplarımızın azalması gençlerimiz ve yaşlılarımızın başarısına bağlıydı. Gençler salgın döneminde genç olmak kabahat değildi. Virüsü yayma potansiyeli taşımanız, süreci evde geçirmenize yol açtı. Güç ve mesuliyet sizde. Bugünlerin örnek genci maske takan, mesafesini koruyan gençtir. Bir ağabeyiniz olarak aklım sizde, bunu bekliyorum.
FİNALE HAZIRLANMALIYIZ: Büyük bir sınav verdik. Bu sınavın finaline hazırlanmalıyız. Terbirler konusunu uygulamakta sorunlar yaşasak da iyi çalıştık. Bugün sahip olduğumuz bilgi ve alışkalıklara sahip değildik. Şimdi hastalıktan kendimizi nasıl koruyacağımızı iyi biliyoruz. Salgınla mücadelede kontrollü hayat hükümlerine uyarak, aktif mücadele dönemine geçtik. 2 koruyucu silahımız var. İlki koronavirüs maskesi, ikincisi koronavirüs riskine 1.5 metre mesafedir. Bu iki tedbir birlikte tam tedbirdir. Zaten elzem olan üçüncü husus el temizliğine önem gösterilmelidir. Yüzeylere temas sonrası ağza ve burna dokulunursa virüs bulaşmaktadır.
“Uzun süredir uygulamanın kısıtlamaların kalkmasının zemini sağladığımız başarı, güvencesi sizin tedbirlere uyum göstereceğiniz inancıdır. Bütün sağlık çalışanlarımız sizden iyi haberler bekliyorlar. Maske, mesafe kuralına uymanızdan daha güzel haber ve teşekkür yoktur.”
NORMALE DÖNÜŞ: 5 bine yakın insanımızın bu salgın nedeniyle aramızdan ayrıldığını hatırlayın. Normele dönüş sürecinde gözümüzü salgının geride bıraktığı tablodan ayırmayalım. 10 gün önce normalleşme süreci geniş alanı içeren süreçtir. Dünya çapındaki salgın insanların evlere kapanmasına yol açmakla kalmadı, üretime, ticarete, eğitime kısacası tüm hayata darbe vurdu. Türkiye bu süreci en az hasarla aşan ülkeler arasında. Tedbirlere uymak, şimdi devlete ve bireye karşı ödevdir. Normalleşme sürecinin hayat tarzına kontrollü sosyal hayat adı verildi. Amaç geriye dönüş yolunu kapatmaktır. Bu hayat tarzından vazgeçmeyelim. Kısmet olursa önümüzdeki hafta salgının 6 ayına ilişkin Dünya Sağlık Örgütünden aldığım verilerle değerlendirme yapacağım.
BASININ SORULARINI YANITLADI
Bakan Koca basının sorularına şu yanıtları verdi:
UÇUŞLARIN BAŞLAMASIYLA YURT DIŞINDAN GELENLERE KARANTİNA VE TEST: Avrupa ülkelerin bu süreçte havalimanlarında test yapılmasını önermedi. Biz Türkiye’de özellikle turizmin yoğun olduğu bölgelerde yerleşim yerlerini sertifikalandırarak, nasıl hareket edilmesi gerektiğine ilişkin bütün detayları belirledik. Avrupa’dan farklı olarak, yurt dışından gelenleri sağlık taramasından geçirmek istiyoruz. Herhangi bir semptomu olup olmadığını bilmek istiyoruz. Şüphemiz olduğunda hastanede tedavisini planlıyor olacağız. Ülkelerin salgın durumunu göz önüne alarak uçuş seferlerini belirledik. Ülkelerle birlikte yaptık bunu. Bugünden itibaren planlamıştık. 90 ülkeyi başta belirledik sonra 60 ülke eklendi.
ÖLÜM ORANLARI NEDEN 65 YAŞ ÜSTÜNDE: Yanlış algıyı oluşturan oranın yüksekliği. 1 Nisan itibariyle 65 yaş ve üstüne kısıtlama uygulandı. 1 Nisan öncesi toplam vaka içindeki 65 yaş üstü oranı yüzde 15.7’diydi, kısıtlama sonrası yüzde 7.5’e düştü. Eğer 1 Nisan öncesi gibi devam etseydi, hayatını kaybeden sayısı iki katı olabilirdi. Sayı 5 binlere yakın değil 10 binlere yakın olabilirdi. Biz 65 yaş ve üstü kısıtlamadan fayda gördük.
TOPLUM BİLİMLERİ KURULU TOPLANTISI: Toplum Bilimi Kurulu özellikle ikinci dönem yani kontrollü sosyal hayat dönemi için çok büyük fonksiyon icra edecek. Bilim Kurulumuz tıbbi boyutuyla fonksiyon görüyor ama budan sonraki süreçte vatandaşımızın özellikle 20 yaş altı ve 65 yaş üstünün evde kalmasının psikolojik etkilerini konuşacağımız dönem. Bu etkileri de görmek istiyoruz. Ayrıca bu dönemde iletişim dilinin nasıl olması gerektiği de önemli. Toplum Bilimleri Kurulumuzdan bu yönde beklentimiz var.
DİYARBAKIR’DA VAKA SAYILARININ ARTMASI: Genel olarak söylemem gerekirse özellikle vaka sayısının yüzde 60 oranında İstanbul’da olduğunu biliyoruz. İstanbul, İzmir gibi illerimizde vaka sayılarının azaldığını rahat söyleyebiliriz. Ancak her geçen gün orta Anadolu, Doğu- Güneydoğu Anadolu’da kısmi artış var. Diyarbakır’da günde 100 vakaya kadar çıkan artışı görüyoruz. Kültürel etkinlikler sonrası artışın daha etkili olduğunu görüyoruz. Vatandaşımızın bu noktada daha hassas davranmasını hatırlatmak istiyorum. Ankara için 3 günde yükseliş söz konusuydu, bugün düşüşe geçti. Konya’da bir fabrika ve 2 yerleşim yerinde yapılan tarama sonrasında yükseliş oldu, bugün inişe geçti.