(ANKARA) - Anayasa Mahkemesi, nüfusu 2 binin altına düşen belediyelerin köye dönüştürülmesini öngören düzenlemenin iptal istemini reddetti.
CHP, 8 Haziran 2025 tarihli ve 7551 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 14. maddesiyle 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 11. maddesinin ikinci fıkrasının yeniden düzenlenen birinci cümlesinin, Anayasa’ya aykırı olduğunu ileri sürerek, iptaline ve yürürlüğünün durdurulmasına karar verilmesi talebiyle Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu.
CHP'den, "köylerdeki nüfus kaybını artırır" itirazı
Dilekçede, nüfusu 2 binin altına düşen belediyelerin doğrudan köye dönüştürülmesini öngören dava konusu kuralın kamu yararına olmadığı, böyle bir dönüşümün belde ya da köylerdeki nüfus kaybını artıracağı, nüfusun büyükşehirler gibi daha kalabalık idari birimlerde yoğunlaşmasına neden olacağı, dinamik bir yapıya sahip olan nüfus sayım sistemi verilerine dayalı olarak idari yapıların ani değişimlere uğramasının hukuki belirlilik ve güvenlik ilkeleriyle bağdaşmadığı savunuldu.
AYM, oy birliğiyle reddetti
Anayasa Mahkemesi, düzenlemenin iptali ve yürürlüğünün durdurulması istemini oy birliğiyle reddetti.
Yüksek Mahkeme’nin gerekçesinde, dava konusu kuralda nüfusu 2 binin altına düşen belediyelerin köye dönüştürülmesinin öngörüldüğü, 5393 sayılı kanunda ya da kanun düzeyinde farklı bir mevzuatta, belediyelerin veya köylerin kurulması ile tüzel kişiliklerinin kaldırılmasına hangi makam tarafından hangi usulde karar verileceğine ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği aktarıldı.
Bununla birlikte belediyelerin kurulması ve tüzel kişiliklerinin kaldırılmasının kanunla veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yapılmasının anayasal bir zorunluluk olduğu vurgulanan gerekçede, bu nedenle kural uyarınca nüfusu 2 binin altına düşen belediyelerin köye dönüştürülme usulünün de kanunla veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile gerçekleştirileceği aktarıldı. Gerekçede, bu itibarla kuralda Anayasa’nın 123. maddesine aykırı bir yön bulunmadığı kaydedildi.
"Kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamında"
Mahalli idarelerden olan belediyenin köye dönüştürülmesinin, mahalli idarelerin özerkliği ilkesi çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği belirtilen gerekçede, "Nüfusu 2 binin altına düşen belediyelerin köye dönüştürülmesinin usul ve esaslarının kanunda düzenlendiği ve belediyelerin tüzel kişiliğinin kaldırılmasının ilk mahallî idareler seçimlerinde uygulanmasının öngörüldüğü gözetildiğinde, kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamında ihdas edildiği anlaşılan kuralın hukuk devleti ilkesi ile kamu tüzel kişiliğinin kanunla kaldırılması ve mahalli idarelerin özerkliği ilkeleriyle çelişen bir yönü bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2, 123 ve 127. maddelerine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir" tespiti yapıldı.