DİLAN KUTLU
Yüksek faiz nedeniyle borçlarını ödeyemedikleri için tarlalarına, traktörlerine haciz gelen çiftçi çocuklarının dramını, Ardahan’ın Çamlıçatak köyündeki 16 yaşındaki Dilan Saltaş anlattı: “Tarım Kredi’nin velilere yaptığı borçlardan dolayı çoğu öğrenci okumayı bırakıyor ve sanayide çalışmaya gidiyor. Öğrenimime devam ettiğim söylenemez. Köyümde birçok öğrencinin ne tableti ne bilgisayarı var. Hiçbiri uzaktan eğitime katılamıyor. Ben konuşmasam diğer öğrenciler de susacak.”
Dilan Saltaş, Ardahan’ın Çamlıçatak köyünde 10 kişilik bir ailenin en büyük çocuğu. Lise öğrencisi. Pandemi nedeniyle okuluna gidemiyor. Bilgisayar ya da tableti olmadığı için, evde okul çağındaki 5 kardeşiyle birlikte tek telefondan uzaktan eğitim almaya çalışıyor.
Babası Cemal Saltaş’ın Tarım Kredi Kooperatifine 166 bin lira borcu var. Baba Saltaş, tarlalarından kuraklık nedeniyle yeterli ürün alamayınca, ürünü de para etmediği için borcunu aldığı borçla kapatmaya çalışmış. Ancak sadece faizinin yüzde 3’ünü ödemeyi başarmış. Saltaş ailesinin tarlası, hayvanları, evine varana kadar her şeyi ipotekli.
"ÖĞRENCİLER EĞİTİMİNİ BIRAKIP SANAYİDE ÇALIŞIYOR"
Ailesinin içinde bulunduğu durumu Dilan Saltaş ANKA Haber Ajansına anlatırken, “Okumak istiyorum” diyor. Babasının borçlarından dolayı kendisi ve kardeşleri dahil köydeki birçok çocuğun mağdur olduğunu, kimi çocukların eğitimini bırakıp küçük sanayilerde çalışmak zorunda kaldığını belirtiyor. Çamlıçataklı çocukların eğitimine devam etmesi gereken yerde çalışmalarının adaletli olmadığını söyleyen Dilan bu duruma üzgün olduğu kadar öfkeli de:
UTANACAK BİR ŞEY YOK
"Ardahan Yunus Emre Anadolu lisesi öğrencisiyim. Öğrenimime devam ettiğim söylenemez. Köyümde birçok öğrencinin ne tableti var ne bilgisayarı var. Hiçbiri uzaktan eğitime katılamıyor. Uzaktan eğitim varsa eğer bütün öğrenciler eşit şartlarda alsın. Şubatta yüz yüze sınavlar olacak diyorlar. Hiçbir derse girmeyen öğrenci neyin uzaktan eğitiminden faydalanacak. İnsanlar Ardahan'ın zengin bir şehir olduğunu düşünüyor. Bir hayvanın bir senede ne kadar yediğini bilmiyorlar, konuşuyorlar. Tarım Kredi’nin velilere yaptığı borçlardan dolayı çoğu öğrenci okumayı bırakıyor. Sanayide çalışmaya gidiyor. Ben de hayvancılık yapan aileme yardım ediyorum. Ben konuşmasam diğer öğrenciler de susacak. Kimi öğrenciler utandığı için konuşmuyor. Bunda utanılacak bir şey yok. Bu bizim hakkımız. Hakkımızı almak zorundayız. Ya bütün öğrencilere tablet versinler ya da hiçbir öğrenciye vermesinler.”
EVDE EĞİTİM GÖREN 3 ÇOCUK SANAYİDE İŞÇİ
Saltaş ailesinin, babanın çalıştığı geçici tamircilik işleri dışında başka geliri yok. Dilan’ın 12,13,14 yaşındaki üç erkek kardeşi eğitime devam etmesi gerekirken oto tamircisinde çalışıyor. Evde kalan diğer kardeşleriyle birlikte uzaktan eğitime bağlanabilmek için tek telefonları olan Dilan, köydeki yaşıtlarının durumunu anlatırken de, “Bakın 11 kişilik sınıfta sadece 2 kişi derse katılmış” diyor.
KÖYDE HERKES İCRALIK
Çamlıçatak’ta köylülerinin yarısı tarım kredi mağduru. Kimisinin borcu var, kimisi de komşusuna, yakınlarına kefil olduğu için borçlu. Köylüler içinde bulunduğu durumu şöyle anlatıyor:
ORTAKLARIN YARISI İCRALIK
Kendisinin de borcu olan Ardahan Tarım Kredi Kooperatifi Başkanı Kemal Özer, ildeki durumu anlatırken, "Kooperatife 480 ortak var. 200’den fazla ortak icralık. 108 bin liraya karşı 193 bin lira ödedim, hala 73 bin lira para isteniyor" diyor.
“SESİMİZİ KİMSE DUYMUYOR"
Espender Özer: Ardahanlıların hepsi mağdur. Faizlerin kaçla çalıştığını bilmiyoruz. Bize önce yüzde 15-40 arası faizler diyorlardı ancak şimdi yüzde 80’leri de geçiyor. 20 bin lira borcu olan adam 100 bin lira borçlanmışsa demek ki yüzde 100 faizler çalışıyor. Kooperatiften 130 liraya aldığımız bir torba yemi şimdi 180 liraya ödemek zorundayız. Çiftçi olarak biz bittik. Nereye el atarsak kimse sesimizi duymuyor. Sayın Cumhurbaşkanı bir an önce sesimizi duydu. Şu an kefiller de mağdur, kefillerle de kavgalıyız.
"KÖYÜN YARISI KÖYÜ TERK ETTİ"
Cemal Saltaş: Köyde kefillerle beraber 800 kişi icralık durumda. Sayın Cumhurbaşkanım dedi ki, ‘Siz bana yetkiyi bana verin, faizin ne olduğunu görün’ Cumhurbaşkanım faiz bu mudur? Sen köylüyü silersen yarın sen bu köylerde bir tane hayvancılık yapan bulamazsın. Dışarıdan hala tereyağı, süt ithal ediyorsunuz. O zaman biz köyü terk edelim. Zaten şu anda köyün yarısı terk etti. 31 Mart’a kadar süre verildi. O tarihten sonra bu paraları nereden getireceğiz. Bize fırsat tanısınlar sabit faizlerle çalışsınlar. Tarım bakanı ‘çiftçinin bir sorunu yoktur’ dedi. Tüm türkiyede çiftçiler perperişandır.
HERKES KAVGALI
Cevdet Temel: İnsanlar birbirine kefil olduğu için kavga ediyorlar, birbirlerine kötü davranıyorlar.