İstanbul Politik Araştırmalar Enstitüsü (IstanPol), 'Türkiye’de İşgücündeki Yaşlılar ve Güvencesizlik Raporu’ yayımladı. Raporda, "Türkiye, hızla yaşlanmaktadır. Türkiye’de her 10 kişiden biri 65 yaş ve üstünde olmasına rağmen bu kesime yönelik gerekli politikalar geliştirilmemekte ve yaşlı nüfus güvencesizlikle baş başa bırakılmaktadır" denildi.
IstanPol adına Alphan Telek, Cem Özgüzel ve Seren Selvin Korkmaz'ın hazırladığı raporda, sıklıkla genç nüfusuna atıfla anılan Türkiye'nin aynı zamanda “yaşlı toplum” kategorisinde olduğuna dikkat çekildi. 65 yaş ve üstü bireylerin yaşadıkları maddi sıkıntılar nedeniyle düşük maaşlı ve kayıt dışı olarak, güvencesiz şartlarda çalıştıklarının ortaya konduğu raporda, bu yaş grubundaki sigortasız çalışma oranının diğer yaş gruplarına nazaran çok daha fazla oluşunun bu gruptaki bazı kişilerin halihazırda sosyal sigorta sistemlerinden emekli oldukları ancak yine de ek bir gelir için çalıştıkları ihtimalini akla getirdiği belirtildi.
Raporda, Covid-19 tedbirleri nedeniyle 65 yaş ve üstüne yönelik uygulanan uzun sokağa çıkma yasaklarında bu nüfusun sosyal, psikolojik ve ekonomik ihtiyaçlarını göz önünde bulundurulmadığının gözlemlendiği belirtilerek "Bu yaş grubunun nüfustaki önemi ve de yaşadıkları zorluklar göz önüne alındığında Türkiye’de yaşlı nüfusun iyi olma haline yönelik gerekli politikaların hayata geçirilmesi gerekmektedir" ifadelerine yer verildi.
YAŞLI NÜFUSUN İSTİHDAMA KATILIMI YÜZDE 12
Yaşlı nüfusun oranının yüzde 9,5 olduğu Türkiye’de yaşlı nüfusun istihdama katılımının yüzde 12 seviyelerinde olduğunu ortaya koyan raporda, "Haliyle, uygulanan sokağa çıkma kısıtlamaları çalışmak zorunda olan yaşlı nüfusun ihtiyaçlarının göz önünde bulundurulmadığını ifade etmektedir. Kısıtlamalar ile birlikte uygulanan destek politikalarının yetersizliği toplumun geniş kesimlerini etkilemiştir. Ancak, yaşlıların deneyimleri ve maruz kaldıkları ayrımcılık kamuoyunda hak ettiği yeri bulamamıştır" denildi.
YAŞ AYRIMCILIĞINA MARUZ KALIYORLAR
Rapora göre, 65 yaş ve üstü nüfus ile ilgili en ciddi sorunlardan biri yaşlarından dolayı ayrımcılığa maruz kalmaları. Raporda, bu durumun yaşlılık sürecindeki yalnızlık, işe yaramazlık hissi ya da gelir ve sosyal statü kayıplarının çok daha kötü bir şekilde deneyimlenmesine sebep olduğuna dikkat çekildi.
"EMEKLİ AYLIKLARI İNSANİ BİR HAYAT İÇİN ARTIRILMALI"
IstanPol'un raporunda Türkiye’de hem yaş ayrımcılığı hem de yaşlıların güvencesizlikleri ile ilgili temel politika önerileri ise şu şekilde sıralandı:
- Yaşlı güvencesizliğini azaltacak sosyal yardımlar 65 yaş ve üstünden başlayarak giderek artırılmalı.
- Yaşlı bireylere yönelik ücretsiz kamusal hizmetlerin sayısı ve etkinliği artırılmalı.
- 65 yaş ve üstü bireylerin yararlanabileceği ücretsiz ortak mekanlar açılmalı.
- Yaş ayrımcılığı aşmaya yönelik nesiller arası ortak etkinlikler ve farkındalık artırılmalı.
- Yaşlı bireylerin yalnızlık hislerini azaltmak ve dış dünyayla temaslarını artırmak için telefon/tablet/bilgisayar gibi teknolojik imkanlar sunulmalı.
- Konut sahibi olmayan 65 yaş üzeri bireyler için düzenli ve periyodik kira ve erzak yardımı yapılmalı.
- Emekli aylıkları bireylerin insani ve onurlu bir hayat sürmesi için artırılmalı.