Türkiye’nin iki büyük üniversitelerinden Ankara ve İstanbul üniversiteleri ‘fare’ ihalesi açtı. İki üniversitenin de farklı ihale yöntemini seçmesi dikkat çekti. Ankara Üniversitesi , fare ihalesinde, daha çok "uzmanlık veya teknoloji" gerektiren işlerde kullanılan ve belirli sayında kişinin katılabildiği ‘belli istekliler arasında ihale usulü’nü tercih etti.
Eski AKP Milletvekili ve Sağlık Bakanlığı eski Müsteşarı Necdet Ünüvar'ın rektör olarak atandığı Ankara Üniversitesi, 13 Ağustos tarihinde birer adet fare-sıçan barınma sistemi, canlı hayvan irridasyon ünitesi, deney hayvanları barkodlama sistemi, deney hayvanları mikrocerrahi ve biyopotansiyel amplifier seti ihalesi açtı. İhalenin yöntemi dikkat çekti. Normalde ‘pazarlık usulüyle’ gerçekleşen bu tür ihalelerde Ankara Üniversitesi ‘belli istekliler arasında ihale usulü’nü kullandı. Ankara Üniversitesi’nin bu ihale usulü uzmanlık veya teknoloji gerektiren işlerde kullanılıyor ve belirli sayında kişi ihaleye girebiliyor. Üniversitenin ihalesi 24 Ağustos günü gerçekleşecek.
Kamu İhale Kanunu’nun 20’nci Maddesi’nde ‘belli istekliler arasında ihale usulü’ şöyle anlatılıyor:
“Belli istekliler arasında ihale usulü, yapılacak ön yeterlik değerlendirmesi sonucunda idarece davet edilen isteklilerin teklif verebildiği usuldür. Yapım işleri, hizmet ve mal alım ihalelerinden işin özelliğinin uzmanlık ve/veya ileri teknoloji gerektirmesi nedeniyle açık ihale usulünün uygulanamadığı işlerin ihalesi ile yaklaşık maliyeti eşik değerin yarısını aşan yapım işi ihaleleri bu usule göre yaptırılabilir.”
İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DE PAZARLIK USULÜ ÇIKTI
İstanbul Üniversitesi de Ankara Üniversitesi’ne benzer sistemler için 17 Ağustos günü ihaleye çıktı ancak aynı yöntemi kullanmadı. İstanbul Üniversitesi, ‘pazarlık usulü’ ile çıktığı ihalede birer adet bireysel havalandırmalı (IVC) fare kafes sistemi, bireysel havalandırmalı (IVC) sıçan kafes sistemi, tip II fare kafes seti (Rak Dahil), tip III sıçan kafes seti (Rak Dahil), kafes yıkama cihazı, kafes değiştirme kabini, çift kapılı otoklav, altlık materyali bertaraf kabini, metabolik kafes seti ve 5 adet tavşan kafes seti alacağını duyurdu.
Kamu İhale Kanunu’nun 21 Maddesi’nde ise ‘pazarlık usulü ihale’ açıklanıyor ve bu ihale türünün afet, salgın vb. haller, savunma ve güvenlikle ilgili özel durumlar, açık ihale usulü veya belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihale sonucunda teklif çıkmaması gibi hallerde kullanılabileceği anlatılıyor.
Kanun’un 19’uncu Maddesi’nde ise ‘açık ihale usulü’ “Bütün isteklilerin teklif verebildiği usuldür” diye açıklanıyor. Bu ihale usulünde teklife çıkılması esasken, neden başka usullerle ihaleye çıkıldığının nedenleri araştırılıyor. ‘Açık ihale usulü’nde istekliler ile fiyat pazarlığı yapılmıyor. Yazılı teklif son teklif oluyor. İhale bittikten sonra kazanan adayın gönüllü olarak indirim yapması da (ihale dışı kalanların teklifinin altına inilmesi) iptal nedeni olarak görülüyor.