(ANKARA) - ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, İsrail’in Orta Doğu’da geniş topraklara sahip olmasının "sorun olmayacağını" söylediği yönündeki açıklamalarına ilişkin tepkilerin ardından, "sözlerinin bağlamından koparıldığını" savundu. Huckabee, "Paylaşılan versiyon tam cevabımı kesip çıkarıyor. Gerçek birçok kişi için önemlidir" dedi.
Mike Huckabee’nin podcast yayıncısı Tucker Carlson ile yaptığı röportajda İncil yorumuna dayanarak İsrail’in coğrafi sınırlarına ilişkin ifadeleri, Müslüman ve Arap ülkelerinde tepki ve kınamalara yol açtı. Huckabee, 21 Şubat Pazar günü sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Carlson’ın X (eski adıyla Twitter) platformunda yayımladığı görüntülerin yanıtının tamamını yansıtmadığını öne sürerek, “Paylaşılan versiyon tam cevabımı kesip çıkarıyor. Gerçek birçok kişi için önemlidir” ifadelerini kullandı.
Evanjelik papaz kimliğiyle de bilinen Huckabee, kendisini eleştiren Arap Birliği’ne yönelik olarak “yeni bir tercümana ihtiyaç duyulduğunu” savunan bir paylaşımı da yeniden yayımladı.
Tartışma yaratan açıklamalar
Huckabee, röportajda İsrail’in sınırlarına ilişkin soruya yanıt verirken, Eski Ahit’te Hz. İbrahim’in soyuna vaat edildiğini söylediği toprakların Irak’taki Fırat Nehri ile Mısır’daki Nil Nehri arasındaki bölgeyi kapsadığını ifade etti. Bu coğrafi tanım, günümüzde Lübnan, Suriye, Ürdün ve Suudi Arabistan’ın bazı bölümlerini içine alan geniş bir alanı kapsıyor. Geçen yıl ABD Başkanı Donald Trump tarafından büyükelçi olarak atanan Huckabee, röportaj sırasında “Hepsini alsalar sorun olmazdı” ifadesini kullanmıştı.
Tepkilerin ardından Huckabee, söz konusu ifadenin yanlış yansıtıldığını savunarak röportajın tamamını yayımlayan Carlson’ın açıklamalarını bağlamından kopardığını iddia etti. Büyükelçi ayrıca konuya ilişkin yayımlanan bir haberi paylaşarak bölgesel tepkilerin “kısmi ifadeler” üzerinden oluştuğunu öne sürdü.
ABD Dışişleri Bakanlığı ise Huckabee’nin açıklamalarına ilişkin kamuoyuna açık bir değerlendirme yapmadı.
Bölgesel tepkiler ve eleştiriler
Açıklamalar, ABD’nin bazı bölgesel müttefikleri dahil olmak üzere Orta Doğu’da geniş yankı uyandırdı. ABD merkezli Demokrasi için Arap Dünyası Şimdi (DAWN) adlı kuruluşun savunuculuk direktörü Raed Jarrar, Huckabee’nin sözlerinin “bir gaf olmadığını” belirterek görevden alınması çağrısında bulundu.
Jarrar, İsrail’in toprak genişlemesini açıkça destekleyen bir büyükelçinin ABD’yi temsil edemeyeceğini savunarak, görevde kalmasının ABD’nin bölgedeki güvenilirliğine zarar vereceğini ifade etti.
Batı Şeria açıklaması tartışma yarattı
Huckabee, aynı röportajda işgal altındaki Batı Şeria’ya ilişkin “C Bölgesi İsrail’dir” ifadesini de kullandı. Batı Şeria’nın yaklaşık yüzde 60’ını kapsayan C Bölgesi’ne ilişkin bu değerlendirme, ABD’nin bölgenin ilhakına karşı olan resmi politikasıyla çeliştiği yönünde yorumlara neden oldu.
İsrail’in sınırları ülke yasalarında açık biçimde tanımlanmazken, Birleşmiş Milletler kararları ve uluslararası mahkemelerin hükümleri Batı Şeria ve Doğu Kudüs’teki işgalin uluslararası hukuka aykırı olduğunu ortaya koyuyor.
Huckabee, röportaj sırasında sözlerinin “biraz abartılı bir ifade” olabileceğini belirterek İsrail’in söz konusu bölgeleri ele geçirmeyi talep etmediğini söyledi, ancak olası bir savaş senaryosunda toprak kazanımının “ayrı bir tartışma” olacağını dile getirdi.