Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) Türkiye’nin de içinde yer aldığı coğrafyayı yakından ilgilendiren “Arazi Özel Raporu” ile uyarılarda bulundu. Toplam 52 ülkenin uzmanlarının bir araya gelip hazırladığı IPCC raporunda, "Dünya’nın yaklaşık u’ini kullanan insanlar, kullandıkları arazilerin %’inde tahribata neden oluyor. İnsanlar, ormanların `-80’ini, doğal otlak alanların p-90’ını etkiliyor" denildi.
Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli’nin (IPCC) “Arazi Özel Raporu” TEMA Vakfı tarafından Türkçeleştirildi. Alanında hazırlanmış en kapsamlı bilimsel çalışma olarak gösterilen rapor, iklim değişikliği etkilerinin en şiddetli hissedileceği Akdeniz kuşağı ile ilgili önemli bulgular sundu.
Aralarında TEMA Vakfı Bilim Kurulu üyesi Prof. Dr. Murat Türkeş’in de yer aldığı 52 ülkeden 107 bilim insanının hazırladığı raporda; COVID-19 salgını ile yeniden gündeme gelen “doğal alanların tahribatı”, “gıda güvenliği” ve “iklim krizi” tartışmalarının arazi kullanımı ekseninden tekrar ele alınması gerektiği ifade edildi.
Raporu değerlendiren TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, "İklim değişikliğinden en fazla etkilenecek yerler arasında gösterilen Akdeniz Bölgesi’nde yer alan ülkemizde verimli tarım topraklarının korunması, toprak dostu sürdürülebilir tarım uygulamalarının yaygınlaşması, ormanların korunması ve genişletilmesi ile büyük bir bölümü bozulmuş meraların ıslahının önemini her zaman vurguluyoruz" dedi.
Raporda öne çıkan bazı saptamalar şöyle:
-Dünya’nın yaklaşık u’ini kullanan insanlar, kullandıkları arazilerin %’inde tahribata neden oluyor. İnsanlar, ormanların `-80’ini, doğal otlak alanların p-90’ını etkiliyor. Ormansızlaşma, aşırı otlatma ile artan arazi tahribatı ve küresel ısınma erozyonu daha da artırıyor.
GÜBRE 9, SU KULLANIMI 2 KART ARTTI
- Toprağın en verimli kısmı olan üst toprağı adım adım yok eden erozyon; toprağın üretkenliğini azaltıyor, insan refahını ve sağlığını olumsuz etkiliyor. Gıdaya olan talep, 1961 yılına göre 9 kat artan kimyasal gübre ve 2 kat artan su kullanımı ile karşılanıyor. Üretilen gıdaların %-30’u israf ediliyor. İsraf edilen gıdalar iklim değişikliğinin ana nedeni olan sera gazı salımlarının artmasına katkı koyuyor. Arazi kullanımından kaynaklanan sera gazı salımları, küresel sera gazı salımlarının #’ünü teşkil ediyor.
AKDENİZ VE GÜNEY AFRİKA ALARMI
-Küresel ısınma kurak alanları ve çölleşmeyi artırıyor. 21. yüzyılda sıcak hava dalgalarının sıklık, yoğunluk ve süresinin; kuraklıkların ise sıklık ve yoğunluğunun özellikle Akdeniz bölgesinde ve Güney Afrika'da artacağı tahmin ediliyor.
ATILMASI GEREKEN ADIMLAR
-İklim değişikliği ile mücadele ve uyum çalışmalarının ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin gerçekleşmesi için gerekli olan adımları şöyle özetlemek mümkün: Tahrip olmuş arazilerin ıslahı (restorasyonu); tarım arazilerinde toprağı koruyan, toprakta karbon depolanmasını artıracak, hasat kayıplarını azaltacak, hasat artıklarını değerlendirecek uygulamaların yaygınlaşması; tarımda tasarruflu su yönetimin sağlanması; sürdürülebilir orman, otlak ve mera yönetimi; orman yangınlarına karşı önlemlerin artırılması; tüketimin azaltılması; gıda israfının önlenmesi.