İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi (İSİG) ve 44 emek, meslek örgütü 1 Mayıs İşçi Sınıfının Uluslararası Birlik, Mücadele ve Dayanışma Günü için ortak yazılı açıklama yaparak, pandemi sürecinde işçiler için yapılması gerekenleri 13 maddede açıkladı.
İSİG ve 44 sendika, meslek örgütü, sivil toplum kuruluşu 1 Mayıs İşçi Sınıfının Uluslararası Birlik, Mücadele ve Dayanışma Günü için yaptığı ortak yazılı açıklamada, koronavirüsün işçi sınıfı hastalığı olduğuna dikkat çekerek, pandemi sürecinde işçilerin mağduriyetleri anlatıldı.
“EN AZ 861 İŞÇİ KORONAVİRÜS NEDENİYLE HAYATINI KAYBETTİ”
İşçilerin 14 gün tam kapanma talebine AKP hükümetinin “Çarklar dönmeli” diye yanıt verdiği kaydedilen açıklamada, en az 861 işçinin koronavirüs nedeniyle hayatını kaybettiği, ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller nedeniyle işten çıkışın yapıldığı Kod29 ile sadece 2020 yılında 177 bin işçinin işten atıldığı bildirildi.
Açıklamada sadece İstanbul’da inşaatta çalışan 10 bin inşaat işçisinin işsiz kaldığının da altı çizilerek, çalışmaya devam eden işçilerin sağlıksız koşullarda kaldığını şöyle anlatıldı:
“Sağlıksız şantiye koşulları altında çalışan inşaat işçileri, fiziksel mesafenin olmadığı apartmandan bozma yatakhanelerde tek bir odada 20-30 kişiyle birlikte kalmaya mecbur bırakıldı. Çalışmaktan kaçınma hakkını kullanan işçiler ücret de dahil tüm haklarını gasp edilerek işten çıkarıldı. İşçilere ‘koronavirüs kaparsam sorumluluk bana aittir’ ibareli kâğıtlar imzalatıldı ve işten çıkartılan işçilerin tüm hakları gasp edildi.”
Metal iş kolundaki işçilerin koronavirüs nedeniyle yaşadığı mağduriyetlere değinilen açıklamada, “Metal işkolunda bazı işyerlerinde koronavirüs tanısı konulmuş işçi oranı yüzde 30’a ulaştı. İşkolundaki sendikaların raporlarına göre imalat sanayinde aktif vaka sayısı en az 112 bin oldu, 3 milyon 280 bin işçi ise çalışma ortamından kaynaklı yakın salgın riski altında çalışıyor” denildi.
Açıklamada koronavirüse karşı yapılması gerekenler 13 maddede şöyle sıralandı:
1-İşten çıkarma yasağı uzatılsın, patronların Kod-29 gibi yollarla işçileri işten çıkarması, zorunlu ücretsiz izin ve zorunlu yıllık izin dayatması yasaklansın.
2- Çalışma saatleri, ücretler ve haklarda bir kayıp olmaksızın en çok günlük 6 saat olacak biçimde sınırlandırılsın. Çalışma süresinin kısaltıldığı işyerlerinde patronların, bu süreleri işçilerin izinlerinden düştüğü hukuksuz uygulamalarına son verilsin.
3- Kişisel hijyen ve korunma malzemeleri işçilere ve halka ücretsiz olarak dağıtılsın. İşçilerin sağlık taramaları ve temaslı takibi yoğunlaştırılsın ve işyerlerinin denetimi yapılsın.
4- Patronların vaka sayılarını gizlemesinin önüne geçecek düzenlemeler yapılsın. İşyeri-ev bulaş riski takip edilsin.
5- Vaka sayısının belirli bir oranın üzerinde olduğu işyerleri kapatılsın.
6- İşyerlerinde İSG denetimlerine ve kontrol aşamalarına sendikalar ve meslek örgütleri de dahil edilsin.
7- Aşılama sürecine tüm çalışanlar dahil edilsin ve ivedilikle aşılama gerçekleştirilsin.
8- Sağlık ücretsiz ve herkesçe erişilebilir hale getirilsin. Başta testler olmak üzere tüm sağlık hizmetleri kamu hastanelerinde ve özel hastanelerde ücretsiz olarak yapılsın.
9- İlaç şirketlerinin kârı değil, kamu yararı düşünülsün. Halk sağlığı için aşılarda patent hakkı kaldırılsın.
10- Kendisi ve yakını virüs nedeniyle karantinaya alınan işçi hastalık süresi kapsamında olsun ve bu süredeki gelir kaybı önlensin.
11- Alınan karar ve tedbirlerin ancak kamunun bir bölümünde değil, özel sektör, kayıt dışı sektör ve 50’den az çalışanı olan işyerlerinde uygulanması ve yaptırımı sağlansın, gerekli önlemlerin alınmadığı işyerleri için aktif bir ihbar, denetim ve ceza mekanizması oluşturulsun.
12- Koronavirüsün en riskli yaş grubunu oluşturan 50 yaş ve üstü işçilere salgın bitene kadar izin hakkı tanınsın.
13- Zorunlu sektörler dışında işyerlerinde üretime ara verilsin, işçiler idari izinli sayılsın.