Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), gayrimenkul değerleme hizmetlerine 'yeniden değerleme' kapsamında, yüzde 122 oranında zam yaptı. Buna göre, brüt metrekaresi 250'yi aşmayan imalathane, atölye, depo, hangar yapıları, fabrika, sera, küçükbaş ve büyükbaş hayvan ve tavuk çiftlikleri gibi alanlar için değerleme ücreti 2 bin 454 lira olacak.
SPK'nın, Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği üyelerinin vereceği değerleme hizmetlerine ilişkin kararı, Resmî Gazete'nin bugünkü sayısında yayınlandı. Karar kapsamında, birlik üyelerinin 2023’te baz alacağı gayrimenkul değerleme asgari ücret tarifesi ve uygulama esasları belirlendi.
Buna göre, Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği üyelerinin müşterilerine vereceği değerleme hizmetleri karşılığında tahsil edilecek ücretlerde, karar kapsamında belirlenen asgari ücret tarifesi uygulanacak. Söz konusu ücretler, taraflarca işin özelliğine göre daha yüksek bir ücret belirlenebilecek. Belirlenen asgari ücret ve masraf tutarları sadece verilecek değerleme hizmetine ilişkin olacak.
Hizmetin verilmesi için gereken ulaşım masrafları ile zorunlu bilgi ve belgelerin temininde, resmi kurumlara yapılan harç ve benzeri ödemeler, gayrimenkul bilgi merkezi payı, KDV ve diğer vergiler gibi ek ücret ve masraflar tahsil edilecek asgari ücrete dahil olmayacak, ayrıca ödenecek.
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'ne (TKGM) ödenecek ücretler müşteriden talep edilecek. TKGM sorgulamasının birlik vasıtasıyla yapılması halinde ilave bir ücret talep edilirse bu ücret gayrimenkul değerleme kuruluşu tarafından ödenecek, müşteriye yansıtılmayacak.
RAPOR BAŞINA 17 LİRA GAYRİMENKUL BİLGİ MERKEZİ PAYI EKLENECEK
Asgari ücret tarifesi uygulanarak hesaplanacak değerleme hizmetlerine ilişkin ücretlere, değerleme raporu başına 17 lira gayrimenkul bilgi merkezi payı, 25 TL de gayrimenkul bilgi merkezi payı eklenecek. Söz konusu tutarlar, Merkezi Kayıt Kuruluşu Gayrimenkul Bilgi Merkezi AŞ'ye ödenecek.
Değerleme hizmetleri karşılığında tahsil edilecek ücret ve masraflar, verilecek hizmet sonucunda takdir edilecek değerler veya değerleme raporunun teslim süresiyle ilişkilendirilemeyecek. Değerleme ücretlerinin, değerleme işi başlamadan önce belirlenmesi gerekecek.
TARİFEDE BELİRLENEN ÜCRETLERDE İNDİRİM UYGULANAMAYACAK
Tarifede belirtilen brüt metrekare büyüklüklerinin belirlenmesinde belediye imar yönetmelikleri dikkate alınacak. Değerleme konusu, gayrimenkulün tapuda kayıtlı niteliği ile fiili kullanım niteliği arasında bir fark varsa ve bu fark nedeniyle ilgili gayrimenkul tarifede yer alan grupların birden fazlasının kapsamına giriyorsa ücretin belirlenmesinde yüksek olan ücret grubu dikkate alınacak. Birlik üyelerinin, değerleme hizmetini tümüyle başka bir birlik üyesinden dışarıdan hizmet alım yoluyla gerçekleştirebilmeleri ancak müşterileriyle yapacakları değerleme hizmeti sözleşmesinde buna izin veren bir hüküm bulunması şartıyla mümkün olacak.
Bu kapsamda ödenecek ücret ve masraflar ile bunların ödenmesine ilişkin esaslar, değerleme hizmeti veren birlik üyesi ile dışarıdan hizmet sağlayan birlik üyesi arasında yapılacak yazılı sözleşmede önceden belirlenecek.
Kurulca yetkilendirilmiş gayrimenkul değerleme şirketleri tarafından verilen tüm değerleme hizmetlerinde, ihale veya benzer yöntemlerle tarifede belirlenen ücretlerde indirim uygulanamayacak. Değerleme hizmetlerine dayanak olan yazılı sözleşmeler de işbu esaslara aykırı olamayacak.
BRÜT METREKARE BAZINDA DEĞERLEME ÜCRETLERİ
Tarife kapsamında, 2023'te brüt metrekareye göre uygulanacak değerleme ücreti bağ, bahçe, tarla, tarım alanı ve özel orman için 2 bin 662 lira ila 3 bin 644 lira arasında olacak. Söz konusu tutar, brüt metrekaresine göre arsalarda 3 bin 406 lira ila 6 bin 382 lira arasında değişecek. Bağımsız bölüm niteliği kazanmış konut, ofis veya bürolarda brüt metrekaresi 250'yi aşmayanlar için değerleme ücreti 2 bin 5000 lira olacak. Bu tutar metrekaresi 251 ila 500 arasında bulunan konut, ofis veya bürolar için 2 bin 670 lira düzeyinde belirlenirken, 501'den fazla olanlar için 3 bin 628- 8 bin 419 lira bandında değişiklik gösterecek.
Akaryakıt istasyonları için 14 bin 821 lira olarak belirlenen değerleme ücretleri, rafineri, akaryakıt depolama tesisleri ve diğer enerji tesisleri için değerlendirme ücreti belirlenmedi.
Üretim, depolama, zirai ve sınai nitelikli yapılar için de imalathane, atölye, depo, hangar yapıları, fabrika, sera, küçükbaş ve büyükbaş hayvan ve tavuk çiftlikleri gibi alanlar için brüt metre karesine göre 2 bin 454 lira ila 20 bin 514 lira arasında değişecek.
Değerleme ücreti; dükkân, plaza, iş merkezleri, AVM, hastane, sağlık tesisi, okul, otel, motel, pansiyon, konaklama tesisi, kültür tesisi, kütüphane, sinema salonu, tiyatro salonu, sergi salonu, gösteri merkezleri, düğün salonları, nikah daireleri, dini ve askeri tesisler ile spor tesis ve kompleksleri gibi gayrimenkullerde 100 metrekareye kadar 2 bin 719 lira, 101-500 metrekare arası değişenlerde 3bin 179 lira olacak. Bu tutar 500 ila 2 bin metrekare arasında 5 bin 6 lira olarak uygulanacak ve metrekaredeki artışa göre 40 bin 569 liraya kadar çıkabilecek.
Yalılar ve eski eser niteliğindeki gayrimenkuller için de değerleme ücreti 12 bin 896 lira olarak alınacak.