BORA ERDİN
Suriye’de Esad ile ilişkilerin iyi olduğu dönemde, Asi Nehri üzerinde iki ülkenin birlikte kurmayı planladığı, 2009’da yapılmasına ilişkin mutabakatın imzalandığı, Recep Tayyip Erdoğan’ın başbakanlığı sırasında 2011’de temelini attığı Dostluk Barajı’nın projesinin çizilmesi için 2019’da ihaleye çıkıldığı belirlendi.
450 milyon liraya mal olacağı duyurulan ve üç yıl önce dönemin Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu tarafından temel atma töreni yapılan Çankırı’daki Devrez Kızlaryolu Barajı'nın yerinde olmadığı ortaya çıkmıştı.
Benzer bir baraj skandal Asi nehri üzerinde Türkiye ile Suriye’nin birlikte kuracağı “Dostluk Barajı”nda yaşandı.
Asi Nehri üzerinde yapılacak Dostluk Barajı’nın temeli 2011’de Erdoğan’ın Başbakanlığı sırasında atıldı, Ancak Barajın proje çizilme ihalesi için, 8 yıl sonra 2019’da ilana çıkıldı. 2019 Mart ayında danışmanlık işi alımı için “Asi Nehri Dostluk Barajı Proje Yapımı” ihalesi gerçekleştirildi. İhaleye verilen teklifler değerlendirildi ancak henüz herhangi şirketle sözleşme imzalanmadı.
Dokuz yıl önce temel atma töreninde konuşan Erdoğan, “Adeta tarihin akışını değiştiren, çok önemli bir temel atma törenini gerçekleştiriyoruz. Bugünden itibaren Asi nehri, bizi birbirimizden ayıran, aramıza sınır çizen bir nehir olmaktan çıkıyor, bizi birbirimizle buluşturan, kucaklaştıran bir nehir haline dönüşüyor” demişti.
MUTABAKAT 2009’DA İMZALANDI
Dostluk Barajı'nın yapılmasına ilişkin mutabakat, 2009 yılı Aralık ayında Suriye'de yapılan "Türkiye-Suriye Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği 1. Başkanlar Toplantısı"nda sağlanmıştı. Dostluk Barajı, Hatay ili Altınözü ilçesinde Ziyaret köyü mevkiinde, Asi Nehrinin teşkil ettiği Türkiye-Suriye sınırında yapılacaktı. Temel atma töreninin yapıldığı yıl inşaat alanına bir köprü ve yol inşa edilmişti. Dostluk Barajı ile Asi Nehri civarında ve Amik Ovası’ndaki arazileri ve yerleşim yerlerini taşkından korunacaktı. 13 bin 344 hektar tarım arazisinin sulanması ve 4 megavat kurulu güç ile yılda 13 milyon 500 milyon kilowatt saat enerji üretilecekti.
2012’DE BİTİRİLECEKTİ
Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad ile 2011’de Halep kalesinin eteklerinde akşam yemeğinde buluşan Erdoğan, “Dostluk Barajı’nın gövdesini seneye aynı gün bitirelim. Bir yıl sonra da elektrik ve sulamayı bitirelim” demişti. Ertesi yıl ise dönemin Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu, temeli 6 Şubat 2011'de Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ile Suriye Başbakanı Naji Orti tarafından atılan ve Suriye ile Türkiye tarafından ortak yapılacak olan Dostluk Barajı'nda bir sorun olmadığını vurgulamıştı. Asi Nehri üzerine yapılacak olan barajla ilgili çalışmaların devam ettiğini kaydeden Eroğlu, "Dostluk Barajı ile ilgili bizim acımızdan bir sorun yok. Çalışmalarımıza devam ediyoruz" diye konuşmuştu.