Haber: Seyfi ÇELİKKAYA
(YOZGAT) - Yozgat’ta bu yıl mercimek üretim rekoltesi ve kalitesi yüksek olmasına karşın alım fiyatlarının maliyetlerin altında kalması çiftçileri endişelendiriyor. Toprak Mahsulleri Ofisi’nin mercimek alımı yapmadığını belirten üreticiler, tüccarın 30-32 liradan ürünü aldığını, bunun da artan gübre, mazot ve işçilik maliyetlerini karşılamadığını belirttiler.
Yozgat’ta yağmur ve dolu nedeniyle mercimek patozuna geç başlayan üreticiler, az da olsa kayıplarının olduğunu ifade ettiler. Toprak Mahsulleri Ofisi’nin mercimek alımı yapmadığını belirten üreticiler, tüccara düşük fiyatlarla ürün vermek zorunda kaldıklarını söylediler.
İnceçayır köyünden Halis Tunak, ürünün iyi olduğunu belirterek, “Dün bir arkadaş götürdü Kavurkalı'dan, 30 liraya vermişler kilosunu. 30 lira kurtarmaz. Zaten 360 lira biçtirmesine, sürdürmesine verdim. Ne kurtaracak? Geçen sene hiç bu kadar ürün yoktu. Fiyatlar bu sene iyi olsaydı daha iyi olurdu” dedi.
“ÖNCEKİ SENEYE GÖRE FİYATLAR ÇOK DÜŞÜK”
Çalatlı köyünden Nizamettin Dolgunyürek de, “Hasat yaptık, patoz atmaya başladık. Patoz atma işlemimiz doludan dolayı gecikti. Biraz sıkıntı yaşadık. Fiyat şu anda kilosu 30 lira, 32 lira. O arada gidiyor, kurtarmıyor. Önceki seneye göre fiyatlar çok düşük. Tüccarda şu anda fiyat 30 lira, 32 lira. Bir önceki sene 38-40 liraydı. Ofis almadığından sıkıntı var. Maliyet yükseliyor. Yağıştan dolayı verimde de yine düşüş oldu. Bayağı sıkıntı var” ifadelerini kullandı.
“2025 YILINDA 45-50 LİRAYA SATILAN MERCİMEK BUGÜN 25 LİRAYA KADAR DÜŞTÜ”
Yozgat Ziraat Odası Başkanı İsmail Açıkgöz, ithalat nedeniyle fiyatların geçen yıllara göre düştüğünü belirtti. Bu seneki yağışlar dolayısıyla mercimeklerde ot da bulunduğunu ifade eden Açıkgöz, şöyle konuştu:
"Mercimekler çıktı. 2025 yılında 45-50 liraya satılan mercimek bugün 25 liraya kadar düştü. Nohut da yaklaşık 35 lira diyorlar. Bu çiftçiyi bu şekilde tatmin etmez. Mercimek, nohut masraflı ürünler. 25 lirayla, 30 lirayla mercimek de ekilmez, nohut da ekilmez. Sayın büyüklerimiz buna bir önlem alıp dışarıdan gelene gümrük mü koyacaklar? Nasıl yapacaklar?
Şu anda mercimeğin 60, nohutun 50 lira olması lazım. Nohut 50 kilo da veren var, 100 kilo, en iyi verse 150 kilo verir. Bu buğday gibi 400-500 kiloyu görmez. Ondan dolayı da masraflı. Nohuta üç kez pas ilacı atıyoruz. Ot ilacı atıyoruz. Masrafa boğulduk. 30-35 lirayla nohut ekimi artık küçülür. Bunu da Kanada'ya kaptıracağız. Avustralya'ya kaptıracağız. Ama büyüklerimiz ithal olayını çözerse kendi nohudumuzu, kendi mercimeğimizi iç piyasaya yayarsak bu 50 lira olursa; bir eve 10 kilo nohut yetiyor. 10 kilo nohut 50 lira olsa 500 lira eder. 30 liraya alsa 300 lira eder. Bu hiçbir aileyi sarsmaz. 250 gram su 15 lira olmuş. Çoğu yerde 50 lira olmuş. Mercimeğin, nohudun bu kadar mı değerli yok? Buna artık yüklenmemeleri lazım. Bunlara destek verilmesi lazım. İç piyasanın malını sattırılması lazım. İthal gelmemesi lazım.”
“ÇİFTÇİYE AÇIKLANANIN AYNISI VERİLMİYOR”
Çiftçinin ürününün açıklanan fiyatlardan alınmadığını aktaran Açıkgöz, İç Anadolu bölgesinde nohut ve mercimeğin alternatif ürün olarak ekildiğini belirtti ve şunları söyledi:
“Sayın Bakanımız geçen bir açıklama yapıyor, diyor ki, 'Buğdayı Ukrayna'dan 12 liraya getiriyorum.' Doğru, 12 liraya getiriyor. Ama mazotu da 20 liraya kullanıyorlar. Gübre 300 dolar, bende 1100 dolar. Şu an 16,5'a çıkıldı ama yüzde 80 buğday ofislere 14,5'a giriyor. Yani çiftçiye açıklananın aynısını verilmiyor. İthal ithal ithal nereye kadar ithal olacak? Bugün doların seyrinin 65 lira olması lazım. Hala 43 lirada. 65 lira olunca bu buğday 20 liraya tekabül edecek. O zaman iç piyasa ne olacak? Biz tarladayken bize sahip çıkmaları lazım. Tarladan çıktıktan sonra geri tarlaya çiftçi girmiyor.”