(ANKARA) - YENİ Parti Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu’nun 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü dolayısıyla yayımladığı raporda, çocuk yoksulluğu, çocuk işçiliği, eğitim hakkı ve okul güvenliğine ilişkin veriler ele alınırken, Türkiye’de çocukların karşı karşıya olduğu sorunlara işaret edildi. Raporda, son 9 yılda en az 646 çocuğun çalışırken hayatını kaybettiği, Türkiye’de her üç çocuktan birinin yoksulluk içinde yaşadığı ve her 100 çocuktan en az 15’inin çalışma hayatında yer aldığı belirtildi.
TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Başkanvekili ve YENİ Parti Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü dolayısıyla çocuk yoksulluğu, çocuk işçiliği, eğitim hakkı, çocukların yaşam ve güvenlik hakları ile çocuk haklarına ilişkin güncel sorunları ele alan raporunu yayımladı.
Raporda, merkezi bütçenin yüzde 1,36’sının ayrılmasıyla 15,2 milyon öğrenciye her okul günü ücretsiz ve sağlıklı bir öğün yemek verilebileceği, 15 yaşındaki her beş çocuktan birinin ise haftada en az bir öğün atladığı belirtildi. Raporda ayrıca, dört kişilik bir ailenin açlık sınırının 38 bin 24 lira, yoksulluk sınırının 123 bin 856 lira olduğu, net asgari ücretin ise 28 bin 75 lirada kaldığı hatırlatıldı.
BİSAM’ın Mayıs 2026 raporuna göre, dört kişilik bir ailenin aylık açlık sınırı 34 bin 808 lira, yoksulluk sınırı ise 114 bin 348 lira olarak hesaplanırken, günlük asgari gıda harcaması bin 160 lira olarak belirlendi.
Raporda, Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) kapsamında eğitim gören çocuk sayısının 500 bine yaklaştığı, İSİG Meclisi verilerine göre 2025 yılında MESEM’lerde çalışırken en az 6 öğrencinin hayatını kaybettiği, Eylül 2023’ten itibaren bu sayının en az 18’e ulaştığı belirtildi. Ayrıca, okullarda yaşanan şiddet olaylarına ve çocukların güvenliğine ilişkin değerlendirmelere yer verilen raporda, TÜİK verilerine göre güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocukların karıştığı olay sayısının 2015’te yaklaşık 134 binden 2024’te 203 bine yükseldiği kaydedildi.
KidsRights Index 2026 verilerine göre, Türkiye’nin çocuk haklarının yaşam, sağlık, eğitim, korunma ve çocuk haklarını destekleyen ortam başlıklarında değerlendirildiği endekste 194 ülke arasında 0,635 puanla 106’ncı sırada yer aldığı, 2025 yılında 0,646 olan puanının ise gerilediği belirtildi.
Raporda, Adalet Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında savcılıklarda 332 bin 648 dosya kapsamında, 683 bin 823 ayrı suç nedeniyle 330 bin 496 çocuk hakkında soruşturma yürütüldüğü belirtildi. Ceza mahkemelerinde ise 309 çocuk hakkında TCK’nın 299 ve 301’inci maddeleri kapsamında açılan dosyalarda 55 çocuk hakkında mahkûmiyet kararı verildiği, 152 çocuk hakkında verilen cezalarda hükmün açıklanmasının geri bırakıldığı aktarıldı.
SON 9 YILDA EN AZ 646 ÇOCUK ÇALIŞIRKEN HAYATINI KAYBETTİ
TÜRK-İŞ verilerine göre de dört kişilik bir ailenin açlık sınırının 38 bin 24 lira, yoksulluk sınırının ise 123 bin 856 lira olduğu belirtildi. TÜİK verilerine de yer verilen raporda, Türkiye’de 15-17 yaş grubunda istihdam edilen çocuk sayısının 2024’te 869 binden 2025’te 882 bine yükseldiği, hanelerin barınma ve ısınma sorunlarıyla da karşı karşıya olduğu belirtildi.
Raporda, DİSK Araştırma Merkezi’nin “Çocuk İşçiliği Raporu: Yoksulluk, MESEM’ler, İş Cinayetleri” başlıklı çalışmasına da yer verilerek, Türkiye’de her üç çocuktan birinin yoksulluk içinde yaşadığı ve her 100 çocuktan en az 15’inin çalıştığı belirtildi. Çalışmada ayrıca, MESEM’e kayıtlı öğrenci sayısının 10 yılda 5,3 kat artarak 2025-2026 eğitim öğretim yılında 392 bin 887’ye ulaştığı, son 9 yılda en az 646 çocuğun çalışırken hayatını kaybettiği kaydedildi.
İSİG Meclisi verilerine göre, 2017-2026 Temmuz döneminde en az 646 çocuğun çalışırken hayatını kaybettiği belirtildi. Çocuk işçi ölümlerinin 2023’te 54, 2024’te 71, 2025’te 94 olarak kaydedildiği, 2026’nın ilk 7 ayında ise 42 çocuğun yaşamını yitirdiği aktarıldı.
Raporda, Şanlıurfa ve Kahramanmaraş’ta okullarda yaşanan saldırıların ardından İçişleri Bakanlığı tarafından okul ve çevresindeki güvenlik önlemlerine ilişkin genelgenin valilikler, emniyet ve jandarma birimleri ile ilgili bakanlıklara gönderildiği belirtildi
