(ANKARA) - YENİ Parti Bursa Milletvekili Kayıhan Pala, ANKA Haber Ajansı'nın, "Depremde 125 kişiye mezar olmuştu… İskenderun Devlet Hastanesi'nin 'göçme durumu' tespitine rağmen kullanıma izin verenler 'asli kusurlu'" başlıklı haberini, verdiği soru önergesi ile TBMM gündemine taşıdı.
Hatay'da 6 Şubat depremlerinde 125 kişinin yaşamını yitirdiği İskenderun Devlet Hastanesi'ne ilişkin 3 yıl 8 aydır süren soruşturma dosyasına beklenen bilirkişi raporu sunuldu. ANKA Haber Ajansı'nın ulaştığı raporda, hastanenin 2012'de "göçme durumu" tespitine rağmen kullanılmaya devam edildiği belirtilerek, kurum yetkilileri "asli kusurlu" bulundu.
YENİ Parti Bursa Milletvekili Kayıhan Pala, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu'nun yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı'na verdiği soru önergesinde, "Afet anlarında toplumun sığınacağı en temel yaşam güvencesi olması gereken bir kamu hastanesinin, depremin ilk dakikalarında yıkılarak yurttaşlarımıza mezar olması; yalnızca teknik bir yapısal yetersizlik değil, bilimsel uyarıların ve halk sağlığı önceliklerinin göz ardı edildiği açık bir idari ve kamusal yönetim zafiyetidir" ifadelerine yer verdi.
"FACİANIN GÖZ GÖRE GÖRE GELDİĞİ TEKNİK AYRINTILARIYLA BELGELENMİŞTİR"
Gazi Üniversitesi'nden soruşturma dosyasına giren bilirkişi raporuna atıf yapan Pala, şunları kaydetti:
"Facianın göz göre göre geldiği tüm teknik ayrıntılarıyla belgelenmiştir. Söz konusu bilimsel raporda, hastanenin A Blok yapısına ilişkin olarak 1 Temmuz 2012 tarihinde hazırlanan performans analizinde taşıyıcı elemanların yüzde 70 ila yüzde 90 oranında güçlendirilmesi gerektiği ve yapının performans seviyesinin açıkça 'göçme durumu' olarak saptandığı belirtilmektedir. Bu tespit 8 Şubat 2016 tarihli üniversite kontrol raporlarıyla da yinelenmiş; yerleşkedeki binaların deprem güvenliğinin bulunmadığı, beton dayanım değerlerinin kabul edilemez derecede düşük çıktığı (7–14 MPa) ve güçlendirmenin ekonomik dahi olmayacağı resmi kayıtlara geçirilmiştir.
Dönemin yürürlükte bulunan deprem yönetmelikleri uyarınca afet anında ve hemen sonrasında dahi kesintisiz hizmet sunması zorunlu olan, bina önem katsayısı en yüksek düzeyde tanımlanmış böylesi kritik bir sağlık kuruluşunun; olası bir sarsıntıda göçeceğinin 11 yıl öncesinden bilinmesine karşın boşaltılmaması, güçlendirilmemesi ve hiçbir önlem alınmaksızın hasta kabulüne devam ettirilmesi insan hayatının açıkça hiçe sayıldığını göstermektedir. Gazi Üniversitesi heyetinin enkaz üzerinden aldığı karot örneklerinde beton basınç dayanımlarının 3,39 MPa seviyesine kadar düşmesi, dere yatağı malzemesi ve korozyonlu donatı kullanılması gibi ağır yapı kusurlarına rağmen; raporda açıkça ifade edildiği üzere 'göçme durumu' raporuna karşın yapının sağlık hizmetinde kullanımının devamına onay veren kurum yetkilileri asli kusurlu bulunmuştur.
Sağlık hakkı ve yaşam hakkı anayasal güvence altındadır; kamu binalarını, bilhassa hastaneleri depreme dayanıklı, güvenli alanlar haline getirmek kamunun en temel ödevidir. Bilimsel ve teknik raporlarla çürük olduğu ve ilk depremde göçeceği defalarca ortaya konulmuş bir yapıda sağlık çalışanlarını görev yapmaya, hastaları ise tedavi görmeye mecbur bırakarak 125 kişinin ölümüne yol açan bu ağır ihmalin idari, siyasi ve hukuki sorumluluğunun aydınlatılması zorunludur."
İSKENDERUN DEVLET HASTANESİ'NDEKİ RİSKLER VE SORUMLULAR HAKKINDA 6 SORU
YENİ Partili Pala, önergesinde şu sorulara yanıt istedi:
"2012 yılında yapılan teknik performans analizinde ve 2016 yılındaki üniversite inceleme raporlarında İskenderun Devlet Hastanesi yerleşkesindeki binaların performans düzeyinin açıkça 'göçme durumu' olarak tespit edilmesine rağmen, söz konusu binaların tahliye edilmeyerek 6 Şubat 2023 tarihine kadar hasta ve sağlık emekçilerinin kullanımına açık tutulmasının gerekçesi nedir?
Gazi Üniversitesi bilirkişi raporunda 'yapının kullanımının devamına izin veren kurum yetkilileri' başlığıyla asli kusurlu olarak tanımlanan dönemin Sağlık Bakanlığı bürokratları, il/ilçe sağlık yöneticileri ve hastane başhekimleri hakkında Bakanlığınızca başlatılmış bir idari soruşturma bulunmakta mıdır? Bulunmaktaysa soruşturma hangi aşamadadır?
2012-2023 yılları arasında görev yapmış söz konusu kamu görevlileri ve idareciler hakkında cumhuriyet savcılıklarınca talep edilen soruşturma izinleri verilmiş midir? Verilmediyse, 125 yurttaşımızın yaşamını yitirdiği bir faciada soruşturma izninin engellenmesinin hukuki ve vicdani gerekçesi nedir?
İskenderun Devlet Hastanesi A Blok için 2012 yılından itibaren Bakanlığınız kayıtlarına giren risk analizleri doğrultusunda, binanın güçlendirilmesi ya da acilen yenilenmesi amacıyla herhangi bir bütçe tahsis edilmiş midir? Şayet ödenek ayrılmışsa bu ödenek neden kullanılmamış ve tahliye işlemi deprem anına kadar neden geciktirilmiştir?
Türkiye genelinde 1. ve 2. derece deprem bölgelerinde yer alan kamu hastanelerinden kaç tanesinde deprem performans analizi yapılmıştır? Yapılan analizler neticesinde performansı 'göçme' veya 'ağır hasar riski' düzeyinde çıkan ve halen aktif olarak hasta kabulü ile sağlık hizmeti sunmaya devam eden hastane binası bulunmakta mıdır?
Deprem kuşağında yer alan illerimiz başta olmak üzere, afet anında dahi kesintisiz hizmet vermesi zorunlu olan mevcut sağlık binalarımızın depreme dayanıklı hale getirilmesi için Bakanlığınızın 2026 ve 2027 yıllarını kapsayan somut, takvimlendirilmiş ve bütçelendirilmiş bir eylem planı var mıdır?"