(ANKARA) - Tüm Eczacı İşverenler Sendikası (TEİS) Genel Başkanı Nurten Saydan, bilinçsiz antibiyotik kullanımının bakterilerin direnç kazanmasına ve hastalıklarla mücadelenin zorlaşmasına neden olduğunu belirterek, antibiyotiklerin hekim önerisi, eczacı danışmanlığı olmadan kullanılmaması gerektiğini ifade etti. Saydan, reçetelerin etkin madde ile yazılmasını önerdiklerini bildirerek, böylece adı söylenerek istenen bazı antibiyotiklerin de sıklıkla kullanımının engellenmiş olacağını vurguladı.
Saydan, yaptığı yazılı açıklamada, antibiyotiklerin bakterileri öldüren veya çoğalmalarını durduran ve enfeksiyon hastalıklarının tedavisinde kullanılan ilaçlar olduğunu anımsattı. Antibiyotiklerin hastalığın başkalarına yayılmasını önlediğini ve vücuttaki zararlı bakterileri temizleyerek iyileşme sürecini hızlandırdığını ifade eden Saydan, "Özetleyecek olursak vücudumuzda bakteri temizliği yapar" bilgisini verdi.
Saydan, antibiyotiklerin zararlı bakterilerin yanı sıra yararlı bakterileri de öldürebildiğine dikkati çekerek, "Unutmayalım vücutta zararlı bakterileri yok ederek enfeksiyonu tedavi eder, aynı zamanda yararlı bakterileri de öldürür, sindirim sistemini bozar ve yersiz kullanılırsa ‘antibiyotik direnci’ gelişebilir" ifadelerini kullandı.
Antibiyotiklerin ateş düşürücü ve ağrı kesici olmadığını vurgulayan Saydan, "Antibiyotikler soğuk algınlığı, grip gibi virüslerin neden olduğu hastalıkların tedavisinde etkili değildir. Antibiyotikler, yalnızca bakterilerin neden olduğu hastalıkların tedavisinde kullanılır" bilgisini aktardı.
Saydan, hekim önerisi ve eczacı danışmanlığı olmadan kullanılan antibiyotiklerin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirterek, şunları kaydetti:
"Hekim önerisi ve eczacı danışmanlığı olmadan kullanılan antibiyotikler, sonu ölümlere varabilecek ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir; örneğin, penisilin alerjisi. Antibiyotikler yalnızca bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlar için etkilidir, virüslerin neden olduğu enfeksiyonları tedavi edemez. Virüsler için ‘antiviral’ ilaçlar kullanılmalıdır."
Birine iyi gelen antibiyotiğin bir başkasına zarar verebileceğine işaret eden Saydan, kişinin daha önce kullandığı antibiyotiğin benzer bir hastalıkta yeniden etkili olmayabileceğini ifade etti.
"ANTİBİYOTİK KULLANIMI KESİNLİKLE DOKTOR KONTROLÜNDE OLMALI"
Antibiyotik kullanımına ilişkin genel uyarılarda bulunan Saydan, "Antibiyotikler ateş düşürücü ilaçlar değildir. Her ateşi olan antibiyotik kullanmamalıdır. Antibiyotik kullanımı kesinlikle bir doktor kontrolünde olmalıdır" açıklamasını yaptı.
Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanımının ciddi problemlere neden olabileceğini belirten Saydan, "Antibiyotik kullanımı esnasında hafif düzeyde ya da hayati tehdit edecek düzeyde ciddi yan etkiler ortaya çıkabilir. Penisilin alerjisi türleri içerisinde Tip 1 alerji en korkulanıdır, buna yönelik olarak penisilin alerji testi yapılması (cilt testi) önerilir. Ancak bu test de hekim gözetiminde yapılmalıdır" ifadelerini kullandı.
Saydan, kronik hastalığı bulunan ve sürekli ilaç kullanan kişilerin antibiyotik kullanımında dikkatli olması gerektiğini belirterek, şunları kaydetti:
"Altta yatan kronik hastalıkları olan kişilerde uygun antibiyotik seçimine dikkat edilmelidir. Devamlı ilaç kullanan kişilerde verilen antibiyotiğin kullanılan diğer ilaçlarla etkileşmemesine dikkat edilmelidir. Gebelerde ve emziren annelerde bebeğe zarar vermeyecek antibiyotiklerin seçimine dikkat edilmelidir. Bu tür hastalar doktorlarını durumları hakkında uyarmaları gerekir. Tedavinin etkinliği açısından antibiyotiklerin yeterli dozlarda ve düzenli aralıklarla alınmasına dikkat edilmelidir."
"HASTALIĞI İYİLEŞTİREN İLACIN ADI DEĞİL, ETKEN MADDESİDİR"
Saydan, eşdeğer ilaçların farklı firmalar tarafından aynı etken madde kullanılarak aynı etkiyi sağlayacak şekilde üretildiğini belirterek, "Eşdeğer ilaç demek farklı ilaç firmalarının aynı etken maddeyi kullanarak aynı etkiyi sağlayan ürünler oluşturmasıdır. Dolayısıyla şu bilinmeli ki hastalığı iyileştiren veya durduran asıl kimyasal bileşen ilaç etken maddesidir" ifadelerini kullandı.
Türkiye’deki eşdeğer ilaçların "biyoeşdeğer" ilaçlar olduğunu aktaran Saydan, açıklamasında şu bilgileri verdi:
"Biyoeşdeğer ilaçlar, orijinal bir ilacın patent süresi bittikten sonra üretilen, aynı etkin maddeyi, aynı miktar ve formda içeren, vücuda aynı hızda ve miktarda karışarak aynı etkiyi gösteren güvenilir eşdeğer ilaçlardır. Orijinal (referans) ilaçla birebir aynı miktarda aktif bileşen içerir. Vücutta kana karışma hızı ve miktarı (biyoyararlanımı) orijinal ürünle aynı sınırlardadır. İlacın rengi, şekli veya içindeki yardımcı maddeler (bağlayıcılar, boyalar) farklı olabilir. Araştırma ve geliştirme maliyetleri düşük olduğu için kullanıcılara daha uygun fiyatlı bir tedavi imkanı sunar ve ülkelerin yerli ilaç sanayilerinin gelişmesine yardımcı olacaktır."
"ANTİBİYOTİKLERDEN BAŞLANMASINI ÖNERİYORUZ"
İlaç raporlarının 19 yıldır Sağlık Bakanlığı’nın onayı ile etkin madde üzerinden hazırlandığını belirten Saydan, "19 senedir Sağlık Bakanlığımızın onayı ile ilaç raporları halk tabiri ile 'etken', eczacılık tabiri ile 'etkin' ilaç maddesi ile hazırlanıyor. Etkin ilaç maddesi ile hazırlanan raporlar hem bilimsel olmasını hem de ticari satışta eşitlik sağlıyor ve ‘ilaç raporlarında’ ilaç reklamı yapılmasına engel oluyor" ifadelerini kullandı.
Saydan, TEİS olarak reçetelerin etkin madde ile yazılması konusunda öneride bulunduklarını bildirerek, "TEİS olarak gelişmiş ülkelerde rahatlıkla ve uzun süredir kullanılmakta olan ‘etkin madde ile reçete yazımı’ için belli bir gruptan, örneğin antibiyotiklerden başlanması önerimizdir. Böylece adı söylenerek istenen bazı antibiyotiklerin de sıklıkla kullanılması engellenmiş olacaktır" dedi.