Haber: Erva Gün

(TBMM) - TBMM Genel Kurulu'nda, Çocuk Koruma Kanunu Teklifi'nin ikinci bölümünün görüşmelerine geçildi. CHP Uşak Milletvekili Ali Karaoba, teklifi eleştirerek "Çocukları okul yerine koğuşa, rehber yerine gardiyana, gelecek yerine sabıka kaydına layık görmemelisiniz, kendi ihmallerinizi çocukların mahkumiyetine dönüştüremezsiniz, 24 yıllık başarısızlığının cezasının tamamını çocuklara ödetemezsiniz" dedi.

Meclis Başkanvekili Pervin Buldan başkanlığında toplanan TBMM Genel Kurulu'nda suç işleyen çocuklarla ilgili Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin 10 ile 18'inci maddeleri kapsayan ikinci bölümün görüşmelerine geçildi.

Teklifin yönlendirme tedbirlerini içeren 10'uncu maddesi üzerine partisinin görüşlerini dile getiren DEM Parti Mardin Milletvekili Kamran Tanhan, söz konusu maddenin suça sürüklenen çocukların (SSÇ) sosyal hizmetlerinin güçlendirilmesi, dijital risklerden korunması ile kütüphane ve çevre temizliği gibi alanlarda çalıştırılmasını öngördüğünü kaydetti.

Uygulamanın mahkeme dışı bir ceza yöntemi olduğunu belirten Tanhan, idari kararla 20 ila 30 saat arasında yaptırılacak çevre temizliği gibi işlerin çocuklarda "suçlu" algısını ön plana çıkaracağını savundu. Tanhan, bu düzenlemenin işçi çocuk yasağına da yasal bir zemin hazırlayarak çocukları işçileştireceğini ifade etti. Kitap okuma ve kütüphaneye gitme gibi olumlu alışkanlıkların ceza olarak zorla yaptırılmasının çocukta nefret, direnç ve travma yaratabileceğini vurgulayan Tanhan, devlete karşı güvensizliğin tetiklenebileceğini dile getirdi. AKP'nin geçmişte çocukları yetişkinlerden ayıran yasal değişiklikleri hayata geçirdiğini hatırlatan Tanhan, şu ifadeleri kullandı:

"Şimdi ise SSÇ'leri yetişkinler gibi cezalandırmak için yasa teklifi yapıyorlar. Dün hayata geçirmek için mücadele ettiklerini bugün ortadan kaldırmak için mücadele ediyorlar. 'Suça sürüklenen çocuk' kavramı ve yasal değişiklikler uzun bir mücadele sonunda ortaya çıkmış ve yasalaşmıştı. Şimdi çocuklar yetişkinler gibi cezalandırılmak isteniyor. Bu istek, bu yasal değişiklik büyük ve telafisi imkânsız sorunları ortaya çıkaracaktır. Bu anlayış çocukları âdeta yeni bir suç örgütüne katılmaya teşvik edecektir."

KARAOBA: "DEVLETİN SORUMLUĞUNU ÇOCUĞUN SIRTINA YÜKLEYEN BU ANLAYIŞA 'HAYIR' DİYORUZ"

CHP Uşak Milletvekili Ali Karaoba, Türkiye'deki 18 yaş altı suç ve mağduriyet istatistiklerine dikkati çekerek 2024 yılında güvenlik birimlerine yansıyan 202 bin 785 suça sürüklenme olayı gerçekleştiğini, çocukların mağdur olduğu olay sayısının ise 279 binin üzerinde olduğunu aktardı. İstanbul'daki çete soruşturmalarında ve Casperlar grubunda 68 çocuğun yer aldığını belirten Karaoba, 18 yaş altında uyuşturucu kullanım ve satış oranlarının yüzde 130'dan fazla arttığını, resmi verilere göre cinayet işleyenlerin yüzde 15'inin çocuk olduğunu vurguladı.

2024-2025 eğitim yılında en az 72 çocuğun çalışırken hayatını kaybettiğini, bunlardan 15'inin MESEM kapsamında olduğunu dile getiren Karaoba, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin döneminde 28 çocuğun kaybedildiğini ve 6-7 milyon çocuğun derin yoksulluk içinde yaşadığını kaydetti.

Çocukların okullarda, sokakta ve iş yerlerinde korunamadığını belirten Karaoba, öğretmenler, sosyal hizmet uzmanları, psikologlar, barolar ve bilim insanları dinlenmeden sorunun çözülemeyeceğini ifade etti. Karaoba, "Çocukları okul yerine koğuşa, rehber yerine gardiyana, gelecek yerine sabıka kaydına layık görmemelisiniz, kendi ihmallerinizi çocukların mahkumiyetine dönüştüremezsiniz, 24 yıllık başarısızlığının cezasının tamamını çocuklara ödetemezsiniz. Bu nedenle, çocuğu gerçekten koruyan düzenlemelere 'evet' diyoruz ancak devletin sorumluluğunu çocuğun sırtına yükleyen bu ceza anlayışına da 'hayır' diyoruz" değerlendirmesinde bulundu.

KAVUNCU: "CEZASIZLIK ALGISIYLA MÜCADELE ŞART"

İYİ Parti İstanbul Milletvekili Buğra Kavuncu ise ülkedeki derin yoksulluk, okullarda ücretsiz yemek verilmemesi ve televizyon dizilerindeki suç özentisinin çocukları suça sürükleyen karanlığı beslediğini ifade etti. Bu durumun faillerin masumlaştırılmasını veya cezasızlık algısının pekiştirilmesini meşru kılmayacağını belirten Kavuncu, Mattia Ahmet Minguzzi'nin katledilmesinin ardından konunun Türkiye'nin gündemine oturduğunu ve annesi Yasemin Minguzzi'nin çabasının bunda etkili olduğunu hatırlattı.

Hakan Çakır, Atlas Çağlayan, Mattia Ahmet ve Berkay Melikoğlu'nun ailelerinin, evlatlarını kurban vermek istemediklerini ve faillerin mağdur gibi meşrulaştırılmasına karşı çıktıklarını vurgulayan Kavuncu, "En başta cezasızlık algısıyla mücadele şart. Öyle sekiz dokuz suç kaydınız bulunacak, sonra da kalkıp diyeceksiniz ki: 'Benim çocuğum aslında mağdur'. Böyle bir dünya yok arkadaşlar. Yani, sekiz dokuz kaydı olacak, defalarca suç işlemiş olacak, artık suç makinesi hâline gelmiş olacak, sonra da 'Benim çocuğum mağdur' edebiyatı yapacaksınız. Bu, kabul edilebilir bir durum değil. Bu sebeple, aslında sorunları daha geniş çerçeveden konuşmamız lazım" dedi.

BAYRAKTUTAN: "15 YAŞIN ALTINDAKİ ÇOCUĞA ÜÇ YÜZ SAATE VARAN ÇALIŞMA KOYMAK ANGARYADIR"

YENİ Parti Artvin Milletvekili Uğur Bayraktutan, söz konusu 10'uncu maddenin Anayasa'nın 4 farklı maddesine birden aykırı olduğunu savunarak, bu aykırılıkları Anayasa’nın temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılmasını düzenleyen 13'üncü maddesi, zorla çalıştırma yasağını içeren 18'inci maddesi, özel hayatın gizliliğini kapsayan 20'nci maddesi ve haberleşme hürriyetine ilişkin 22'nci maddesi olarak sıraladı.

Çocuklara ilişkin düzenlemede cezai sorumluluğu bulunmayan bir çocuk tarifinin yapıldığını belirten Bayraktutan, yönlendirme tedbirleri adı altında spor ve kültür faaliyetleriyle çocukların topluma kazandırılmasına yönelik düzenlemeler yer aldığını ifade etti. Bayraktutan, "Aslında yasanın lafzıyla okuduğunuz zaman gayet güzel geliyor ama ruhuna girdiğiniz zaman, uygulama yeteneği olmayan, bir anlamda cezalandırmaya götürülebilecek bir düzenlemeyle karşı karşıyayız. Buna ilişkin işlemler yapılıyorken ne yazık ki kanun yapma yetkisinin subjektif olarak kullanıldığını da görüyoruz değerli arkadaşlarım" ifadesini kullandı.

Cezai sorumluluğu ve ehliyeti olmayan 12 ve 15 yaş altındaki çocuklara yönelik yasal düzenlemede alt sınıra ilişkin tereddütler bulunduğunu bildiren Bayraktutan, 15 yaş ile 12 yaşın altına gidebilecek düzenlemelerin yer aldığını dile getirdi. Bu kişilere 300 saate varan zorunlu çalışma süreleri konulduğunu vurgulayan Bayraktutan, şöyle konuştu:

"Bu Anayasa'da tarif edilen, biraz önce ifade ettiğimiz 18'inci maddedeki zorla çalıştırmaya, angaryaya ilişkin hükümlerdir. Siz 15 yaşın altındaki bir çocuğa hatta bu düzenlemede 12 yaşındaki bir kişiyi eğer bu sürelerin altında çalıştırırsanız, bu saatlere kadar çalıştırırsanız buna zorla çalıştırma derler, buna angarya derler, bu bir anayasal, yargısal denetime geçerse muhtemelen geri dönecektir. Bunu biraz sonra oylarınızla kabul edeceksiniz, buna ilişkin itirazlarımızı buradan ifade etmek istiyoruz."