Haber: Çağatan AKYOL/Kamera: Gencer KETEN

(SİLİVRİ/İSTANBUL) 19 Mart operasyonunun mağdur yakınları tarafından kurulan Aile Dayanışma Ağı (ADA), 42’nci buluşmada Silivri Duruşma Salonları’nın önünde bir araya geldi. Buluşmaya, YENİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer, YENİ Parti İstanbul Milletvekili Ali Gökçek, YENİ Parti İstanbul Kurucu Kadın Kolları Başkanı Hatice Selli Dursun, YENİ Parti İstanbul Kurucu Gençlik Kolları Başkanı Erdem Kara, Tekirdağ Baro Başkanı Egemen Gürcün, tutuklu yakınları, sivil toplum kuruluşu temsilcileri ve gazeteciler katıldı.

“ADALETİN PEŞİNDEYİZ”

Bir yılı aşkın süredir Silivri’de tutuklu bulunun İBB Başkanı ve Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun eşi Dilek Kaya İmamoğlu, yaptığı konuşmada “Türkiye’de yaşanan hukuksuzlukların artık bir simgesi hâline gelen Silivri’de yine sevdiklerimizin yanında, adaletin peşindeyiz. 8 Temmuz’da, İBB Davası’nın 1. Celsesi; İstanbul’un seçilmiş Büyükşehir Belediye Başkanı, milyonların Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun savunmasına izin verilmeden tamamlanmıştı. Bir ayı aşkın aranın ardından ikinci celse başladı. Bu celsede de yaşanan hukuksuzlukların ve hak ihlallerinin devam ettiğini üzülerek görüyoruz" dedi.

Dilek Kaya İmamoğlu şunları söyledi:

"Aileler yaklaşık 2 yıla yakın bir süredir büyük bir bekleyiş, belirsizlik ve adalet arayışı içerisinde. Oysa talep ve beklentilerimiz, demokrasinin ve insan haklarının gerektirdiklerinden daha fazlası değil. Savunma hakkı, masumiyet karinesi ve tutuksuz yargılama gibi hukukun en temel ilkelerini konuşuyoruz. 2026 Türkiye’sinde hala bu kavramları konuşmak ve savunmak zorunda kaldığımız için ülkemiz adına büyük bir acı duyuyoruz.

“ADURUŞMAYI DÜRBÜNLE TAKİP ETMEK ZORUNDA KALAN AİLELER VAR”

Bu duruşmaya özel olarak cezaevi kompleksinin hemen yanında yeni bir duruşma salonu inşa edilmesi bile aslında içinde bulunduğumuz durumu çok iyi anlatıyor. Duruşma salonunun içine girdiğinizdeyse fotoğraf daha da netleşiyor. İddia makamının, mahkeme heyetiyle birlikte kürsüde ve daha yüksekte oturduğu bir mahkeme salonundan söz ediyoruz. Tam bir kuyu tipi duruşma salonu yani. Oysa, hukukun üstünlüğünün esas olduğu demokratik ülkelerde duruşma salonları, adil yargılanma hakkını güvence altına alacak şekilde düzenlenir. Bir ülkenin gelişmişlik düzeyi, inşa ettiği devasa yapılarla değil; demokrasisinin niteliği, adalet anlayışı ve insan haklarına verdiği değerle ölçülür. Bu yapıların tasarımı yalnızca mimari tercihler değildir; aynı zamanda ülkenin adalet anlayışını ve gelecek vizyonunu da yansıtır. Savunmanın müvekkiliyle sağlıklı iletişim kurabilmesi, basının yargılamayı takip edebilmesi ve taraflar arasındaki eşitliğin korunması çağdaş bir hukuk devletinin temel standartlarıdır. Biz ise bugün, dünyanın en büyük duruşma salonlarından biri olduğu söylenen bu salonda tam tersini yaşıyoruz. Avukatlar müvekkilleriyle aralarındaki mesafe nedeniyle iletişim kurmakta zorlanıyor. Kamuoyunu bilgilendiren basın mensupları mahkeme heyetini ve savunma yapanları görmekte, duymakta güçlük çekiyor. Aileler sevdiklerini göremeyecek kadar uzakta oturuyor. Aylardır ayrı kaldıkları yakınlarını görebilmek için duruşmayı dürbünle takip etmek zorunda kalan aileler var.

“BİNLERCE SAYFALIK İDDİANAME DURUŞMADA YERLE BİR OLMAYA DEVAM EDİYOR”

Ne yazık ki salondaki bu fiziki sorunlara, yargılama sürecinde yaşanan hak ihlalleri de ekleniyor. Ekrem İmamoğlu’nun savunma hakkı ilk celsede elinden alınmıştı, ikinci celsenin başında ise bir belirsizlik içerisinde bırakıldı. Savunmasını ne zaman yapacağı, kendisine ne kadar süre verileceği belli değil. Savunmanın ne zaman ve ne kadar süreyle yapılacağının mahkeme heyetinin takdirine bırakılması, adil yargılanma hakkını açıkça zedeliyor. Bir insanın kendisine yöneltilen binlerce sayfa suçlamaya karşı kendisini ne zaman ve ne kadar süreyle savunabileceğinin bile tartışıldığı yerde adil yargılanmadan söz edebilir miyiz? Tüm bu hak ihlallerine rağmen aylar boyunca hazırlanması beklenen, binlerce sayfalık iddianame; duruşmada yerle bir olmaya devam ediyor. Tutuksuz yargılananlar arasındaki itirafçıların ifadelerindeki tutarsızlıklar birer birer ortaya dökülüyor. Etkin pişmanlık kapsamında verilen beyanların nasıl oluştuğu, değişip değişmediği ve doğrudan bilgiye dayanıp dayanmadığı mahkeme huzurunda açığa çıkıyor.

“BU SÜREÇ AİLELERİNİN DE ÜZERİNDE AĞIR BİR PSİKOLOJİK VE İNSANİ YÜK YARATIYOR”

Aylardır masumiyet karinesi hiçe sayılarak kamuoyunda gerçekmiş gibi anlatılan iddiaların, nasıl dayanıksız olduğunu, mahkeme salonunda nasıl çürüdüğünü hep birlikte görüyoruz. Ancak ne yazık ki bu dayanaksız iddialar, iftiralar nedeniyle insanlar 2 yıla yakın süredir tutuklu yargılanıyor. Mahkeme salonunda iddialar, ifadeler ve deliller tartışılırken dışarıda eşler, çocuklar, anneler ve babalar sevdiklerinin yolunu gözlüyor. Bu süreç yalnızca yargılananların değil, ailelerinin de üzerinde ağır bir psikolojik ve insani yük yaratıyor. Adaletin yerini bulmadığı her gün, haksız ve hukuksuz bir şekilde tutuklu bulunanların ve ailelerin hayatında geri getirilemeyecek bir zamana karşılık geliyor.

“TUTUKSUZ YARGILAMA ESAS OLMALIDIR”

Adalet; dünyanın en büyük, en gösterişli duruşma salonlarını yapmakla sağlanmaz. Adalet; ancak savunma hakkının eksiksiz kullanılabildiği, masumiyet karinesinin korunduğu, hukukun herkes için eşit işlediği bir yargı düzeniyle sağlanabilir. Her zaman söylediğimiz gibi, elbette herkes yargılanabilir. Kamu adına hizmet veren herkes için hesap verebilirlik temel bir sorumluluktur. Yargılamanın devam etmesinden hiçbir çekincemiz yok. Aksine biz varsa bütün delillerin ortaya konmasını, bütün iddiaların araştırılmasını ve herkesin özgürce savunma yapmasını talep ediyoruz. Biz adil, eşit ve tarafsız bir yargılama istiyoruz. Tutuklu yargılamanın peşinen cezalandırma yöntemi olarak kullanılmasına artık bir son verilmeli; tutuksuz yargılama esas olmalıdır. Bu mesele yalnızca Ekrem İmamoğlu ve yol arkadaşlarının meselesi değildir. Bu bir hak, hukuk, adalet meselesidir.

“HAK, HUKUK, ADALET DEMEKTEN ASLA VAZGEÇMEYECEĞİZ”

Adalet ve hukuk, herkesin en temel ihtiyacı; toplumsal huzur ve barışın dayanak noktalarıdır. Bir ülkede barış, tüm vatandaşlara ait bir kavramdır. Toplumsal barış ve huzur tüm vatandaşların hukuk önünde eşit olduğu takdirde sağlanabilir. Toplumun bir kısmına düşman hukuku uygulayarak barışı tesis edemezsiniz. Bir taraftan yapıp bir taraftan yıkarak huzur sağlayamazsınız. 86 milyonu eşit şekilde kucaklamadan, herkesin hak ve hukukunu korumadan Türkiye’de barıştan söz etmek mümkün değildir. İnsanların hiçbir somut delil olmadan yıllarca tutsak edildiği bir toplumda; barış da adalet de demokrasi de tutsaktır. Aile Dayanışma Ağı olarak sevdiklerimize kavuşana, tutuksuz yargılama esas olana, hukukun herkes için eşit ve eksiksiz işlediği bir Türkiye’ye ulaşana kadar dayanışmamızı sürdüreceğiz. Hak, hukuk, adalet demekten asla vazgeçmeyeceğiz. Bu yolda bizimle birlikte olan, desteklerini sunan ve dayanışmamıza güç katan herkese sevgilerimi ve saygılarımı sunuyorum"

Ardından söz alan Tekirdağ Baro Başkanı Egemen Gürcün de şu ifadeleri kullandı:

“Bugün burada yine bir duruşma salonunun önünde toplandık. Az önce Sayın Dilek Hanım'ın ifade ettiği adalet çağrısını büyütmek için bir aradayız. Tıpkı Çorlu'da ailelerini, evlatlarını kaybedenlerin adalet arayışında olduğu gibi; tıpkı Amasra maden faciasında ailelerini kaybedenler gibi; tıpkı ebeveynlerin hukukunu savunan avukatlarla bir arada bulunduğumuz adliye önünde olduğumuz gibi; tıpkı Narin gibi yavrularımızın, kadın cinayetlerinde yaşamını yitiren kadınların hukukunu savunmak, yurttaşlarımızın adalet inancını büyütmek için nasıl bir aradaysak; Anayasa Mahkemesi kararlarının uygulanmadığı, seçilmiş Hatay Milletvekili Can Atalay için Silivri Cezaevi önünde bulunduğumuz gibi bugün de İstanbul Büyükşehir Belediyesi soruşturması kapsamında hakları, hukukları haleldar edilen vatandaşlarımızın, seçilmiş belediye başkanlarının, bürokratların ve onların adalet mücadelesini büyüten ailelerin yanındayız.

Bugün burada büyük bir cezaevi salonunun önündeyiz ama öncesinde şu yan taraftaki cezaevinde avukatların, vatandaşların, ailelerin katılamadığı günlerde, boş salonlarda duruşmalar yapıldı. Bugün çok daha büyük salonlarda aleniyet ilkesinin gerçekleştirilmeye çalışılmasına gayret edilse de duruşmaların canlı yayınlanmasından geldiğimiz nokta, ne yazık ki önünde açıklama yaptığımız kısıtlı zamanlara sıkıştırılmış durumdadır. Halbuki yapılacak basit bir düzenlemeyle duruşmalar aleniyetle tüm yurttaşlarımız tarafından hissedilebilmeli ve gerçekten bu yargılamada anlatılanların tüm toplum tarafından duyulması sağlanabilirdi. Savunma hakkından bahsediliyor sıklıkla. Elbette savunma hakkı kutsaldır. Avukatların; müdafilerin, müvekkillere vermeleri gereken hizmetin kesintiye uğramaması lazım. Az önce içeride son bir meslektaşım, meslektaşımın yaptığı savunmanın mahkeme tarafından süresinin daraltılmasına gösterdiği haklı ve yerinde tepkiyi bir kez de ben burada ifade etmek istiyorum. Savunmanın ne kadar ifade edileceğini, ne kadar süre alması gerektiğini avukat belirler. Bunu mahkemenin belirlemesi savunma hakkının doğrudan kısıtlanmasıdır. Keza bir diğer dikkat etmemiz gereken şey lekelenmeme hakkıdır.

“TUTUKLULUĞUN BİR İSTİSNA OLDUĞUNU ASLA HATIRDAN ÇIKARTMAMAMIZ GEREKİYOR”

Lekelenmeme hakkıyla beraber Türkiye'de aslında masumiyet karinesinin nasıl yerle bir edildiğini, bu yargılamalarda nasıl basın yoluyla yurttaşların, yargılanan bireylerin aleniyetinin ya da hukuklarının haleldar edildiğini gördük. Bu bakımdan yargılanmak başka, cezalandırmak başkadır. Bu bakımdan herkesin bu süreçlere çok özenli davranması gerekiyor. Hepimizin bildiği gibi Kafka romanındaki karekterin hikayesinde, adaletin içine girdikçe aslında kendisinin küçüldüğü ve çözemediği bir adalet anlayışı içerisinde yok olduğu romanı hepimiz biliyoruz. Bugün de benzer bir şey yüz yıl sonra Silivri'de, Türkiye'nin değişik yerlerinde yaşanmakta. Bu bakımdan tutukluluğun bir istisna olduğunu asla hatırdan çıkartmamamız gerekiyor. Eğer seçilmiş belediye başkanlarının bir sabah evlerinden gözaltına alınmalarını olağan karşılayacaksak burası bir hukuk devleti asla olamaz. Çünkü burada bahsettiğimiz şey; kişilerin lekelenmeme hakkının yanında aslında, özellikle seçilmiş belediye başkanları bakımından da yurttaşların onlara vermiş olduğu güç ve yetkinin demokratik, işlevsel anlamda kullanılmasından geçer.

“MEHMET PEHLİVAN AVUKATLIK HİZMETLERİNİN KARŞILIĞINDA CEZAEVİNDE”

Demokratik temsil boyutunun bu nedenle asla hafızalardan çıkartılmaması gerekmekte. Tutukluluk incelemelerinde her yeni durumda, her incelemede bir önceki incelemeyi ortadan kaldırabilecek veya yeni gelişmelerin eklenmesi gerekir. Ancak Türkiye'de ve bu yargı pratiğinde tutukluluk incelemesi artık sıradanlaştırılmış, adeta yerine getirilmesi gereken bir prosedüre indirgenmiştir. Bunu da biz hukukçular olarak kabul etmemiz, bir baro başkanı olarak kabul etmek çok zordur; kabul edemeyiz. Elbette buradan tutukluluğa değinmişken halen içeride 14 aydır tutuklu bulunan, sadece avukatlık yaptığı için tutuklu bulunan meslektaşımız Avukat Mehmet Pehlivan'ı da anmak gerekmekte. Değerli meslektaşımız Mehmet Pehlivan, yaptığı avukatlık hizmetlerinin karşılığında bugün ne yazık ki cezaevinde. Burada Mehmet ile ilgili özel bir durum var. Yine bazı sanıkların da durumuna benzeşiyor; hatta biliyorsunuz, cezalandırma boyutuna varan tutukluluklardan bahsediyoruz. Mehmet ile ilgili de 14 ayı aştı. Zaten CMK 102/2'ye göre maksimum süresi 18 ay; Mehmet bunun 14 ayını ne yazık ki cezaevinde geçiriyor. Aksine bu Mehmet'e yapılan, sadece Mehmet ile sınırlı değil, savunma makamına yönelmiş gerçekten olumsuz bir durumdur. Buradan da Mehmet'in bir an önce serbest bırakılmasını; tıpkı diğer tutuklular gibi delillerin değerlendirilmesini, somut gerekçelere dayandırılarak bu incelemelerin gerçekleştirilmesi gerektiğini ifade ediyorum.

Konuşmaların ardından çekilen toplu anı fotoğrafıyla Aile Dayanışma Ağı’nın 42’nci buluşması sonlandı.