Haber: Emine DALFİDAN
(TBMM) - TBMM’ye sunulması planlanan sigara ile ilgili düzenlemeye ilişkin kanun taslağı üzerinde çalışmalar sürüyor. Sigara yasaklarına uyulmaması halinde idari para cezalarının artırılması gündemde. Türkiye’de sigaraya başlama yaşının sigara satışının yasak olduğu 18 yaşın altına düşmesi nedeniyle “sigaranın görünürlüğünün” azaltılması amacıyla mevcut kuralların da sıkı denetleneceği birtakım önlemler alınacak. Kapalı mekanlarda sigara içmeyenler için belirlenecek standartlarda ayrı bölümler oluşturulması öngörülüyor. Mekanların açık alanlarında da her yerde sigara içilemeyecek, ayrı bölüm oluşturulacak.
AK Parti TBMM grubunda, sigara konusunda Sağlık Bakanlığı ile birlikte yürütülen çalışmalar sürüyor. AK Parti grubunda dün yapılan toplantıda, sigara ile ilgili düzenlemeleri içeren kanun taslağı ela alındı.
ORTAOKUL-LİSE ÖĞRENCİLERİ MARKET VE BAKKALDAN SİGARA ALIYOR
AK Parti grubunun sigara ile ilgili hazırladığı teklif taslağında, Sağlık Bakanlığı’nın yaptırdığı anket esas alındı. Sağlık Bakanlığının yaptığı son araştırmaya göre, Türkiye’de sigara kaynaklı hastalıklar ve bunların tedavisi için yıllık 30 milyar dolar sağlık harcaması yapılıyor. Sigara içen 13-15 yaş grubundaki öğrencilerin market, bakkal gibi yerlerden sigara alma oranı yüzde 73,3 olarak belirlendi.
Dünya genelinde sigara kullanmaya başlama yaş aralığı 14-25. Sigara kullananların yüzde 82’si bu yaşlarda sigaraya başlıyor. Türkiye’de ise sigaraya başlama ortalama yaşı 17. Yani sigara satışının yasak olduğu 18 yaş altında sigaraya başlanıyor. Yasaklı madde kullananların tamamına yakınının bu bağımlılıktan önce sigara alışkanlığı bulunuyor.
GENÇ KADINLARDA SİGARA KULLANIM ORANI İKİ KAT ARTTI
Bakanlığın araştırmasına göre Türkiye’de 15-24 yaş grubundaki kadınlarda tütün kullanım oranı 13 yılda iki katından fazla arttı.
Sigaraya başlama yaşının giderek düşmesi ve sigara kaynaklı hastalıklara yapılan sağlık harcamalarının yüksekliğine işaret eden yetkililer, bu konuda yeni düzenlemelerin yanı sıra denetimin artırılmasına yönelik önlemler alınacağını vurguladı. Yetkililer, Türkiye’de sigara kullanma yaşının düşmeye başladığını belirterek, bu nedenle daha sıkı önlem alınmasının zorunlu olduğunu belirtti.
Bu nedenle sigara satış ve sigara için belirlenmiş diğer kurallara uymayan kişi ve işletmeler için uygulanan idari para ve diğer cezaların artırılması planlanıyor.
SİGARA İÇİLECEK KAPALI MEKAN TANIMI YAPILACAK
Üzerinde çalışılan taslağa göre, hastane, okul, spor tesisi, oyun alanları gibi yerlerde sigara kullanımına ilişkin yeni düzenlemeler öngörülürken, kafe, lokanta gibi yerlerde ise sigara içilecek yerlerle ilgili yeni düzenlemelere gidilecek. Yiyecek-içecek tüketilen mekanlarda sigara içilecek “kapalı alan” yeniden tanımlanacak. Bu kapalı mekan işletmenin büyüklüğüne göre belirlenecek. Kapalı mekanların yanı sıra açık alanlarda da her yerde sigara içilemeyecek. Açık alanlarda sigara içilmesi için ayrı bölüm oluşturulacak.
KİMLİK DOĞRULAMASI, DİJİTAL DEĞİL, KİMLİK GÖSTEREREK YAPILACAK
Türkiye'de sigara satışının yasak olduğu 18 yaş altı için kimlik doğrulaması uygulamasının sıkı kontrollerle takip edilmesi hedefleniyor. Bunun için sigara ve alkol satışının yoğun bulunduğu yerlerde denetimlerin sıklaştırılması amaçlanıyor.
Sağlık Bakanlığı’nın yaptığı ankette sigara satışında dijital kimlik doğrulamasını destekleyenlerin oranın yüzde 90 çıktı. 18 yaş altındakilerin tütün kullanılan alanlara girişinin yasaklanmasını isteyenleri oranı ise yüzde 92 oldu.
Yetkililer, şu anda kimlik doğrulamanın elektronik ortamda yapılmasının düşünülmediğini, yaşından şüphelenilmesi durumunda satıcının kimlik göstermesini isteyeceği uygulamanın devam edeceğini belirtti.
ELEKTRONİK SİGARA TEKLİFTE YER ALACAK MI?
Yetkililer, Türkiye'de elektronik sigara satışının yasak olduğuna işaret ederek, şu anda bu taslakta elektronik sigara kullanımına ilişkin düzenleme yapılmasının düşünülmediği bildirdi.
Elektronik sigaranın sıvı ve IQOS olarak ikiye ayırdığını işaret eden yetkililer, bunların her ikisinin de tütün ürünü olduğunu ve Türkiye’de yasak kapsamında bulunduğunu, ancak çoğunlukla ülkeye kaçak getirildiğini vurguladı.
Sigaranın, “İnce sigara, dumanı-nikotini azaltılmış sigara" veya değişik tatlarla cazip hale getirilerek kullanımının yaygınlaşmasının önleneceğini vurgulayan yetkililer, her türünün ciddi sağlık sorunlarına yol açtığına işaret etti.
Sigara ile ilgili düzenlemenin TBMM'ye ne zaman sunulacağı henüz netleşmedi. Yetkililer gelecek hafta komisyonda 2027 yılı bütçesinin görüşülmeye başlanacağını belirterek, bütçe görüşmeleri sırasında sunulup, Genel Kurul'da bütçe görüşmelerinin tamamlanmasından sonra ele alınabileceğini ifade etti.