Haber: Gülara SUBAŞI - Tacettin DURMUŞ / Kamera: Dursun ALKAYA

(KARS) - YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Kars’ta hayvan pazarını ziyaret etti. Satıcıların ortak sorunu hayvan küpelerinden dolayı kesilen yüksek cezalar oldu. Bir hayvancı, “En büyük sorunumuz küpe sorunu. Küpe düştüğünde sipariş veriyoruz, altı ay-bir yıl sonra geliyor. Pasaportu olan hayvanı buradan kamyona yüklüyorsun, yolda giderken arabada küpesi düşüyor. Küpe yanında, pasaport elimde. Jandarma kabul etmiyor. 220 bin lira ceza yazıyor” diye konuştu.

YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Kars’ta büyükbaş hayvan pazarını ziyaret ederek hayvan satıcılarıyla bir araya geldi. Ziyarette Özel’e; Kars İl Başkanı Onur Uludaşdemir, eski Kars Belediye Başkanı Naif Alibeyoğlu, Ardahan Belediye Başkanı Faruk Demir, Genel Başkan Yardımcıları Ensar Aytekin, Utku Çakırözer, Milletvekilleri Özgür Erdem İncesu ve Evrim Rızvanoğlu ile Özel’in kurmayı Sencer Solakoğlu eşlik etti.

ORTAK SORUN KÜPE CEZALARI

Satıcılarla birlikte pazarı gezen Özel, satıcıların sorunlarını dinledi. Pazarda tüm satıcıların Özel’e aktardığı ortak sorun, küpesiz hayvanlara kesilen cezalar oldu. Eksik küpeler için yazılan dilekçelere dönüşün altı ayı aştığını belirten bir satıcı, bu sürelere rağmen küpesiz hayvanlar için çok yüksek cezaların uygulandığını söyledi. Bir küpenin 3 bin TL olduğunu belirten satıcı, küpeleme işleminin devlet tarafından yapılmasını talep ettiklerini belirtti.

“ÇOBAN BULAMIYORUZ”

Satıcılar ayrıca küçükbaş hayvan satmak için pazar bulamadıklarından şikayet etti. Çoban sorunları da olduğunu belirten satıcı “İthal çoban getiriyoruz. Ben şu anda bir Afgan çobana 70 bin lira sıcak para veriyorum” diye konuştu.

“İTHAL HAYVANDA TÜRKİYE İLK ÜÇTE”

YENİ Parti Lideri Özel, hayvan ithalatına ilişkin şunları söyledi:

“2018 yılında, en büyük ithalat yapılmış 1,7 milyar dolarlık. Ondan sonra en çoğu 2025’te olmuş. O da 1,5 milyar dolar. Yani 750 bin baş büyükbaş hayvan gelmiş buraya. O yüzden üretici çok büyük sıkıntıda, bir türlü toparlayamıyor. Her sene dünyada ithal hayvanda Türkiye ilk üçteymiş.”

“BESİCİ KAN AĞLIYOR”

Özel’in bu durumun satıcıya yansımalarını sorması üzerine satıcı şöyle konuştu:

“Ayda 40 bin hayvan gelip kesiliyor. Bu büyük besicilere dağılıyor. Büyük firmalara dağıtıldığı zaman et fiyatları bundan altı-yedi ay önce 650-660 bin liraydı. Şimdi 580 bin liraya et kesiyoruz. Besici kan ağlıyor. Tam da şu an satış zamanıdır. Hayvanlar satılacak, müşteri yok. Bakanlık, ‘600 bin lirayı geçmeyecek’ diyor. Biz kime satacağız? İlkbahardan bu yana tanesinde 20 bin lira kaybımız var. Zarar ediyor vatandaş.”

Özel küpe sorununu şöyle açıkladı:

“Bir hayvanın kaçak olmaması, veteriner denetimlerinde olması, adeta arabanın plakasız gezmemesi için hayvanın kulağına bir küpe takılıyor. Bu küpenin maliyeti 200 lira ama 3 bin liraya satılıyor. Bu para kazanamayan besiciye durduk yerde yük oluyor.”

Küpe hayvanın kulağından nakliyat yapılan arabın içine bile düştüğünde yüksek miktarlarda cezalarla karşılaştıklarını belirten satıcılar, “220 bin lira ceza yedim. Küpe de çok kalitesiz bir küpe. Kaliteli olsa kopmaz. Sayın Bakan geldi, gezdi. Oturalım, anlatalım dedim. Milletvekili Bakanı kaçırdı. Camide yakaladım da söyledim.”

ŞAP SORUNU

Bir başka satıcı ise hiç satış olmadığını belirterek şap hastalığının malları nasıl etkilediğinden bahsetti. Üretici senede iki defa yapılan şap aşısının yetersizliğini şöyle anlattı:

“Üretici hep zarar ediyor. Kars’ın 10-15 köyü kapalı şu anda. Senede iki defa aşı yapıyorlar. Aşıdan sonra, mal yine şapa düşüyor. Et fiyatları artmasın diye pazarları açık tutuyorlar, dışarıdan hayvan giriyor. Temas olunca yine şapa düşüyor. Biz mağduruz. Büyük bir sıkıntı var. Şu anda insanlar hep korkuyor alıp da şaptan ölecek mi diye.”

"SİZİN GİBİ PAÇASI KİRLİ ADAMLAR OLACAK"

Özel ise şunları söyledi:

"YENİ Parti’nin sorunları nasıl çözeceğini Sencer Solakoğlu’nun yazdığı şekilde programımıza aldık. Hem de gelecekte bu işlerin başında olacak. Sizin sorunlarınızı çözecek. Bizim gibi paçası temiz adamlar değil de sizin gibi paçası kirli adamlar olacak."

BAĞ-KUR BORÇLARI

Kars hayvan pazarı esnaflarından bir diğeri de şöyle konuştu:

"En büyük sorunumuz küpe sorunu. İkinci sorunumuz çiftçinin Bağ-Kur borçları. Bir yapılandırma çıkardılar. Ana borç 300 lirayken bir 300 lira faiz bindirmiş, yapılandırmada bir 300 lira daha bindiriyor. Kimse kredi çekemiyor. Benim Bağ-Kur borcum 800 bin lira olmuş. Ödeyemiyorum ki bir çiftçi kredisi çekeyim. Küpe düştüğünde sipariş veriyoruz, altı ay-bir yıl sonra geliyor. Süreç belli değil. Pasaportu olan hayvanı buradan kamyona yüklüyorsun, yolda giderken arabada küpesi düşüyor. Küpe yanında, pasaport elimde. Jandarma kabul etmiyor. 220 bin lira ceza yazıyor. Geçmişte böyle değildi İl tarımın önüne giderdin. Orada küpesini takar, ücretini de alırdı. Şimdi o da yok. Bizim her yere borcumuz var. Hayvanımızı satamıyoruz. Küpe yok, aşı yok."

Özel, pazardaki bir hayvan satışı sırasında alıcı ve satıcının arasındaki pazarlığa da katıldı.

“CEZADAN KORKUP YOLA ÇIKAMIYORUZ”

Pazarda TIR’cılık yapan Bülent Keser ise hayvan nakliyatında yaşadıkları sorunlar nedeniyle işe çıkmadıklarını belirterek şöyle konuştu:

“Kars hayvancılık bölgesi. Biraz sonra buradan 50-60 TIR yüklenecek. Türkiye’nin belirli yerlerine taşınacak. Yollarda park alanlarının olmaması bizim sıkıntılarımızdan biri. Bir de süre aşımı yapmak zorunda kalıyoruz. Çünkü canlı hayvan, bunu bekletemeyiz. Hayvanlar trafikte 10 dakika park bulamadık diye ben dört ane 180 bin liralık ceza yedim. Burada hayvan yükledim. İki tane küpesi düşmüş, onu aldığım halde. Bana 160 bin lira ceza yazdılar. Biz TIR’ları çalıştıramaz hale geldik. Cezalardan aman ettik. Korkumuzdan nakliye diyemiyoruz. Mazot parasını çıkardıktan sonra aldığımız paranın üçte biri bize ya kalır ya kalmaz. Cezadan korkup yola çıkamıyoruz. Şu anda arabam var, dört-beş aydır yola çıkmıyorum. Çünkü gittim, ceza yedim; geldim, ceza yedim. Arabamı satsam cezaları karşılamıyor."

ÖZGÜR ÖZEL: “EN BÜYÜK SORUN İTHAL HAYVAN SORUNU”

Özel, ardından pazar kahvesinde oturup satıcılarla çay içti, satıcıların sorunlarını dinledi. Özel, şunları kaydetti:

"Kars’ın en önemli geçim alanı hayvancılık, özellikle besicilik. Önceden zaten arkadaşlarımız sürekli geldiler, çalıştılar. Sencer Solakoğlu Hocamızı tanıyorsunuz. O kendisi de sizinle aynı işi yapıyor Bursa’da. Biz Türkiye’de bu işi hem süt hem de besi meselesini en iyi bilen kişi olarak kendisini vaktiyle kadrolarımıza dahil etmiştik. Sağ olsun yaptığı çalışmalarla parti programımızda hayvancılıkla ilgili kısımları doğru yazdı. Hem de gittiğimiz-geldiğimiz yerde dinlediğimizde meseleye YENİ Parti’nin programının çok doğru bir yerden yaklaştığını görüyoruz.

Hayvancılıkla ilgili başta en büyük sorun yurt dışından ithal hayvan sorunu. Türkiye, yurt dışından hayvan ithalatında son 10 yıldır ilk üçün içinde. Geçen sene en büyük ikinci ithalatı yaptılar. 750 bin büyükbaş hayvan geldi. Bir anda piyasa alta geliyor. Ama bu gelen büyük hayvan büyük firmalara gidiyor. Onların karı artıyor. Ama küçük üreticinin bu sefer elindeki mal bir anda değersizleşiyor, para kazanamıyor. Bu sefer o parayı zaten adam gitmiş bankadan kredi çekmiş, faiz işliyor. Bir borç sarmalı içinde batağa doğru sürükleniyor.

“BORÇLARIN FAİZİNİ SİLECEĞİZ”

İster çiftçilik, ister hayvancılık yapan olsun; kimin ne borcu varsa iktidar olduktan sonra üç ay içinde o borçların faizlerini bir kereye mahsus sileceğiz. Ana parayı böleceğiz ve diyeceğiz ki ‘Herkes bir kendine gelsin.’ Bağ-Kur yapılandırması yapılması gerekiyor, yapılmıyor. Bağ-Kur’un da faizlerinin affedilip, ana paranın yapılandırılıp sizin elinize ‘Borcu yoktur. Parası yapılandırılmıştır’ kaydının verilmesi lazım. Senin o parayla gidip düşük faizli hayvancılık kredisi kullanabilmen lazım. Bu olmadan olmuyor. Şu anda Bağ-Kur borcu olmuş 500 bin lira, 1 milyon lira. Öyle olunca bankanın kapısı kapalı. Bankanın kapısı kapalı oldu mu ki banka o ‘Bağ-Kur borcu yoktur’ yazısını alıp hayvancılık kredisi kullandıracak. Bu sefer yüksek faizli kredilere gidiyor millet. Ya kredi kartından çekiyor ya nakit avans çekiyor bankadan. Onun da faizi bileşik yıllık yüzde 94. Yüzde 94 faiz kullanan birinin değil hayvancılık, kuyumculuk yapsa ayakta kalması mümkün değil. O yüzden bir kere bu borç batağından sizi kurtarmak lazım.

“AYNI BUZAĞI AMERİKA’DA 7 BİN 500 LİRA, BURADA 50 BİN LİRA"

İkincisi büyük miktarlarda hayvan ithalatı burada artık şöyle bir sonuç doğurdu: İflas eden insanlar olunca, bu işi yapan kişi sayısı azalınca, yerli hayvan sayısı azalınca, en son iş dönüyor dolaşıyor; ‘Buzağı yok.’ Dün duydum, inanamadım: Aynı buzağı Amerika’da 150 dolar. Yani bugünkü parayla 7 bin 500 liraya buzağı var. Türkiye’de 50 bin liraya kadar çıktığı oluyor aynı buzağının. Birisi 7 bin 500 liradan, birisi 50 bin liradan alıp büyütüyor. Bu iş de olmuyor.

“ÇÖZÜM İKTİDARI DEĞİŞLTİRMEK”

‘Çözüm yok’ değil. Sorunu çözmeyen iktidarı değiştirsek çözenler gelse? Belediye başkanından memnun değilsin. Naif Bey gibi belediye başkanı gelse, bizim böyle işi bilen arkadaşlarımız gelseler, iktidar olsalar. Yurtdışından 750 bin büyükbaş hayvan getirip de üç-beş büyük et firmasını zengin etmek yerine buradaki insanlara destek vermek, yerli sürüyü-ırkı güçlendirmek, sizi güçlendirmek lazım. Bu konularda işi bilenler, bizim gibi paçası temiz değil de Sencer Bey gibi paçasında sizin gibi buraların kiri olan adamlar bu işi çözebilir. Biz bu sorunları YENİ Parti’nin programında olduğu şekilde seçim zamanında büyük bir kampanya olarak tartışmaya açacağız. İnşallah rekabet hayvancılığın, çiftçinin sorunlarını çözmek üzerinden yürüsün. Suni kavgalar çıkarıyorlar. Tartışmalarla iktidar mücadelesini başka yere sıkıştırıyorlar. Ülkenin gerçek sorunları üzerinden doğru işler olsun. Büyük memleket meselelerinde zaten biz duracağımız yeri biliyoruz, kararımız da çok net. Onlar yürür ama esas biz nerede bir sıkıntı varsa oraya gidip dinlemeyi, ona çözüm önermeyi, tartıştırmayı önemli bir mesele olarak görüyoruz.”

“ÖNÜMÜZE BAKIYORUZ”

Bir vatandaşın mutlak butlan kararı sonrasında Kemal Kılıçdaroğlu’nun genel başkanlığı kabul etmesini eleştirmesi üzerine YENİ Parti lideri Özel, şunları söyledi:

“Biz de çok üzüldük, kızdık. O işleri arkada bıraktık, önümüze bakıyoruz. Biz bu işleri nasıl çözeceğiz ona uğraşıyoruz. Bırakalım, oldu geçti. Biz yine işimize bakalım. Sizin sorunları konuşalım. Üsküdar deyince ben de sinirleniyorum, o sopayı elime alasım var vallahi.”

ÇERÇEVE YASA SORUSUNA YANIT VERMEDİ

Özel, Çerçeve Yasa ile ilgili soruları cevapsız bırakarak gerekçesini şöyle açıkladı:

“Çerçeve Yasa’da ben evet oyu kullandım. Bütün parti yönetimi evet oyu kullandı. Endişesi olan arkadaşlar kendi tercihlerine göre oy kullandılar. Çerçeve Yasa’yı her gün, her gece sekiz tane televizyon kanalı konuşuyor. Meclis’te de konuşuluyor, yine konuşulur. Ama bugün hayvan pazarında ben Çerçeve Yasa konuşursam yarın küpeyi yazmayacak gazete onu yazar. Bugün akşam, yarın hayvancının sorunu konuşulsun diye gelmişim. Yoksa Çerçeve Yasa’yı her yerde konuşuyoruz biz. Ama bu kadar sorunları var insanların, adam diyor ki ‘Yedi tane buzağımı kestiler’, öbürü diyor ki ‘Bu küpeden bu kadar ceza aldım.’ Öbürü diyor ‘Bağ-Kur’dan emekli olamıyorum, yedi yılım var.’ Onları dile getirmeye gelmişim.”

ÜRETİCİLERLE BULUŞTU

Özel, pazar ziyaretinin ardından hayvan üreticileriyle bir otelde bir araya geldi. "Ürettikçe Güçlenen Türkiye" başlığıyla düzenlenen toplantı basına kapalı olarak devam ediyor. Toplantıda Özel'e; İzmir Milletvekili Ümit Özlale, Sencer Solakoğlu ve Onur Uludaşdemir eşlik ediyor.