(MERSİN) - Mersin Büyükşehir Belediyesi, toplumsal cinsiyet eşitliği çalışmalarını; ekonomik güçlenmeden şiddetle mücadeleye, çocuk hizmetlerinden kadın istihdamına kadar geniş bir alanda sürdürüyor. Yerel Eşitlik Eylem Planı’nı çalışmalarının merkezine alan Büyükşehir Belediyesi; kadınların karar alma süreçlerine, sosyal ve ekonomik yaşama daha güçlü katılımını hedefliyor.
Birleşmiş Milletler tarafından 2015 yılında belirlenen 17 Sürdürülebilir Kalkınma Amacı (SKA), daha adil, eşit ve yaşanabilir bir dünya için küresel ölçekte yol haritası oluşturuyor. Türkiye’deki belediyelerin bu amaçlar doğrultusundaki çalışmalarının değerlendirildiği SKA Endeksi’nde Mersin Büyükşehir Belediyesi’nin ilk sırada yer alması, belediyenin toplumsal cinsiyet eşitliği alanında yürüttüğü çalışmaların da önemini ortaya koyuyor.
"SKA 5" olarak tanımlanan "Toplumsal Cinsiyet Eşitliği" kapsamında yüksek performans gösteren belediyeler arasında yer alan Mersin Büyükşehir Belediyesi, kadınların yaşamın her alanında güçlenmesini hedefleyen çalışmalarını yıllardır sürdürüyor.
YEREL EŞİTLİK EYLEM PLANI, ÇALIŞMALARIN TEMELİNE YERLEŞTİRİLDİ
Mersin Büyükşehir Belediyesi Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’nın toplumsal cinsiyet eşitliği çalışmalarındaki en önemli araçlarından biri Yerel Eşitlik Eylem Planı. Büyükşehir Belediyesi’nde şu anda 2. Yerel Eşitlik Eylem Planı uygulanırken, 2027 yılında başlayacak 3. Yerel Eşitlik Eylem Planı’nın hazırlık çalışmaları da sürdürülüyor. Planın hazırlık sürecinde kadınların ve kadın örgütlerinin görüşlerinin doğrudan alınmasına önem veriliyor. Bu kapsamda 8 Mart 2026’da 110 sivil toplum kuruluşu temsilcisinin katılımıyla geniş kapsamlı bir çalıştay gerçekleştirildi.
Büyükşehir Belediyesi ayrıca pazartesi günleri kadın örgütleriyle düzenli olarak bir araya geliyor. Toplantılarda kadınlar ihtiyaçlarını, eleştirilerini ve önerilerini doğrudan paylaşırken, bu model kadınların yerel yönetim süreçlerine aktif katılımını güçlendiriyor. Katılımcı yönetim anlayışı, Uluslararası Katılımcı Demokrasi Gözlemevi tarafından da iyi uygulama örneği olarak değerlendirilerek, mansiyon ödülüne layık görüldü.
Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanlığı; kadın muhtarlar, üniversiteler, kadın örgütleri ve farklı kadın gruplarıyla iş birlikleri geliştirerek, kadınların karar alma süreçlerine katılımını artırmaya yönelik çalışmalar yürütüyor.
KADINLARIN EKONOMİK GÜÇLENMESİNE YÖNELİK YENİ MODELLER GELİŞTİRİLİYOR
Toplumsal cinsiyet eşitliğinin önemli başlıklarından biri olan ekonomik güçlenme konusunda da farklı modeller hayata geçiriliyor. Kadınların kendi gelirlerini elde etmeleri ve istihdama katılmaları amacıyla yürütülen çalışmalardan biri olan "Evimiz Atölye" ile bugüne kadar 49 mahallede 2 bin 919 kadına ulaşıldı.
"Üretici Kadın Stantları" ile de kadınların ürettikleri ürünleri doğrudan tüketiciyle buluşturarak, ekonomik hayata katılımlarının desteklenmesi amaçlanıyor. Bu kapsamda bugüne kadar 26 bin 945 üretici kadın standı kuruldu.
"Köyümüz Atölye" modeliyle ise Mersin’e özgü yerel ürünlerin, kadınlar tarafından katma değerli ürünlere dönüştürülmesi ardından bu ürünlerin satışının desteklenmesi hedefleniyor. Böylece özellikle kırsalda yaşayan kadınların üretim süreçlerindeki rolünün güçlendirilmesi ve ekonomik olarak daha bağımsız hale gelmelerine katkı sunulması amaçlanıyor.
KADINLARA ŞİDDET ÖNCESİNDEN BAŞLAYAN BÜTÜNCÜL DESTEK
Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’nın çalışmaları, yalnızca şiddet sonrasında müdahaleye odaklanmıyor. Şiddetin önlenmesi, kadının korunması ve sonrasında güçlendirilmesini kapsayan bütüncül bir sistem yürütülüyor. Kadın Danışma Merkezleri’nde kadınlara ücretsiz psikolojik ve sosyal danışmanlık hizmeti sunulurken; ekonomik konularda danışmanlık, hukuki bilgilendirme ve ihtiyaç halinde ilgili kurumlara yönlendirme de yapılıyor.
Büyükşehir Belediyesi bünyesinde ayrıca 20 kişi kapasiteli, 7 gün 24 saat hizmet veren Kadın Konukevi bulunuyor. Konukevinde kadınlara yalnızca güvenli barınma imkânı sağlanmıyor. Psikolojik destek, sosyal hizmet, meslek edinme ve istihdama yönlendirme çalışmalarıyla da kadınların yeniden kendi yaşamlarını kurabilmeleri destekleniyor.
ÇOCUK KAMPÜSLERİ DE ÇOCUKLARA NİTELİKLİ ETKİNLİKLER SUNUYOR
Büyükşehir Belediyesi’nin çocuklara yönelik hizmetleri de toplumsal cinsiyet eşitliğinin önemli bir parçasını oluşturuyor. Mezitli, Toroslar, Silifke ve Huzurkent’te bulunan dört Çocuk Kampüsü’nden bugüne kadar 36 bin 215 çocuk yararlandı. Çocukların nitelikli, oyun, kültür ve sosyal faaliyetlere erişimini sağlayan kampüsler, aynı zamanda aileleri ve özellikle kadınları destekleyen bir hizmet modeli sunuyor. Çocukların bakım ve gelişimine yönelik kamusal hizmetlerin artırılması, kadınların üzerindeki ücretsiz bakım emeğinin azaltılmasına ve kadınların sosyal ve ekonomik yaşama daha fazla katılabilmesine katkı sağlıyor.
BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ'NDE KADIN İSTİHDAMI ARTIYOR
Toplumsal cinsiyet eşitliği, Büyükşehir Belediyesi’nin kendi kurumsal yapısına da yansıyor. 2019 yılında Mersin Büyükşehir Belediyesi’ndeki kadın personel oranı yaklaşık yüzde 17 seviyesindeyken, bugün bu oran yüzde 27’ye ulaştı. Kadınların şube müdürlüğü düzeyindeki temsil oranı ise yüzde 25’ten yüzde 40’a yükseldi. Bu artış kadınların yalnızca hizmetlerin yararlanıcısı değil, aynı zamanda karar alma ve yönetim süreçlerinin aktif aktörleri olmasına yönelik yaklaşımın da kurumsal düzeydeki yansımalarından biri olarak değerlendiriliyor.
Mersin Büyükşehir Belediyesi’nin SKA Endeksi’ndeki başarısı toplumsal cinsiyet eşitliği alanında yürütülen tek bir projeye değil, birbirini tamamlayan çalışmaların oluşturduğu bütüncül sisteme dayanıyor. Kadınların ekonomik olarak güçlenmesi ve istihdama katılımının desteklenmesi SKA 8’e, sağlık hizmetlerine erişimin güçlendirilmesi SKA 3’e, eğitim ve farkındalık çalışmaları SKA 4’e, kırsalda kadınların güçlendirilmesi yoksulluk ve eşitsizliklerin azaltılmasına; kadınların kent yaşamına katılımının artırılması SKA 11’e; kadınların karar alma süreçlerine katılımı ve sivil toplumla geliştirilen iş birlikleri ise SKA 16 ve SKA 17’ye katkı sunuyor.
"HAK TEMELLİ YAKLAŞIM TÜM ÇALIŞMALARIMIZIN TEMELİNİ OLUŞTURUYOR"
Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanı Şerife Hasoğlu Dokucu, "Eşitlik konusunda çalışmalarımız, göreve geldiğimiz günden bu yana devam ediyor. Hak temelli, cinsiyet, siyaset, yaş, ırk, din, dil ayrımı gözetmeksizin hizmet veriyoruz. Hizmetin olması gereken şekli bu. Doğru adım atıyoruz ki, hem halkın memnuniyeti hem de bu tip araştırmalarda görünür şekilde ifade edilmesi bizi mutlu ediyor. Hak temelli yaklaşım tüm çalışmalarımızın temelini oluşturuyor" dedi.
Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi’nin kadın ve çocuklara yönelik projelerinden de bahseden Dokucu sözlerine, şöyle devam etti:
"BÜTÇEMİZDEN YÜZDE 70'DEN FAZLASINI ÇOCUĞA HARCIYORUZ"
"Pazartesi günlerini biz halkla iletişime ayırdık. Yaptığımız tüm çalışmaların ihtiyaçlara yönelik olması bizim öncelikli arzumuz. Çalıştaylarla belirlenen eksiklikleri de göz önünde bulunduruyoruz. Engelli kadınlarla ayrı çalışmalarımız var. Mesela son dönemde görme engelli kadın arkadaşlarla kamplara başladık. Otizmli çocuğu olan kadın arkadaşlarla kamplara başladık. Ergen ve çocuk çalışmalarımız var. Bütçemizin yüzde 70'den fazlasını çocuğa harcıyoruz. O ihtiyaç toplumumuzda şu anda çok daha fazla. Çocuk kampüsleri, çocuk atölyeleri açıyoruz. Çocuklar arzu ettiği her atölyeye katılabiliyor. Kendi yeteneklerini keşfetme fırsatı buluyorlar.
"BELEDİYEMİZİN TÜM DAİRELERİ KADIN VE ÇOCUK ÇALIŞMALARINA AĞIRLIK VERMİŞ DURUMDA"
Kadınlara küçük gelirler yaratan projeler üretiyoruz. Kendi işini açmak isteyen kadınlara da öncülük ediyoruz. İhtiyaç duydukları danışmanlık hizmetini veriyoruz. Şehirdeki kadınlara oyuncak satmalarını sağlayarak yardımcı oluyorsak, Kırsal Mahalle Buluşmalarında da kırsaldaki kadınlara ürettiklerini satmaları konusunda yardımcı oluyoruz.
Kadın Danışma Merkezlerimizde, kadınların içinden çıkamadığı sorunlar varsa yanında oluyoruz. İhtiyaçları varsa, Türkiye'nin herhangi bir yerinde, devlet himayesinde konuk evlerine alınıyor. Belediyemizin tüm daireleri şu anda kadın ve çocuk çalışmalarına ağırlık vermiş durumda. Kentin kadınlarının yaşamında çok fark yarattık diyebilirim.
Tüm vatandaşlarımızın güvenli, eşit, mutlu, huzurlu bir şekilde yaşaması için çalışıyoruz. Toplumsal cinsiyet eşitliği deyince de kaliteli, üst düzeyde bir yaşam anlayışıyla hareket ediyoruz. Varmak istediğimiz nokta da bu. Mutlu, huzurlu, eşit, Atatürk’ün izinde güzel bir şehir oluşturmak istiyoruz."