(ANKARA) - Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nde (IKBY), Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ile Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) arasındaki siyasi anlaşmazlık derinleşiyor. KYB lideri Bafel Talabani, partisinin bölgesel hükümetten çekildiğini açıklayarak ayrı bir yönetim kurabilecekleri uyarısında bulundu.
KYB lideri Bafel Talabani, dün yayımladığı video mesajında, partisinin üst düzey görevlerin KDP'nin elinde bulunduğu IKBY hükümetinden çekildiğini duyurdu. KDP liderliğindeki hükümeti "başarısız" olarak nitelendiren Talabani, partisinin paralel bir yönetim oluşturabileceğini söyledi.
Karar, bölgesel parlamentonun yaklaşık iki yıllık siyasi tıkanıklığın ardından ilk kez toplanmasından bir gün sonra açıklandı.
KYB ve müttefik partiler, üst düzey yönetim görevlerinin paylaşımı konusunda uzlaşmaya varılana kadar oturumun ertelenmesini talep ederek toplantıyı boykot etti. Ancak 100 üyeli parlamentoda toplantı yeter sayısı olan 51'in aşılmasıyla, 52 milletvekilinin katılımıyla oturum gerçekleştirildi. KDP parlamento grubu başkanı Vala Farid, oturuma katılan milletvekillerinin oy birliğiyle parlamento başkanlığına seçildi.
2024 SEÇİMLERİNDEN BU YANA YENİ HÜKÜMET KURULAMADI
IKBY'de Ekim 2024'te düzenlenen parlamento seçimlerinde KDP 39, KYB ise 23 sandalye kazanmıştı. KYB, seçimlerde 15 sandalye elde eden Yeni Nesil Hareketi ile ittifak kurmuştu.
Ancak üst düzey hükümet görevlerinin hangi formüle göre dağıtılacağına ilişkin anlaşmazlıklar nedeniyle seçimlerin üzerinden iki yıl geçmesine rağmen yeni kabine oluşturulamadı.
Bu süreçte KDP'li Başbakan Mesrur Barzani liderliğindeki önceki hükümet görevini sürdürürken, hükümetin hukuki statüsü Irak Federal Yüksek Mahkemesi'nde itiraz konusu oldu.
KDP İLE KYB ARASINDAKİ ANLAŞMAZLIĞIN GEÇMİŞİ
IKBY'deki iki büyük siyasi güç olan KDP ve KYB arasındaki rekabet uzun yıllara dayanıyor. Siyasi yetki, toprak kontrolü ve gümrük gelirlerinin paylaşımı konusundaki anlaşmazlıklar, 1994'te iki parti arasında iç savaşa dönüşmüştü.
ABD'nin arabuluculuğuyla 1998'de Washington'da imzalanan anlaşma çatışmaları sona erdirmiş, ancak bölge iki ayrı yönetim altında kalmaya devam etmişti. İki yönetim 2006'da imzalanan güç paylaşımı anlaşmasıyla resmen birleştirilmişti. Buna karşın tarafların siyasi ve güvenlik yapıları tam olarak bütünleştirilemedi. KDP, Erbil ve Duhok'ta, KYB ise Süleymaniye'de güçlü konumunu korudu.
Son siyasi kriz, bölgedeki güvenlik güçlerinin birleştirilmesi yönünde ilerleme kaydedildiği bir dönemde yaşandı. Eylül ayında daha önce KDP ve KYB ile bağlantılı olan Peşmerge birlikleri, Peşmerge İşleri Bakanlığı bünyesinde ortak bir komuta yapısı altında birleştirilmişti. KYB'nin hükümetten çekilme kararının bu düzenlemeyi nasıl etkileyeceği henüz netlik kazanmadı.