Haber: Beril KALELİ/Kamera: Hakan KAYA
(İSTANBUL) Emekliler Kadıköy'de bir araya gelerek TÜİK'in ilk 6 ay için açıkladığı yüzde 17,76'lık orana tepki gösterdi. 50 bin liralık seyannen zam taleplerini bir kez daha dile getiren emekliler "Buradan hukümete sesleniyoruz; biz sadaka değil, hakkımızı istiyoruz. Biz lütuf değil, adalet istiyoruz. Biz seçimden seçime verilen vaatleri değil, insanca yaşayacak bir gelir istiyoruz. Emekliyi şaibeli rakamlara mahkum etmeyi bırakın. Gerçek hayatın enflasyonunu görün. Milyonlarca emeklinin sabrını daha fazla sınamayın. Açlık ve yoksulluk kader değildir. Emeklinin onuru pazarlık konusu değildir" ifadelerine yer verdi.
EYT ve Tüm Eemekliler Federasyonu çağrısıyla Kadıköy İskele'de buluşan emekliler, nedeniyle boş kaldığını belirttikleri tabaklarını temsilen eylemde tabak kırdı, eylem yaptı. Bazı siyasi parti temsilcilerinin de destek verdiği eylemde "Emekli insanca yaşam istiyor", "Vur vur inlesin Ankara dinlesin", "TÜİK şaşırma sabrımızı taşırma", "Yandaşa bol kepçe emekliye yok bütçe", "Emekli bıktı, getir sandığı" sloganlarının atıld. Zaman zaman şiirsel anlatımların yer aldığı eylemde yapılan açıklamada, "TÜİK haziran ayı enflasyon oranlarını açıkladı. 0.99. Bu rakam milyonlarca emekliyle alay etmektir. SSK ve Bağkur emeklisi yüzde 17.76, memur emeklisi yüzde 13.52 enflasyon farkı alacak. 20 bin lira olan En düşük emekli maaşına eğer % 17.76 oranında zam yapılırsa, 3.552 liralık artışla, 23.552 lira olacak. Adil olmayan, talimatlı TÜİK'in şaibeli oranları, emeklinin boş tenceresini doldurmuyor" denildi.
"EMEKLİ AÇLIĞA VE YOKSULLUĞA MAHKUM EDİLİYOR"
EYT ve Tüm Emekliler Federasyonu Başkanı Arzu Lastikçi tarafından okunan açıklama şu ifadelerle devam etti:
"Market rafları her gün değişirken, kira bedelleri katlanırken, elektrik, doğalgaz ve ilaç giderleri durmaksızın artarken, emekliye reva görülen artış sefaletin resmidir. Soruyoruz: Hangi emekli bu maaşla kirasını ödeyecek? Hangi emekli mutfağını dolduracak? Bu rakamlar, çarşıda pazarda yaşanan gerçekle hiçbir şekilde örtüşmüyor. Kâğıt üzerinde oluşturulan enflasyon hesaplarıyla, milyonlarca insanın alın teri eritiliyor. İktidar, emekliyi enflasyona ezdirmiyoruz söylemini tekrarlarken, gerçekte emekliyi açlığa ve yoksulluğa mahkum ediyor.
Bu anlayış sosyal devlet ilkesiyle bağdaşmıyor.
"AYNI ÜLKEYE HİZMET EDEN İNSANLAR ARASINDA BÜYÜK GELİR UÇURUMU OLUŞTURULDU"
Emeklinin cebinden alınan her kuruş, yıllarca ödediği primlerin ve emeğinin gasp edilmesidir. Emekli bu hâle bir günde gelmedi. Emekliyi yoksullaştıran, yıllardır sürdürülen yanlış ekonomi ve sosyal güvenlik politikalarıdır. Enflasyon yükselirken maaşlar düşük tutuldu. Gerçek hayat pahalılığı yerine tartışılan enflasyon rakamları esas alındı. Emeklinin milli gelirden aldığı pay, her geçen yıl küçüldü. Kök aylık sistemiyle milyonlarca emeklinin zamları buharlaştı. Seyyanen artışlar çalışanlara verilirken, emekliler kapsam dışında bırakıldı. Aynı ülkeye hizmet eden insanlar arasında, büyük bir gelir uçurumu oluşturuldu. Prim günü fazla olanla, az olan arasındaki fark giderek ortadan kalktı. Yıllarca daha fazla çalışan cezalandırıldı. Emekli aylıkları, insan onuruna yaraşır bir yaşam sağlayacak seviyeye çıkarılmadı.
Sonuç ortada! Bir zamanlar ev geçindiren emekliler, bugün çocuklarından destek ister hâle getirildi. Emeklilik; huzurun, güvenin ve dinlenmenin adı olmaktan çıkarıldı, yoksullukla mücadele etmenin adı hâline getirildi. Bugün emeklinin yaşadığı sefalet kader değildir. Bu tablo; alınan siyasi kararların, tercih edilen ekonomi politikalarının ve emekliyi yük olarak gören anlayışın sonucudur.
"SADAKA DEĞİL HAKKIMIZI, LÜTUF DEĞİL ADALET İSTİYORUZ"
Buradan hükümete sesleniyoruz; biz sadaka değil, hakkımızı istiyoruz. Biz lütuf değil, adalet istiyoruz. Biz seçimden seçime verilen vaatleri değil, insanca yaşayacak bir gelir istiyoruz. Emekliyi şaibeli rakamlara mahkum etmeyi bırakın. Gerçek hayatın enflasyonunu görün. Milyonlarca emeklinin sabrını daha fazla sınamayın. Açlık ve yoksulluk kader değildir. Emeklinin onuru pazarlık konusu değildir.
Bizlere bu sefaleti çektirip, insanlığımızdan ettiniz. Bir dilim ekmeğe muhtaç bırakıp, onurumuzu ayaklar altına alıp, başımızı öne eğdiniz. Biz böyle bir düzeni reddediyoruz. Yönetemiyorsanız yönetecekler gelsin diyoruz"
Emekli eyleminde dile getirilen talepler ise şöyle oldu:
"Aylık Bağlama Oranlarının yeniden adil seviyelere çıkarılmasını,
Kök maaş mağduriyetine son verilmesini,
Emeklilerin büyümeden ve milli gelir artışından pay almasını,
İntibak düzenlemesinin derhal hayata geçirilmesini,
Memurlara verilen seyyanen zamların, Memur Emeklisine de verilerek, yapılan haksızlığın giderilmesini, Özel Banka ve Sandık Emeklilerinin, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği TOBB Emeklilerinin, İşçi ve Memur Emeklilerinin aldığı tüm haklardan faydalanmasını istiyoruz.
Sağlık, barınma ve temel ihtiyaçlar konusunda, emeklilere özel destek mekanizmaları oluşturulmalıdır.
En düşük emekli maaşının 50 bin liraya çekilerek; Tüm emekli dul ve yetime, 50 bin lira da Seyyanen Zam yapılmasını istiyoruz"
"KISMİ EMEKLİLİKTE YAŞ HADDİ NEDEN KALDIRILMADI?"
Basın açıklamasında dile getirilen diğer sorun ve istekler ise şöyle:
"Yıllardır uğruna çok mücadele ettiğimiz ve çok bedeller ödediğimiz EYT yasası, 5000 Prim ve Kısmi Emeklilik hak sahiplerini kapsam dışı bırakmış, siyasi hesaplara kurban verilmiştir. Bakan sözüne güvenen ve borçlanan, eksik yasayla ortada bırakılan yüzbinler, banka hacizlerine düşürülerek, perişan edilmiştir.
5000 Prim ve Kısmi Emeklilik hakkı; Anayasal eşitlik ilkesine, sosyal devlet anlayışına ve hukuk vicdanına rağmen yok sayılmıştır. Soruyoruz:
99 öncesine göre prim günü tamam olanlar neden emekli edilmedi? Kısmi emeklilikte yaş haddi neden kaldırılmadı? Bu açık hak gaspı yeni ve kapsayıcı bir yasal düzenleme ile koşulsuz şekilde düzeltilmelidir.
Mağduriyeti 1982 yılına kadar uzanan, vergi mükellefi olan, oda siciline, esnaf kefalet kooperatifine kayıt yaptıran ve belediyeden işyeri ruhsatı alan yüz binlerce esnaf ve sanatkâr fiilen çalışmış olmasına rağmen, bu dönemde devlet tarafından Bağ-Kur tescili yapılmamıştır.
Tescil hakkının verilmesini istiyoruz.
"MEZARDA EMEKLİLİK İSTEMİYORUZ"
Sayın Cumhurbaşkanının 2023 yılı mayıs ayında kayseri mitinginde verdiği 7.200 prim günü sözü halen hayata geçirilmemiştir. Ancak eşitlik ve adalet ilkesi gereği; 7200 prim de değil, 99 öncesi SSK lıların sahip oldukları 5000 prim haklarını, Kısmi Emeklilikte de 5400 değil yine SSK lıların sahip olduğu 3600 prim günlerini istiyoruz. İhya mağduriyetinin giderilmesini, ihtiyacımız kadar prim satın alınabilmesini istiyoruz. Bağkur luların engelli ve malulen emeklilikte yaşadığı adaletsizliğin giderilmesini istiyoruz.
Staj ve Çıraklık sigorta başlangıcının, emeklilik başlangıç süresi olarak sayılmasını, kadınlarımızın doğum borçlanmasında, doğum öncesi sigortalı olmak şartının kaldırılmasını, askerlik borçlanmasında da Emekli Sandıklarına tabi olanların, SSK lılarla aynı şartlara sahip olmasını istiyoruz. 8 Eylül 99 sonrası çalışma hayatına dahil olanlara, tam çıkmayan EYT yasası sonucu oluşan ve toplumsal çalışma barışını bozan tüm adaletsizliklerin giderilmesini ve adil bir emeklilik sistemi getirilmesini, mevcut emeklilik sistemi, ülkemiz çalışma koşullarına uygun olmadığından, mağdur etmeyecek kökten bir reformun hayata geçirilmesini istiyoruz. Mezarda emeklilik istemiyoruz.
Alın terinin hak ettiği değeri gördüğü, adaletin tesis edildiği, emekli ve emekçilerin insanca yaşayabildiği bir Türkiye için mücadelemizi kararlılıkla sürdüreceğiz. Emek ve alın terinin kıymetini bilmeyenlere karşı susmayacağız"
Zafer Partisi Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Akif Cenkçi'nin de destek verdiği eyleme CHP İstanbul İl Başkanlığı adına katıldığını belirten CHP İstanbul İl Başkanlığı Emekliler Komisyonu üyesi Çiğdem Çelik, “Seçilmiş genel başkanımız Özgür Özel’in, seçilmiş il başkanımız Özgür Çelik’in ve il başkan yardımcımız Sinan Karaca Öztürk’ün selamlarını getirdim” şeklinde konuştu.