(İZMİR) - İzmir’in ilk yerleşim alanı Yeşilova Höyüğü’nde kazı sezonu, Bornova Belediyesi’nin ev sahipliğinde düzenlenen kapanış toplantısıyla sona erdi. Kazılarda bu yıl, Yassıtepe’deki yapıların içinde, günümüzden 5.000 yıl öncesine ait, özel yapım, çanak, çömlek, kutu ve kapları içeren 98 adet müze değerinde eser ortaya çıkarıldı. Yeşilova Kazı Başkanı Doç. Dr. Zafer Derin, "Biraz iddialı olacak ama şunu rahatlıkla söyleyebilirim, Yassıtepe, çanak-çömlek üretiminde, Troya’dan ve Batı Anadolu’daki birçok yerleşimden bile üstün nitelikte bir kültürün varlığını gösteriyor" dedi.

İzmir’in ilk yerleşim alanı Yeşilova Höyüğü’nde kazı sezonu Bornova Belediyesi’nin ev sahipliğinde düzenlenen kapanış toplantısıyla sona erdi. Etkinlikte kazıların kente kazandırdığı tarihsel ve kültürel değerler paylaşıldı.

İzmir’in en eski yerleşim alanı olarak bilinen Yeşilova Höyüğünde 2025 kazı sezonu, Bornova Belediyesi ev sahipliğinde düzenlenen kapanış toplantısı ve giydirilmiş otobüs lansmanıyla sona erdi.

Yeşilova Höyüğü Ziyaretçi Merkezinde gerçekleşen etkinlikte, kazı çalışmalarının kente ve ülkeye kazandırdığı değerler vurgulandı. Toplantı sonrası kazı çalışmalarında elde edilen eserler tanıtıldı.

Bornova Belediye Başkan Yardımcısı Duygu Bölük, "Şu an çok önemli bir noktadayız. Tarihsel anlamda gerçekten çok değerli bir yerde bulunuyoruz. Ülkemiz, bölgemiz, kentimiz ve hatta ilçemiz; tarihsel anlamda son derece zengin, çok büyük bir kültürel potansiyele sahip. Bu değere sahip çıkıyor olmaktan büyük mutluluk duyuyoruz. Elbette bu başarı tek başımıza gerçekleştirdiğimiz bir şey değil. Ancak şu da bir gerçek ki, ülkemizde tarihi ve kültürel mirasa sahip çıkmak konusunda kimi zaman yetersiz ve zayıf kalınırken, bir yerel yönetimin bir ilçe belediyesinin böylesine önemli, böylesine kıymetli bir değere bu şekilde sahip çıkması, bunun farkında olması son derece gurur verici. Belki de İzmir’in, Bornova’nın, hatta Batı Anadolu’nun tarihsel ezberlerini bozan gerçeklere ulaşıldı” dedi.

“2025 yılı itibarıyla ziyaretçi sayısında büyük bir artış yaşandı”

Bölük, geçmiş dönemlerle karşılaştırıldığında, 2025 yılı itibarıyla ziyaretçi sayısında büyük bir artış yaşandığını, ocak ayından bugüne kadar, yalnızca randevulu olarak kabul edilen 20 bini aşkın ziyaretçinin ağırlandığını anlattı.

Bunun dışında, bireysel olarak gelip alanı görmek isteyen ya da Türkiye'yi ziyaret ederken “burayı da görelim” diyen turistler sayesinde Yeşilova Höyüğü'nün artık mutlak bir uğrak noktası haline geldiğini belirten Bölük, "Artık Yeşilova Höyüğü, Yassıtepe ve Bornova; tarihsel ve kültürel anlamda çok daha görünür hale gelecek. Böylesine zengin bir tarihsel ve kültürel kadro ile çalışıyor olmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Bir arkeolog olarak, İzmir’de en fazla arkeolog istihdam eden belediyelerden biri olduğumuzu düşünüyorum. Umuyorum ki sizler de bu değere hak ettiği gibi sahip çıkarsınız. Alanın tanıtılması, daha fazla bilinmesi ve ziyaret edilmesi için katkılarınızı esirgemezsiniz” ifadelerini kullandı.

“98 adet müze değerinde eser ortaya çıkardık”

Yeşilova Kazı Başkanı Doç. Dr. Zafer Derin de çalışmalarının 2005 yılında başladığını, ancak buradaki arkeolojik sürecin 25 yılı bulan uzun bir dönemi kapsadığını aktardı.

Yaptıkları çalışmaların, İzmir’in tarihini değiştiren bir kazı olarak da önemli bir yer tuttuğunu ifade eden Zafer Derin, "Çünkü hem İzmir’in ilk köy yerleşimini, günümüzden 8.500 yıl öncesine dayanan, hatta daha da eskiye gidebilecek bir yerleşimi hem de 5.000 yıl öncesine uzanan Yassıtepe ile birlikte ilk kent yerleşimini ortaya çıkarıyoruz. Yani İzmir’in iki farklı dönemini anlamamıza yardımcı olan büyük bir arkeolojik alan üzerinde çalışıyoruz. Hedefimiz, kente hem turizm hem bilim açısından yeni bilgiler kazandırabilmek. Bunun için de yaz-kış demeden, uzun bir süre boyunca ekip arkadaşlarımızla birlikte çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Özellikle 'Geleceğe Miras' projesi kapsamında çalışmalarımızı ağırlıklı olarak Yassıtepe’de sürdürdük" diye konuştu.

"Ziyaretçiler arkeologlar eşliğinde bilgilendiriliyor, alan gezdiriliyor"

Kentin en görünür noktalarından biri olan bu alanı bir an önce turizme ve bilime kazandırmayı hedeflediklerini belirten Derin, süreçte 98 adet müze değerinde eser ortaya çıkardıklarını bildirdi. Yeşilova Ziyaretçi Merkezi'ne randevusuz ziyaretleri neredeyse kabul etmediklerini, bireysel gelenler dışında grupları randevu ile aldıklarını aktaran Derin, şöyle devam etti:

"Çünkü ziyaretçiler arkeologlar eşliğinde bilgilendiriliyor, alan gezdiriliyor. Bu uygulama, Türkiye’de ilk ve tek örnek olarak hayata geçirildi. Ziyaretçiyi birebir karşılayıp, alanı anlatan ve gezdiren bu sistem ülkemizde başka hiçbir yerde uygulanmıyor. Ancak Türkiye’deki bütün müzelerde örnek alınması ve uygulanması istenen bir model. Biz bu sistemi Bornova Belediyesi’nin desteğiyle burada gerçekleştirme imkânı bulduk. Bu yıl, günümüzden 5.000 yıl öncesine ait birçok çanak, çömlek ve kap bulduk. Bu kapları diğerlerinden ayıran en önemli özellikleri, özel yapım olmaları. Batı Anadolu’da genellikle mezarlara konulan bu tür kaplar, bezemeli çanaklar, libasyon kapları, kutular, oldukça özgün örnekler. Biz bu eserleri Yassıtepe’de, yapıların içinde bulduk. Bu da bize Yassıtepe’nin, günümüzden 5.000 yıl önce kentsel ölçekte surlarla çevrili bir yerleşim olarak kurulduğunu gösteriyor. Hatta belki biraz iddialı olacak ama şunu rahatlıkla söyleyebilirim, Yassıtepe, çanak-çömlek üretiminde Troya’dan ve Batı Anadolu’daki birçok yerleşimden bile üstün nitelikte bir kültürün varlığını gösteriyor. Bu açıdan, Bornova’nın, Homeros’un da yurdu olarak 8.500 yıl öncesine uzanan bir geçmişle, kentin kültürünü ve tarihini şekillendiren güçlü bir çekim merkezi olduğunu belirtmek gerekir."

Karacaoğlan ve Yeşilova Mahalleleri Kültür ve Dayanışma Derneği (KAYED) Başkanı Halil İbrahim Aktaş da Derneği, 2009'da bir grup arkadaş bir araya gelerek kurduklarını, bölgenini tarihi potansiyeline ilişkin çalışmalar yapmayı hedeflediklerini anlattı. Aktaş, "Derneğimizi kurarak bölge ile ilgili farkındalığın artmasına yönelik çalışmalara başladığımızda, yerel yönetimi de sürece dahil ettik. Onlar da bu farkındalığı gördüler ve şu an içerisinde bulunduğumuz Yağ İçinde Ziyaretçi Merkezi’nin mimari proje yarışmasını başlattılar. Kentimiz için, sadece Bornova için değil, aslında Türkiye için çok büyük bir kazanım elde ettik" dedi. Daha büyük şeyler hayal ettiklerini dile getiren Aktaş, "Sadece arkeolojik alanlarda değil, farklı disiplinlerde de yerel yönetimlere katkı koymaya devam edeceğiz” diye konuştu.