Haber: İshak KARA
(VAN) - Van'ın İpekyolu ilçesi Şerefiye Mahallesi'nde kurulan kurban pazarı bayramın ikinci günü hareketli geçse de besiciler maliyetlerinin yüksek, kazançlarının düşük olduğunu ifade etti.
Kurban pazarında besiciler, artan yem, saman, nakliye ve bakım maliyetleri nedeniyle zarar ettiklerini belirtirken, vatandaşlar ise kurbanlık fiyatlarının bütçelerini aştığını söyledi.
Besici Necip Güneş, piyasanın bu yıl çok pahalı olduğunu ve milletin kurban alamadığını anlatarak, "Bizim açımızdan da milletin açısından da zordur. Bir asgari ücretli 1 ay çalışıyor, 28 bin lira alıyor. O 28 bin lirayı bir koyuna veriyor. Yani zor durumda kalıyor. Biz de zor durumda kalıyoruz. Biz de pahalı alıyoruz. Pahalı aldığımızda da mecburen kâr etmemiz lazım. Yemdir, arpadır, çobandır, geliş gidiştir, şehir içi nakliyedir, bilmem nedir… Her şey zordur. Geçen sene 70-80 tane kurbanlık sattık. Bu sene 50 tane getirdim, hâlâ burada var. Satamıyoruz" diye konuştu.
"Böyle giderse bu işi yapamayacaklarını" söyleyen Güneş, "Eskiden mesela 100 koyunu 100 bin liraya alıyordun. Şimdi 100 koyun alıyorsun, 2 milyon veriyorsun. Eskiden değiyordu ama şimdi bir şey kalmıyor" dedi. Besicilikten zarar ettiğini aktaran Güneş, "Kurbanlık koyun 17 binden başlıyor, 20-21 bine kadar çıkıyor. Koçlar ise 30-35 bin. Gerçekten çok pahalı ama kimse alamıyor. Alıcı yok, para yok. Millette para yok” ifadelerini kullandı.
"ÇOK ZOR BİR DÖNEM, MİLLET PERİŞAN"
Teymur Seydaoğlu adlı besici de şunları kaydetti:
“Bu sene piyasa hoş değil. Bu sene çok ağırdır, her sene gibi değil. Geçen sene kurbanlıkların yüzde 80’i satıldı. Bu sene şimdiye kadar yüzde 30 bile satılmamıştır. 35 koç getirdim, hâlâ 9 koçum kalmış. Bu sene kurbanlık koçlar 25-31 bin arası değişiyor. Koyun da 15-21 bin arası değişiyor. Yine koyun elimizde kaldı. Geçen sene gibi değil. Geçen sene kurbanlık koyunların yüzde 80-90’ını sattık ama bu sene gitmiyor. Bundan sonra tövbe, kurbanlık alım satımı yapmayacağım. Koyun başı 500 lira kalıyor. Çok zor bir dönem, millet perişandır. Arpa, kira, saman hepsi pahalıdır. Nereye ayak atsan masraf. Abdest bile alıyorsun, masraf ödüyorsun. Geçen sene çok iyiydi, bu sene memnun değilim. Besiciler zaten çökmüş, hep zarardadırlar.”
"ZARAR EDİYORUZ"
Kerem Aydoğdu da piyasanın "berbat" olduğunu ve hiç satış yapamadıklarını söyleyerek, şunları kaydetti:
"Hep zarar ettik. Sattığımız hayvanlarda da zarar ettik. Biz koçun çiftini 50 bin liraya alıyoruz, vatandaş gelip bizden 40 bine almak istiyor. Çiftinde 10 bin lira zarar ediyoruz. Hep zarar ile sattık. Çok mağdur olduk. Masrafımız bile çıkmadı. Nereye baksanız günlük 2-3 bin masraf gidiyor. Arpanın tonu 16-17 bin, samanın tonu 20 bin lira. Hayvanı da biz almışız, hep zarar ile sattık. Bir tane bile kâr etmedik.
Millet geliyor, ‘O çok pahalıdır’ diyor. Hiç inanmıyorlar biz kaça aldık, ne kadar masraf ettik. Hep zararla sattık. Ben tam 40 senedir bu işi yapıyorum. Hiçbir sene bu sene gibi kötü görmedik. Gece gündüz yatmıyoruz, hayvanla uğraşıyoruz. Ben tek değilim; tüm tarım ve hayvancılıkla uğraşanlar hayvanlarını buraya getirip piyasada zararla satıyor.”
"SATAN DA MUTSUZ, ALAN DA MUTSUZ"
Bahçesaray'dan hayvanlarını getirerek satış yapan Şahin Cihan ise şöyle konuştu:
“Vallahi piyasalar geçen seneye göre bence daha kötü. İnsanlar mağdurdur bu sene. Ama bu seneki İpekyolu Belediyesi’ne özellikle teşekkür ederiz. Yer verdi, insanları fazla mağdur etmedi. Hayvanlarımızı dağda yürüttük, karda yürüttük. Ulaşımı açmadılar, bizi mağdur ettiler. Ondan dolayı hayvanlarımız perişan oldu, telef olan hayvanlarımız oldu. Piyasayı görüyorsunuz. İnsanlar bekliyor. Besicinin hâlini kendiniz görüyorsunuz. Biz 6-7 aydır yollarımız kapalı olmasına rağmen bu hayvanlara yem veriyoruz, evde bakıyoruz. Gelen insanların biraz daha insaflı davranmasını isteriz. Adam geliyor, 20 bin liralık hayvana 10 bin lira fiyat veriyor. Ama Allah var, kurbandır, senede bir seferdir. Buradaki arkadaşların hiçbiri 500 lira, 1.000 lira için bakmıyor; kâr etse veriyor.
Vallahi besiciler kan ağlıyor. Çünkü uzun bir kış yaşadık. Kışımız çok çetin geçti. Yoğun kar yağdı. Yollarımız sıkıntılıydı, yem sıkıntısı çektik. 6-7 aydır bunları içeride besliyoruz. Bizim de sonumuz ne olacak bilmiyoruz ama yapıyoruz. Çünkü yapabileceğimiz başka bir iş yok.
Piyasanın hâli belli. İnsanlar dışarıdan mutlu görünüyor ama içini bir sorsanız gerçekten işleri kan ağlıyor. Sattığı hayvan için ‘Allah bin hayır versin’ diyor ama sonra kara kara düşünüyor. ‘Yemini verdim, sütünü verdim, acaba kurtardı mı kurtarmadı mı?’ diye düşünüyor.
Buradaki insanlar uçuk fiyata mal satmıyor. Bir koyunda taş çatlasa 2 bin lira kâr ediyor. Zaten Bahçesaray’dan buraya nakliye 15-20 bin liraya geliyor. Buraya gelen insanlar arasında asgari ücretle çalışanlar var. Yani satan da mutsuzdur, alan da mutsuzdur. Piyasalar sıkıntılıdır, insanlar mutsuzdur.”
Hayvan almak için pazara gelen Fırat Duman ise “Piyasalar çok pahalı Alamıyoruz. Perişan olmuş böyle. Kurbanlıklar 20 binden başlıyor, 30 bine kadar çıkıyor. Geçen sene iyiydi, normaldi. İyi olmasa da iyi diyebilirdik. Emekli ve asgari ücretli maaşıyla koyun alınmıyor, hiçbir şey alınmıyor” dedi.