Ankara’nın sembolik hayvanlarından tiftik keçisi önemli bir ihracat kaynağı. Eti ve sütünden çok yararlanılamasa da tiftiğiyle tekstil sektörünün en önemli ana maddelerinden birisi ve gerekli desteği gördüğü taktirde ülkeye döviz getirecek nitelikte. Ankara İli Damızlık Koyun ve Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Hasan Kılınç, koronavirüs salgını nedeniyle oluşan krizden tiftik üretiminin de etkilendiğini ifade ederek, “Virüs nedeniyle talep daralması yaşayabilir. Bakanlık burada destek olursa sorunları göğüsleriz. Yeter ki yetiştirici ‘Ben kazanamıyorum’ diyerek tiftik keçisini elinden çıkarmasın” diye konuştu.

Tekstil sektörüne petrol türevlerinin girmesiyle beraber sağlıklı ürünlerin ikinci plana düştüğünü kaydeden Kılınç, “Durum doğal lif ürünlerinin fiyatlarını aşağı çekti. Ama Kovid-19 ile beraber doğal ürünlere dönüş olursa tabi ki değerlenecek. Kilogramı 100 lira olur. Böylece oğlağı da değerlenir” dedi.

‘MERALAR KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIĞA AÇILMALI’

Türkiye’de küçükbaş hayvancılığın başlıca sorunları arasında meraların verimli şekilde kullanılmaması olduğunu vurgulayan Kılınç, “Kullanılmayan meraların aktifleştirilmesi ve köylerin tasarrufundan çıkarılması gerekiyor. Kaymakamlıklar tasarruf sahibi olmalı ve hayvancılık yapan yetiştiricilere buraları açmalı. Öncelikli olarak da o köyde olan hayvancılar yararlanmalı” önerisinde bulundu.

‘TÜRKİYE’NİN TİFTİĞİ SANAYİ İÇİN DAHA KULLANIŞLI’

Yaklaşık 2 ay boyunca Ankara'nın birçok ilçesinde 120 bine yakın tiftik keçisi kırkımı yapılacak. Bu yıl 210 ton Ankara tiftik rekoltesi bekleniyor. Kılınç, Güney Afrika, Yeni Zelanda ve Avustralya'da tiftiğin 2 kez kırkıldığını aktararak, Türkiye’de bunun bir kez yapıldığını ancak daha kaliteli ürün elde edildiğini açıklıyor: “Biz bir sefer kırktığımız için lif uzun oluyor ve sanayide işlemesi kolay oluyor. Birazda inceliği yakalarsak ciddi bir ekonomik getiri yapar.”

YÜZDE 75’İ ANKARA’DA

Öte yandan TÜİK verilerine göre tiftik keçisi sayısı 2000 yılında 350 binin üzerindeyken 2009 yılında 150 binin altına indi. Tiftiğe yeniden destek verilmesiyle sayı 2017 yılında 215 bine tekrar çıkabildi ve bunun yüzde 80'ni Ankara’da bulunuyor.

ÜLKELERE İHRACAT KAYNAĞI

Dünya genelinde tiftiğin yaklaşık yüzde 75’i el örgü ve makine örgü ipliği, yüzde 20’si kadın ve erkek kumaş giysi ve aksesuarı, yüzde 4’ü döşemelik kumaşlarda ve yüzde 1’i endüstriyel tüketimde kullanılıyor. Ankara’da üretilen tiftiğin yüzde 90’ni yurt dışına gönderiliyor ve bu ülkelerin başında İtalya, Almanya, İngiltere, Fransa, Çin ve Hindistan geliyor.

MADDELER HALİNDE SORUNLARI

Ankara Kalkınma Ajansı ise tiftik keçisi yetiştiriciliğinin sorunlarını maddeler halinde şöyle sıralıyor:

- Desteklerde bazı dönemlerde devamın sağlanamaması.

- Meraların tarım arazisi olarak kullanılması, orman alanlarının otlatmaya kapatılması.

- Uygun olmayan bakım ve besleme koşulları, sağlıksız barınaklar.

- Damızlık olarak kullanılan Ankara keçilerinin üstün vasfını kaybetmesi.

ANKARA’DAN TÜM DÜNYAYA YAYILDI

Batı ülkelerinde mohair diye adlandırılan tiftik bütün dünyaya Türkiye'den yayılan Ankara keçisinin ürünüdür. Tiftik keçisi Avrupa’da ‘Ankara keçisi’ (Angora goat) adıyla anılıyor. Resmi kayıtlara göre ilk kez Kanuni Sultan Süleyman 1541 yılında Ankara keçisini Roma-Germen İmparatoru V. Kral’a hediye etmiş.1881 yılına kadar Ankara keçileri çeşitli yollardan yurt dışına çıkarılmış ancak; Osmanlı İmparatorluğu, 1881 yılında aldığı kararla Ankara keçisinin yurt dışına çıkarılışını tamamen yasaklamış.