Haber: Oktay YILDIRIM - Kamera: Umut Emre GÖKBULUT

(İSTANBUL)- İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), Tarihi Yarımada Ulaşım Eylem Planı'nı etaplar halinde hayata geçiriyor. Aralık ayı UKOME toplantısında alınan kararla, kruvaziyer gemisiyle Galataport'a gelen turistlerin Beyazıt ve Sultanahmet bölgelerine özel tramvayla durmaksızın devam edeceği düzenleme kabul edildi. İBB Genel Sekreter Yardımcısı Pelin Alpkökin “Galataport’a gelen tur ve turizm otobüslerinin Tarihi Yarımada’ya, özellikle Sultanahmet ve Beyazıt bölgesine girişlerinin sınırlandırılması ve bunun yerine, dünyanın pek çok gelişmiş kentinde olduğu gibi, misafirlerimizin mevcut tramvay hattı ile konforlu, güvenli ve sürdürülebilir şekilde taşınmasının sağlanmasıdır. Bu doğrultuda çok önemli bir adım atmış bulunuyoruz” dedi.

İBB, Tarihi Yarımada için özel bir ulaşım stratejisi geliştirdi. 2021 İklim Değişikliği Eylem Planı ve 2022 Sürdürülebilir Kentsel Ulaşım Planı ile uyumlu bu plan, bölgenin kültürel ve doğal mirasını korurken, ulaşımda sürdürülebilirliği ön planda tutuyor. Plan sayesinde Tarihi Yarımada araç trafiğinden arındırılarak, yaya odaklı bir hale gelecek.

“Bölge tur ve turizm servis otobüslerineden arıncak”

Etaplar halinde hayata geçirilen yayalaştırma planı kapsamında Galataport Kruvaziyer gemilerinden inen turistler için özel tramvay hizmet verecek aralık ayı UKOME toplantısında alınan kararla; turistler, kendileri için tahsis edilen özel tramvaylarla Galataport’tan Tarihi Yarımada’ya durmaksızın ulaşabilecek. Böylece, bölgedeki tur otobüsleri ve turizm servislerinin neden olduğu araç yoğunluğu azalacak.

İBB Genel Sekreter Yardımcısı Doç. Dr. Pelin Alpkökin konuyla ilgili yaptığı açıklamada şunları söyledi:

“Tarihi Yarımada Ulaşım Eylem Planı’nın ilk somut adımını atıyoruz”

“Bugün çok heyecanlıyız. Çünkü Tarihi Yarımada Ulaşım Eylem Planı’nın ilk somut adımını atıyoruz. Tarihi Yarımada için uzun soluklu ve son derece detaylı bir çalışma yürüttük. Bu çalışmayı tüm paydaşlarımızla paylaştık; ortaya koyduğumuz yaklaşımın yarattığı ortak memnuniyet bizi ayrıca motive ediyor. Peki bu ilk somut adım nedir? Galataport’a gelen tur ve turizm otobüslerinin Tarihi Yarımada’ya, özellikle Sultanahmet ve Beyazıt bölgesine girişlerinin sınırlandırılması ve bunun yerine, dünyanın pek çok gelişmiş kentinde olduğu gibi, misafirlerimizin mevcut tramvay hattı ile konforlu, güvenli ve sürdürülebilir şekilde taşınmasının sağlanmasıdır. Bu doğrultuda çok önemli bir adım atmış bulunuyoruz.

“Tarihi Yarımada, dünyanın en özel ve en değerli tarihi kent alanlarından biridir”

Bu uygulamayla birlikte, Tarihi Yarımada için belirlediğimiz nihai hedefe giden yolda tüm adımları; paydaşlarımızla sürekli diyalog halinde, açık ve şeffaf bir anlayışla, kararlılıkla atmaya devam edeceğiz. Tarihi Yarımada, dünyanın en özel ve en değerli tarihi kent alanlarından biridir. Ancak bugün ne yazık ki otomobillerin ötesinde, büyük tur ve lojistik araçlarının yoğunluğu bu eşsiz değeri gölgelemektedir. Hazırladığımız ulaşım eylem planı; bu baskıyı azaltmayı, tarihi çevreyi korumayı ve yaya odaklı bir ulaşım anlayışını güçlendirmeyi hedeflemektedir. Bu doğrultuda planın adımlarını azim ve istikrarla hayata geçirmeyi sürdüreceğiz.

“Aldığımız bu kararı hızla uygulamaya alacak ve sonuçlarını da hep birlikte gözlemleyeceğiz”

İlk somut adımı ise bu hafta UKOME’den geçen karar ile atmış olacağız. Galataport’a gelen turistlerimiz, uluslararası turizm standartlarına uygun şekilde; tramvayla, güvenli ve konforlu bir ulaşım deneyimi yaşayacak, araçlara binmeden önce Sultanahmet ve Beyazıt’a hangi güzergâhtan, ne kadar sürede ulaşacaklarını net biçimde bilecekler. Aldığımız bu kararı hızla uygulamaya alacak ve sonuçlarını da hep birlikte gözlemleyeceğiz”

“Yolcuların karayolunda zaman kaybetmemesi adına da önemli ve güzel bir adım atılmış oldu”

“Aslında dünyada da örneğinin pek görülemeyeceği bir adım atıyoruz” diyen İBB Ulaşım Dairesi Başkanı Barış Yıldırım şunları söyledi:

“Öncelikle şehrimize gelen turistlerimizin, şehri deneyimleyerek tarihi yarımadaya ulaşmasını sağlamak istiyoruz. Şehri keşfederek, dünyanın en güzel şehrinde seyahat ettiğini bilerek, tarihi güzellikler eşliğinde tarihi yarımadaya ulaşmaları bizim için çok kıymetli. Yolcuların karayolunda zaman kaybetmemesi adına da önemli ve güzel bir adım atılmış oldu. Sürdürülebilir Kentsel Ulaşım Planımız kapsamında, tarihi yarımada ulaşım eğilim planını oluşturduk. Bu kapsamda daha önce kararı alınmış olan bu hattın planlaması TÜRSAP iş birliğiyle yapıldı. Buraya özel durak inşa edildi, yine TÜRSAP iş birliğiyle. Bu hizmetle birlikte tur otobüslerini ve turist otobüslerini tarihi yarımadadan arındırarak, turistlerimizin nitelikli bir ulaşım hizmetine erişmesini sağlayacağız. İlk etapta söyleyebileceklerim bunlar. Teknik detayları arkadaşımız paylaşacak; ancak bu uygulamanın en kısa sürede hayata geçmesini hedefliyoruz.

“Bu organizasyon, raylı sistemlerin planlamasını ve işleyişini etkilemeyecek şekilde kurgulanacak.

Yakın zamanda başlayacak olan bu uygulamayla birlikte tarihi yarımada, turistlerimiz açısından hem karbondan arınmış hem de hareketliliğin şehri deneyimleyerek sağlandığı bir alan hâline gelecek. Günlük sefer sayısına gelince; bu sistem talep bazlı bir taşımacılık olacak. Örneğin Cruise gemilerinin bölgeye yanaştığını bildiğimiz zaman, hattın Metro AŞ Genel Müdürlüğümüz tarafından işletmeci kendileri olduğu için planlanmasını sağlayacağız ve planlı bir şekilde hareket edilecek. Aynı zamanda bu organizasyon, raylı sistemlerin planlamasını ve işleyişini etkilemeyecek şekilde kurgulanacak”

“Misafirlerimize çok daha hızlı, konforlu ve sürdürülebilir bir ulaşım deneyimi sunmuş olacağız”

“Galataport Projesi’nin İstanbul’umuza hayırlı olmasını diliyorum” diyen Metro İstanbul Genel Müdür Yardımcısı Bora Günaydın şunları söyledi:

"Galataport’a gelen kruvaziyer gemileriyle İstanbul’a ulaşan turist kafilelerini, Galataport önünde yeni açtığımız istasyonumuzdan alarak, yaklaşık 15 dakikalık bir yolculukla doğrudan Sultanahmet’e ulaştırmayı planlıyoruz. Bugüne kadar bu ulaşım lastik tekerlekli araçlarla sağlanıyor ve çok daha uzun süreler gerektiriyordu. Örnek vermek gerekirse; yaklaşık 1.000 kişilik bir turist kafilesi, daha önce 25 ayrı otobüsle, trafik durumuna bağlı olarak 45 dakika, 50 dakika hatta zaman zaman bir saatin üzerinde bir sürede Sultanahmet’e taşınabiliyordu. Yeni uygulamayla birlikte, raylı sistemler sayesinde yalnızca iki araçla, bu yolculuğu yaklaşık 15 dakika içerisinde gerçekleştirmeyi hedefliyoruz. Böylece misafirlerimize çok daha hızlı, konforlu ve sürdürülebilir bir ulaşım deneyimi sunmuş olacağız.

“Bu uygulamayla birlikte, Sultanahmet çevresine giren 25 otobüsü devre dışı bırakmış olacağız”

Bilindiği üzere kruvaziyer gemileri oldukça yüksek kapasiteli gemiler. Zaman zaman 3.000–4.000 yolcu taşıyabiliyorlar. Mevcut ulaşım zorlukları nedeniyle, bazı turistlerin gemiden dahi inmeyi tercih etmediğini biliyoruz. Hayata geçireceğimiz bu kolaylık sayesinde, daha fazla turistin kente dâhil olmasını ve İstanbul’u deneyimlemesini sağlamayı amaçlıyoruz. Aynı zamanda bu uygulamayla birlikte, Sultanahmet çevresine giren 25 otobüsü devre dışı bırakmış olacağız. Bu da hem bölge trafiğini rahatlatacak hem de karbon salınımının azaltılmasına olumlu katkı sunacaktır. Bu yönüyle çevresel açıdan da son derece kıymetli bir adım attığımızı düşünüyoruz. Projemizin İstanbul’a hayırlı olmasını diliyoruz. Sistemin işleyişine ilişkin sorulara gelince; bu uygulama sürekli, rutin ve herkese açık bir işletme modeli değildir. Metro İstanbul ve TÜRSAB iş birliğiyle bir ortak komisyon kurulacaktır. Galataport’a yanaşacak kruvaziyer gemilerinin gün, saat ve yolcu sayısı planlamaları, bu komisyon tarafından haftalık olarak yapılacaktır.

"Sadece Galataport turistlerine hizmet vermek üzere, yolcuları merkezle buluşturacak özel bir istasyon da projeye dâhil edilmiştir"

Bu planlama doğrultusunda seferler, sabah 10.00 ile 16.00 saatleri arasında, İstanbul’un ana hat yolcu trafiğini etkilemeyecek şekilde düzenlenecektir. Bu saat aralığında gelen yolcular, planlı biçimde alınarak Sultanahmet’e ulaştırılacaktır. Dönüş sürecinde ise özel bir işletme modeli uygulanmayacaktır. Çünkü dönüşte zaman kısıtı bulunmamaktadır ve turistler farklı saatlerde, bireysel olarak Galataport’a dönmeyi tercih edebilmektedir. Bu nedenle yolcular, kendilerine verilen ücretsiz kartlarla normal yolcu gibi tramvaya binecek, Galataport’a en yakın durakta inerek kısa bir yürüyüşle liman alanına ulaşabileceklerdir. Bu kapsamda, sadece Galataport turistlerine hizmet vermek üzere, yolcuları merkezle buluşturacak özel bir istasyon da projeye dâhil edilmiştir"