(ANKARA) - İsrail ve İran arasındaki karşılıklı saldırılar küresel piyasalarda dalgalanmalara yol açtı. Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'nın kapanacağı endişeleriyle yeniden yüzde 1 civarında yükselirken, altın yatırımcıların kar satışlarıyla yüzde 0,5 oranında geriledi. Asya borsaları pozitif ayrışırken, Avrupa yatay, ABD ise Fed öncesinde sönük kaldı.
İsrail ve İran arasındaki karşılıklı saldırılar küresel piyasalarda dalgalanmalara yol açtı. Petrol fiyatları Hürmüz Boğazı'nın kapanacağı endişeleriyle yeniden yükselirken, altın yatırımcıların kâr satışlarıyla geriledi. Asya ve Avrupa borsaları temkinli seyir izlerken, merkez bankalarının faiz kararları bu hafta piyasaların yönü açısından belirleyici olacak.
İsrail ve İran karşılıklı saldırılarına devam ederken, petrol fiyatları bu sabah yüzde 1 civarında yükseldi. Petrol fiyatlarının bugün yeniden yükselmesiyle birlikte ekonomistler, “büyümenin zaten zor olduğu bir dönemde küresel ekonominin olumsuz bir şokla karşı karşıya olduğu” uyarısında bulundu. Hürmüz Boğazı'nın kapatılması durumunda arzın kesintiye uğrayacağı korkusunun petrol fiyatlarını dalgalı hale getirdiği ifade edildi.
İran küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 3'ünü oluştururken, küresel petrol ve LNG'nin yaklaşık yüzde 20'si Hürmüz Boğazı'ndan geçerek küresel ekonomi için çok önemli bir arter haline geliyor.
Brent petrol varili yaklaşık 74–75 dolar seviyesine tırmandı
İsrail’in, 13 Haziran Cuma günü İran’a saldırı gerçekleştirmesiyle Brent ham petrolündeki yüzde 7'lik artışın ardından bu sabah yüzde 0,5'lik bir artışla, Brent petrolün varili yaklaşık 74–75 dolar seviyesine tırmandı.
Borsaların, bugün “bir miktar direnç göstererek” açıldığı kaydedildi. Asya endekslerinin çoğunun ekside kaldığı bildirildi. Çin perakende satışları, tahminleri aştı. Japonya'nın Nikkei 225 endeksi, bugün yüzde 1'in üzerinde değer kazanırken, Çin piyasaları da biraz daha yüksek seyrediyor. Buna göre piyasaların, Orta Doğu’da yaşanan gelişmelerin yansımalarına karşı “bekle ve gör” modunda olduğu söyleniyor.
ABD S&P500 hisse senedi vadeli işlemleri, yüzde 0,95 artışla işlem görüyor
ABD’li ekonomistler, Wall Street’in de biraz daha yüksek açılacağını öngördü. IG Analisti Tony Sycamore, konuya ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:
“Orta Doğu'daki durum değişkenliğini korurken, ABD S&P500 hisse senedi vadeli işlemleri, İsrail'in İran'ın nükleer tesislerini, hava savunmasını, füze üretimini ve askeri liderlerini hedef alarak stratejik yeteneklerini sekteye uğratmadaki erken başarısının etkisiyle bu sabah yaklaşık yüzde 0,95 artışla 6036 seviyesinden işlem görüyor. Ayrıca İsrail, İran'ın yurt içinde kullandığı enerji altyapısını hedef alırken, İran'ın önemli petrol ihracat altyapısını hedef almaktan kaçındı.”
ABD’de ayrıca SPY (S&P?500 ETF), haftaya yaklaşık yüzde 1.15 düşüşle başladı. Nasdaq ve Dow vadelilerinin düşüş eğiliminde olduğu belirtildi.
İsrail ve İran arasındaki gerilim nedeniyle altın fiyatları, geçen hafta yaklaşık iki ayın en yüksek seviyesine çıkmıştı. Ancak yatırımcıların bu yükselişten kar elde etmek için satış yapmasıyla altın fiyatları, bugün yüzde 0,5 düşüşe geçti.
Avrupa borsaları, çatışmalara rağmen haftaya küçük çaplı kazanımlarla başladı
Avrupa borsaları ise, İran ve İsrail arasındaki saldırıların devam etmesine rağmen yeni haftaya küçük çaplı kazanımlarla başladı. Londra'da FTSE 100 hisse endeksi, 17 puan ( 0,2) artışla 8868 puanda. Almanya'da DAX endeksi yüzde 0,08 değer kazanırken, Fransa'da CAC yüzde 0,3 yükseldi.
Petrol şirketleri BP ve Shell yüzde 1,4 artışla, ham petrol fiyatlarındaki yükselişi takip ederek FTSE 100'ün yükselenleri arasında yer aldı. Madencilik şirketleri de yükselişte.
Merkez Bankalarının gündemi bu hafta yoğun
Bu hafta merkez bankalarının kararları küresel piyasalar açısından yakından takip ediliyor. ABD Merkez Bankası (Fed), politika faizini yüzde 4.25–4.50 aralığında sabit bırakması bekleniyor. Ancak yıl sonuna kadar iki faiz indirimi yapılabileceğine dair beklentiler gündemde.
Japonya Merkez Bankası (BoJ) ise yarın toplanacak. Bu toplantıda, tahvil alım hızını bir miktar düşürmesi bekleniyor ancak faiz oranlarında herhangi bir değişiklik yapılması öngörülmüyor.
İngiltere Merkez Bankası’nın da faizleri sabit tutması beklenirken, önemli bir sürpriz beklenmiyor. Öte yandan, İsviçre Merkez Bankası'nın çeyrek puanlık bir faiz indirimi yapabileceği konuşuluyor. İsviçre frangının son dönemde çok değerlenmesi nedeniyle, bu indirimin negatif faiz bölgesine geçme ihtimali olduğu belirtiliyor.