Haber: Esma Turan
(MUĞLA) - Muğla Büyükşehir Belediye Meclisi, entegre çimento tesisi amaçlı 1/5000 ölçekli nazım imar planını oy çokluğu ile iptal etti. Deştin Çevre Platformu Sözcüsü Haluk Özsoy, “Bütün partiler, ret veren AK Parti bile bunu burada istemediğini belirtti. Burada kimse bu çimento fabrikasını istemiyor. Artık karşımızdakilerin de bu mesajı alıp burada işgalci kuvveti gibi tekrar tekrar denemeyi bırakıp, tası tarağı toplayıp gitmesi gerekiyor” dedi.
Muğla Büyükşehir Belediyesi'nin Şubat Ayı Meclis Toplantısı, bugün Türkan Saylan Çağdaş Yaşam ve Kültür Merkezi'nde gerçekleştirildi. Deştin köylüleri ve çevrecilerin de katıldığı toplantı öncesinde Menteşe'ye bağlı Bayır Mahallesi ve Yatağan ilçesindeki Deştin Mahallesi’nin ortak sınırı Tekağaç mevkiinde kurulmak istenen Entegre Çimento Fabrikası'na ilişkin önemli bir gelişme yaşandı.
Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Aras, 1/5000 ölçekli imar planının, belediye meclisi tarafından iptal edilmesine ilişkin Meclis'e önerge sundu. Oy çokluğu ile meclis gündeminin ilk sırasına alınan önerge, oy birliği ile İmar ve Bayındırlık Komisyonu, Çevre ve Sağlık Komisyonu ile Hukuk Komisyonu'na havale edildi.
Komisyon, iptali oy çokluğuyla uygun buldu
Meclis'e ara verilmesinin ardından üç komisyonun görüşü Meclis'e sunuldu. Komisyon görüşünde, "Bahse konu 1/5000 ölçekli nazım imar planının iptali, 'Zaman ve bilgi yeterli olmadığı için, mevcut malıkeme kararı olduğu için yıkım kararının mahkeme kararı ile durdurulduğu, hiç araştırılmadan incelenmeden bu konunun ara komisyonla geçiştirilmeye çalışmasını uygun bulmuyoruz' şeklindeki gerekçeleri ile 6 komisyon üyesinin ret yönündeki oyuna karşılık, toplantıya katılan diğer komisyon üyelerinin kabul yönündeki oyu ile oyçokluğu ile uygun bulunmuştur" denildi.
Meclis'e sunulan komisyon kararı oy çokluğu ile kabul edilerek, entegre çimento tesisi amaçlı 1/5000 ölçekli nazım imar planı iptal edildi.
Kararın ardından Deştin köylüleri salonda, “Deştin çayı özgür akacak” sloganları attı. Duygusal anlar yaşayan köylüler, CHP Parti Meclisi Üyesi Baran Bozoğlu, Muğla Milletvekilleri Gizem Özcan ile Cumhur Uzun’a ve İl Başkanı Zekican Balcı’ya sarılarak ağladı.
Kültür merkezi önünde Deştin köylüleri ile birlikte açıklama yapan CHP Parti Meclisi Üyesi Baran Bozoğlu, şunları söyledi:
“Bugün burada çok tarihi bir karar alındı. Bu tarihi kararda gerçekten bugüne kadar emek veren herkese ben kişisel olarak çok teşekkür ediyorum. Bugün bu karar sürecinde özellikle Cumhuriyet Halk Partisi'nin değişim sürecinin, bu değişimle beraber gelen yeni belediye başkanlarımızın, belediye meclis üyelerimizin, milletvekillerimizin, yöneticilerimizin, il yöneticilerimizin çok büyük emeği var. Bu kadar baskıya, zorlama ya rağmen bu karar bugün burada alınabildi. Çok açık bir şey söylemek istiyorum size, böyle kritik bir kararın alınması için çok güçlü bir siyasi iradeye ihtiyaç vardır. Bu güçlü siyasi irade vekillerimizin, örgütümüzün, belediye başkanlarımızın, belediye meclis üyelerimizin arkasında olmasa, kolay kolay alınamaz. İşte bu siyasi idareyi de ortaya koyan Cumhuriyet Halk Partisi'nin genel başkanı Sayın Özgür Özel’dir.”
Deştin Çevre Platformu Sözcüsü Haluk Özsoy ise “Burada bugün çok büyük bir şey oldu. Belediyelerimiz çok zor bir işlem yaptı. Fakat yeni bir mücadele pratiği doğdu. Bugün burada artık biz eminiz ki en az bizim gövdemizi taşın altına koyduğumuz kadar, belediye meclisleri de artık bizim için gövdelerini taşın altına koyacak ve buradan çimentocuların anlaması gereken bir şey var. Bakın orada bütün partiler, ret veren AK Parti bile bunu burada istemediğini belirtti. Burada kimse bu çimento fabrikasını istemiyor. Artık karşımızdakilerin de bu mesajı alıp burada işgalci kuvveti gibi tekrar tekrar denemeyi bırakıp, tası tarağı toplayıp gitmesi gerekiyor” dedi.
Ne olmuştu?
Menteşe'ye bağlı Bayır Mahallesi ve Yatağan ilçesindeki Deştin Mahallesi’nin ortak sınırı Tekağaç mevkiinde kurulmak istenen ve 2021 yılında yapımına başlanan entegre çimento fabrikasına verilen Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) olumlu kararı, Muğla 2. İdare Mahkemesi tarafından 7 Eylül 2023 tarihinde iptal edilmişti.
Menteşe Belediyesi de 18 Eylül 2023 tarihinde ÇED olumlu kararının iptalinin ardından fabrikanın inşaatını mühürlemişti. Projeye verilen yapı ruhsatları ise iptal edilmişti.
Şirket, ÇED olumlu kararının iptalini, yürütmesinin durdurulması talebiyle Danıştay’a taşımıştı. Danıştay 4. Dairesi, 9 Kasım 2023 tarihli kararında; yürütmenin durdurulması talebini oy birliğiyle reddetmişti. Danıştay 4. Dairesi, 11 Ocak 2024’te ise ÇED olumlu kararının iptalinin geçerli olduğuna, oybirliğiyle karar vermişti.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ise ÇED yönetmeliği 2009/7 genelgesine gerekçe göstererek iptal edilen ÇED için 28 Kasım 2024’te İnceleme-Değerlendirme Komisyonu (İDK) toplantısı yapılmasına karar verilmişti.
Bu gelişmeler yaşanırken yurttaşlar bir yandan da 1/5000 ve 1/25.000 ölçekli Nazım İmar Planlarının ise Muğla Büyükşehir Belediye Meclisi, 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planlarının Menteşe Belediye Meclisi tarafından iptal edilmesini talep etmişti.
Yurttaşlar, 4 Ocak 2024’te de entegre çimento fabrikasının arazisindeki ‘Sanayi Alanı‘ kararının kaldırılması için Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü’ne dilekçe vermişti. Mart 2024’te ise bu kararın iptali için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na dava açmıştı.