İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’nin (İSİG) hazırladığı rapora göre pandeminin ilk 8 ayında en az 368 emekçi koronavirüs nedeniyle hayatını kaybetti. İSİG, ölümlerin önlenmesi için günlük çalışma süresinin 4-6 saat olarak düzenlenmesini istedi.
Covid-19 Nedenli İş Cinayetleri 8. Ay Raporu’nu duyuran İSİG, 11 Mart- 10 Kasım 2020 tarihleri arasında az 368 emekçi koronavirüs nedeniyle hayatını kaybettiğini açıkladı. İSİG, hayatını kaybeden emekçilerin 108’nin İstanbul, 25’nin Ankara, 21’nin Diyarbakır, 17’sini Kayseri, 16’sının İzmir, 15’nin Kocaeli ve 13’ünün Gaziantep’te olduğunu belirtti.
İSİG raporunda koronavirüsten ölümlere ilişkin şu tespitlerde bulunuldu:
- Tespit ettiğimiz işçi ölümleri ‘faal’ çalışanlardır. Ancak bu noktada ‘en az’ vurgusunu tekrar yapmalıyız, çünkü Covid-19 nedeniyle ölen işçi sayısı çok daha fazladır. (Yine faal işçi sınıfının evvelki kuşağı olan 65 yaş üstü ölen emekli işçileri de mutlaka unutmamalıyız).
- Aylara göre ölümlere baktığımızda Mart ayının son yirmi gününde 14 işçi, Nisan ayında 104 işçi, Mayıs ayında 29 işçi, Haziran ayında 13 işçi, Temmuz ayında 16 işçi, Ağustos ayında 57 işçi, Eylül ayında 51 işçi, Ekim ayında 51 işçi ve Kasım ayının ilk on gününde 33 işçi Covid-19 nedeniyle hayatını kaybetti...
- Ölenlerin 58’i kendi nam ve hesabına (çiftçilere dair bilgimiz yok), 310’u ücretli (işçi ve memur) olarak çalışıyordu...
- En çok ölüm meydana gelen işkolları; 141 işçi sağlık (diğer işkollarında çalışan 4 doktor hariç), 90 işçi ticaret/büro/eğitim/sinema, 25 işçi belediye, 20 işçi tekstil/deri, 17 işçi güvenlik, 15 işçi metal, 14 işçi taşımacılık (şoför ve pilot), 10 işçi konaklama...
- Ölenlerin 25’i kadın 343’ü erkek işçi...
- Yaş ortalaması 51. Özellikle ölenlerin büyük çoğunluğunun kronik rahatsızlığı olduğunu gözönüne alınca bu durum ‘emeklilik tartışmaları-mücadelesi’ açısından da değerlendirilmelidir.
- Ölenlerin 34’ü yani yüzde 9’u sendikalı işçi. Sağlık işkolunda ve kısmen ticaret işkollarındaki emekçilerin meslek odası üyelikleri de düşünülünce örgütlülük oranı yüksek.
‘ÇALIŞMA 4-6 SAAT OLARAK DÜZENLENMELİ’
İSİG raporunda alınması gereken önlemlere ilişkin şu taleplerde bulunuldu:
• Covid-19 sağlık emekçileri için meslek hastalığı, diğer işkollarında çalışan işçiler için ise iş kazası olarak tanınmalıdır.
• İşyerlerinde başta üretim alanları olmak üzere ulaşım, beslenme, barınma gibi tüm alanlarda İSİG önlemleri alınmalıdır.
• Kronik hastalığı olan ve belli bir yaşın üzerindeki işçiler bu süreçte idari-ücretli izne çıkarılmalıdır.
• İşten atmalar yasaklanmalı ve 1168 TL değil tam ücret ödenmelidir.
• Çalışma saatleri, ücretlerde kesintiye gitmeden azaltılmalı, 4-6 saat olarak düzenlenmelidir.
• İşçilere ücretsiz-yaygın testler yapılmalı, vakaların arttığı işyerlerinde üretime ara verilmelidir.
• Evden çalışan işçilerin çalışma saatleri düzenlenmeli ve iş için yaptıkları harcamalar karşılanmalıdır.