HABER: Gülara SUBAŞI / KAMERA: Yasin KABADAYI
(KONYA)- Gübre Üreticileri İthalatçıları ve İhracatçıları Derneği (GUİD) Yönetim Kurulu Başkanı Metin Güneş, üreticilerin yaşadığı sorunları ANKA Haber Ajansı'na anlattı. Güneş, "Son 30-35 yılın en kurak yıllarını yaşıyoruz ve bunun üzerine de 50-60 ili etkileyen çok ciddi bir don olayı yaşadık ve bu meyvecilikle ilgili sorunlar meydana getirdi. Şimdi meyve ağaçları don oldu, çiçek olmadı. Meyve de alamayacağız. Bu sene çok ciddi bir meyve sıkıntısı çekeceğiz" dedi.
CHP'nin yarın miting yapacağı Konya'da, GUİD Yönetim Kurulu Başkanı Metin Güneş, üreticilerin yaşadığı sorunları ANKA Haber Ajansı'na aktardı. Güneş, şu ifadeleri kullandı:
"Topraktan kazanmak, emek vermek, iklim şartlarıyla uğraşmak hepimizi oldukça zorluyor. En büyük sorunumuz Konya üzerinde baktığımızda su sorunumuz var. Bugün dünyada tüketilen suyun yüzde 70'ten fazlası tarımda tüketiliyor. Dolayısıyla tarımın çok fazla suya ihtiyacı var. Yani su olmadan birim alanda verim arttırmanın, kaliteyi arttırmanın imkanı yok. Konya Ovası sulama projesi ne yazık ki hala aktif hale gelmedi. Karaman'da meyve bahçeleri susuzluk çekiyorlar ve bazı meyve bahçelerinde ağaçlarının kesildiğini görüyoruz.
En büyük sorunumuzun başında susuzluk geliyor. Mutlaka Türkiye'de su olan havzalardan tarım alanlarına su getirilmesi işleminin artık ‘ecek acaklarla’ değil mutlaka sonuçlandırılarak yapılması gerekiyor. Buna ihtiyacımız var. Son 30-35 yılın en kurak yıllarını yaşıyoruz ve bunun üzerine de 50-60 ili etkileyen çok ciddi bir don olayı yaşadık ve bu meyvecilikle ilgili sorunlar meydana getirdi. Şimdi meyve ağaçları don oldu, çiçek olmadı. Meyve de alamayacağız. Bu sene çok ciddi bir meyve sıkıntısı çekeceğiz. Ama bu ağaçların beslenmesi gerekiyor mutlaka. Meyve vermese bile gelecek seneye hazırlıklı olması, beslenmesi gerekiyor. Sadece TARSİM sigortalarından alınacak zararların karşılanmasından ziyade bu ağaçların beslenmesiyle ilgili çalışmalar yapılması gerekiyor.
"Mutlu bir çiftçi istiyorsak öncelikle onların giderlerini azaltacak çalışmalar yapmak zorundayız"
Bugün çiftçi özelinde değerlendirdiğimiz zaman çiftçilerin en büyük sorunlarının başında üretim için gerekli olan giderlerin yüksekliği bunların değerlendirdiğimizde tohum maliyeti gübre maliyeti, sulama maliyeti, elektrik maliyeti, akaryakıt maliyeti bunların hepsi oldukça yüksek. Yani biz bir kere ülkemizde tarımsal alanda gerçekten mutlu bir çiftçi istiyorsak öncelikle onların giderlerini azaltacak çalışmalar yapmak zorundayız. Bugün elektrik masrafları akaryakıt ve gübre masraflarının mutlak suretle ekstra olarak desteklenmesi gerekiyor. Bunun yanında tarımsal ürünlerin para etmemesi çiftçimizi çok üzüyor. Eğer bir tarım alanında başarı istiyorsanız bu çiftçinin kazanca sahip olması gerekiyor. Dolayısıyla ister kapalı alanda, seralarda yapılsın, isterse açık alanda ister bahçeli nerede tarım yaparsanız yapın en büyük etken ülkemizdeki tarımsal ürünlerin para etmesi gerekiyor.
"Tarımsal ürünlerin katma değeri yüksek hale getirilerek satılması gerekiyor"
Özellikle ülkemizde tarımsal ürünlerin katma değeri yüksek hale getirilerek satılması gerekiyor. Bu sanayinin desteklenmesi de önemli. Biz bugün fındığımızı gerçekten kendimiz işleyip satmamız lazım. Zeytinyağımızı kendimiz paketleyip satmamız gerekiyor. Domatesimizi salça yapıp satmamız gerekiyor. Her ürünü katma değeri yüksek hale getirmemiz lazım. Dolayısıyla bununla ilgili de sanayinin desteklenmesi büyük önem arz ediyor.
"Türk çiftçisi, dünya ortalamasının altında gübre kullanıyor"
Bugün gübre sektöründe değerlendirdiğimizde 2020 yılında Türkiye'de 7 milyon ton civarında gübre kullanılmıştır. Yeterli derece gübre kullanmadığını görüyoruz. 5,5 milyon tonlar, 6 milyon tonlara geriledi. Geçen sene bu rakamın tekrar 7 milyon tonlara çıkması sevindirici. Ancak dünya ortalamasına baktığımızda Türk çiftçisi, dünya ortalamasının altında gübre kullanıyor. Bilinçli gübrelemenin ülkemizde mutlak suretle geliştirilmesi gerekiyor. Bilinçli gübreleme nedir? Doğru gübre, doğru zaman, doğru yer ve doğru miktarda gübrenin kullanılması. Ülkemizde daha önce toprak analizleri yapılıyordu. Ne yazık ki toprak analizleri burada hem çiftçimizin hem laboratuvarların hem de sektörün birçok paydaşlarının bunu doğru kullanmamasından dolayı ne yazık ki yasaklandı ama mutlak suretle biz bilinçli gübreleme yapacaksak toprak analizleri yapılması gerekiyor. Yeniden toprak analizleriyle ilgili desteklerin verilmesi lazım. Birim alandaki hedef veriminizi ortaya koymanız lazım. Üreteceğiniz bitkinin bitki besin madde isteklerini, iklim şartlarını ve sulama şartlarını koyarak bir gübreleme programı oluşturan ülkemizde bilinçli gübrelemenin de yaygınlaştırılması gerekiyor. Türk gübre sektörü de baktığınızda klasik gübre üretimi konusunda güçlü bir üretim altyapısına sahibiz. Ancak bunlar doğal kaynakları olduğu için ülkemizde yeterli miktarda yok. Eğer ki ülkemizde ham madde konusunda desteklenirsek üretim kabiliyetinin oldukça yüksek olduğunu görüyoruz.
"Teknolojik desteklere ihtiyacımız var"
Son yıllarda tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de özel gübre kullanımı ve tüketimi artıyor. Özel gübre dediğimiz şey ağırlıklı olarak basınçlı sulama sistemleriyle suyla birlikte, damlama sulama sistemleri yağmurlamayla ve yapraktan verilen gübreler olarak geçiyor. Bu sektörde ülkemizde çok ciddi firmalar var. 60’a yakın ülkeye ihracat yapıyoruz istatistiklere baktığımız zaman. Almanya, İspanya, Hollanda gibi, Orta Doğu'da Kuzey Afrika ülkelerinde dünyanın birçok alanında güçlü olan Avrupa ülkelerinin önüne geçiyoruz. Fakat bunlarla daha iyi yarışabilmek için teknolojik desteklere ihtiyacımız var.
"Tarım sektörüne özel krediler bekliyoruz"
Hepimizin belini büken en önemli şey şu anda ne yazık ki finans maliyetleri. Yani bugün banka faizlerinin yüzde 60 olduğu yerde ticaret yapmak hepimiz için çok zor. Bunları finanse etmekte çok zorlanıyoruz. Hele ki tarım sektörü gibi hasada, harmana dayalı 10-12 aya varan vadeleri olan bir sektörde bu kadar yüksek faiz altında yoruluyoruz. Biz özellikle tarım sektörüne özel krediler bekliyoruz.”