(ANKARA) - Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR) tarafından yayımlanan "İşsizliğin Görünümü" raporunda, dar tanımlı işsizlik ile geniş tanımlı işsizlik arasındaki makasın hızla açıldığı ve geniş tanımlı işsiz sayısının 12 milyon 109 bin kişiye ulaştığı belirtildi. Kadın ve genç işsizliğindeki yüksek seyrine de dikkat çekilen çalışmada, şubat ayı itibarıyla 2,4 milyon işsizin işsizlik ödeneğinden yoksun kaldığı ifade edildi.
DİSK-AR, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) şubat 2026 Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarını temel alarak hazırladığı "İşsizliğin Görünümü" raporunu yayımladı.
Raporda, dar tanımlı işsizlik ile geniş tanımlı işsizlik arasındaki makasın hızla açıldığı vurgulanırken, DİSK-AR tarafından hesaplanan geniş tanımlı işsiz sayısının 12 milyon 109 bine ulaştığı açıklandı.
Raporda, TÜİK tarafından yüzde 8,5 olarak açıklanan mevsim etkisinden arındırılmış dar tanımlı işsizlik oranına karşılık, geniş tanımlı işsizlik oranının (atıl işgücü) yüzde 29,9 seviyesinde gerçekleştiği anımsatıldı. Raporda, dar tanımlı işsiz sayısının şubat 2026 itibarıyla 2 milyon 981 bin olduğu belirtilirken, geniş tanımlı işsizlikteki tırmanışa ilişkin şu ifadelere yer verildi:
"Şubat 2024’te 9 milyon 445 bin olan geniş tanımlı işsiz sayısı Şubat 2025’te 11 milyon 314 bine ve Şubat 2026’da 12 milyon 109 bine yükseldi. Böylece dar tanımlı ve geniş tanımlı işsizlik arasındaki makas hızla açıldı. Geniş tanımlı işsiz sayısında iki yıllık artış 2,7 milyon ve bir yıllık artış ise 795 bin oldu."
"Dar tanımlı işsizlik işgücü piyasasını anlamak için yetersiz"
Dar tanımlı işsizlik rakamlarının gerileme eğiliminde olmasına rağmen diğer tüm işsizlik türlerinin yükseldiği ifade edilen raporda, geniş tanımlı işsizlikteki artışın temel nedenleri arasında zamana bağlı eksik istihdam ve ümitsiz işsizler ile potansiyel işgücü sayısındaki artış gösterildi. Raporda, işgücü piyasasının mevcut durumuna ilişkin şöyle denildi:
"Zamana bağlı eksik istihdam kapsamındaki artış hızla sürüyor. Haftalık 40 saatten daha az çalışan ve imkânı olması durumunda daha çok çalışmayı isteyenlerin zamana bağlı eksik istihdam edilenlerin sayısı Şubat 2026’da 3 milyon 766 bin kişi oldu. Şubat 2026 itibarıyla Türkiye’de 5,4 milyon kişi ise çalışmak istemesine rağmen iş bulamıyor. Görüldüğü gibi dar tanımlı işsizlik dışındaki bütün işsizlik türleri yükseliyor. Bu sebeple dar tanımlı işsizlik sınırlı bir çerçeveye sahip ve işgücü piyasalarını anlamak için yetersizdir."
"Şubat 2026’da 2,4 milyon işsiz, işsizlik ödeneğinden yoksun kaldı"
Kadınlarda işsizliğin tüm türlerde erkeklerden daha yüksek seyretmeye devam ettiği belirtilen raporda, şu değerlendirme yapıldı:
"Geniş tanımlı işsiz sayısındaki artışın sebebi zamana bağlı eksik istihdam ve ümitsiz işsizler ile iş aramayıp çalışmaya hazır olanları, iş arayan ancak hemen çalışmaya başlayamayacak olanları kapsayan potansiyel işgücü sayısındaki artıştır. Zamana bağlı eksik istihdam kapsamındaki artış hızla sürüyor. Haftalık 40 saatten daha az çalışan ve imkanı olması durumunda daha çok çalışmayı isteyenlerin zamana bağlı eksik istihdam edilenlerin sayısı Şubat 2026’da 3 milyon 766 bin kişi oldu.
Şubat 2026 itibarıyla Türkiye’de 5,4 milyon kişi ise çalışmak istemesine rağmen iş bulamıyor. Görüldüğü gibi dar tanımlı işsizlik dışındaki bütün işsizlik türleri yükseliyor. Bu sebeple dar tanımlı işsizlik sınırlı bir çerçeveye sahip ve işgücü piyasalarını anlamak için yetersizdir.
Kadınlarda işsizlik tüm türlerde erkeklerden daha yüksek seyretmeye devam ediyor. Gençlerde dar tanımlı işsizlik oranı 15,8 iken genç kadınlarda yüzde 21,8’dir. Şubat 2026’da 2,4 milyon işsiz, işsizlik ödeneğinden yoksun kaldı."