Haber: Osman BEKAR

(AYDIN) - Aydın'da çilek üretimi yapan çiftçiler artan maliyetler ve düşük gelirler nedeniyle büyük zorluklar yaşıyor. Üretici Metin Kızıltepe, "Çilek üretimi yapıyoruz, ancak masraflar çok yüksek. Çileğin maliyetlerini karşılayamıyoruz ve mecburen başka bahçelerde yevmiye ile çalışmak zorunda kalıyoruz" dedi.

Aydın'ın Sultanhisar ilçesine bağlı Atça Mahallesi'nde, çilek üreticileri artan maliyetler ve düşük gelirlerle mücadele ediyor. Çiftçiler, ürettikleri çileğin getirisinin, masraflarını karşılamadığını belirterek, mazot, gübre, ilaç ve işçilik maliyetlerinin çok yüksek olduğunu ifade ediyor. Çiftçilerden Metin Kızıltepe, şunları söyledi:

"Bizler çilek üretimi yapıyoruz. Diğer çilek bahçelerinde çalışıyoruz, boş zamanlarımıza ve kendi çileğimiz de var. Mecburuz getirmediği zaman, diğer arkadaşlara çilekçilere yevmiyeye gidiyoruz. Çileğin maliyetleri çok yüksek. Şu anda bile ilacın gübrenin fiyatları çok yüksek fiyatta. Bir torba gübre, bir bidon ilaç çok para. Bu rakamlar bin liraların üzerinde. Fakat çilek geldiği zaman 50 lira 60 lira bandında. Buradan gidiyor. Çileğin fidanının tanesi şu anda 5- 6 lira arasında. Bir dekar yerin siyah naylonu 3 bin lira ile 4 bin lira arasında. Bir dekar yerin damlama maliyeti şu anda 4000 lira. Bunun daha serası var, ipi var, demir var, işçiliği var, mazotu var diyoruz, o bile 48 buçuk lira. Bunun nasıl hakkından geleceğiz bilmiyorum. Nasıl olacak bu insanlar nasıl para kazanacak?

"Maliyet gittikçe yükseliyor"

Çiftçiyi iyice bitirmeye başladılar. Hep dışarıdan ithal, nasıl olacak? Dikmediğiniz zamanda çiftçi sen kötüsün diyorlar. Dikip de zarar ediyoruz. Halimiz bu, her şey ortada. Bu çilekler fresh, bunlar kışlık çilek. Bugün yarın havalar ısınmaya başladığı zaman, şu anda bile 50-60 lira bandında gidiyor. Bugün yarın bu fiyat 40 liraya da düşer, 30 liraya da düşer. Çalışanlardan şu anda bayanın yevmiyesi 750-800 TL arası. Bugün yarın çilekler hızlanmaya başladığı zaman bu fiyat bin liraya kadar çıkacak. Çalışanlardan erkeklerin yevmiyesi bin 500 lira. İşveren de bahçeye 3 erkek çalıştırmak yerine bir erkek çalıştırmayı hedefliyor. Çiftçi de kendini düşünmek zorunda. Burada herkes yevmiyeci, kimse sigortalı değil. Yağmur yağarsa evinde yatıyor, yağmur yağmazsa gelir çilek bahçesine ya ot ilacını atar, ya demir diker, ya kazık çakar. Maliyet gittikçe yükseliyor.

Bir işçinin çilek toplama kilogramı 40- 45 kilo arası. Bu da 15- 20 kasa. Bunlardan daha bin lira yevmiye parası verecek. Bu toplanan çileğin kasası 4 kilo geliyor. Nasıl olacak bu, kurtarmıyor. Biz buraya şimdi geldik, ot ilacı burada, sırt tulumbaları burada. Çileğin arasına görünen otlara, demir aralarına her yere ot ilacı atıyoruz. Botların üzerinde kırmızı örümcek alıyor, çileği sıçramasın diye atıyoruz. Bugün ot ilacı atarız, yarın çileğin içerisine ilaç atarız. Buradan kalkıp gidiyoruz, kendi çileğimizle uğraşıyoruz. Getiremiyoruz, getiremediğimiz için de gelip burada yevmiye ile çalışıyoruz."