(ANTALYA) - COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, "Devletler rekabet edebilir. Milli çıkarlarını kararlılıkla savunabilir. Ancak suyun, gıdanın, afetlerin ve iklim risklerinin sınır tanımadığı alanlarda rekabet olmaz. Ortak akıl geliştirmek hepimizin çıkarınadır. Bugün önümüzde böyle bir fırsat vardır" dedi.
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Antalya'da düzenlenen COP31 Liderler Zirvesi Genel Kurulu'na başkanlık yaptı. Açılışta BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell, BM Genel Kurul Başkanı Khalilur Rahman, Dünya Meteoroloji Örgütü Genel Sekreteri Celeste Saulo ve Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen konuştu. Ardından konuşmasını yapan Kurum, 2053 net sıfır emisyonu hedefleyen anlayışın şehirleri, enerjiyi, sanayiyi, teknolojiyi ve çevreyi gelecek nesilleri hesaba katarak şekillendirme iradesini taşıdığını söyledi. Bu uzun vadeli bakışın önemini 6 Şubat 2023 depremlerinde yeniden tecrübe ettiklerini kaydeden Kurum, sözlerini şöyle sürdürdü:
"DİRENÇLİLİK, GELECEKTEKİ FELAKETİ BUGÜNDEN HESABA KATMA İRADESİDİR"
"O büyük acının ardından şehirlerimizi ayağa kaldırmak için dünya tarihinin en büyük inşa seferberliklerinden birini başlattık. Binlerce şantiyede mimarlarımız, mühendislerimiz, işçilerimiz, kamu kurumlarımız ve yerel yönetimlerimiz, birlikte çalıştık. Konutları, iş yerlerini, altyapıyı, yolları, okulları ve hastaneleri yeniden kurduk. 455 bin konutu iki yıl gibi kısa bir zamanda vatandaşlarımıza teslim ettik. Bu tecrübe bize şunu gösterdi. Dirençlilik felaket sonrasında ayağa kalkmak kadar, gelecekteki felaketi bugünden hesaba katma iradesidir. Şimdi insanlık benzer bir kavşakta. Jeopolitik dengeler ve ticaret yolları değişiyor. Teknoloji ve yapay zeka üretimi değişiyor. Enerji güvenliği önem kazanırken borçluluk kalkınma alanlarını daraltıyor. Su ve gıda sorunu milli güvenlik gündeminde yükseliyor. İklim değişikliği, bütün bu başlıklara işliyor. Dünyanın meseleleri birbirine bağlandıkça devlet yönetiminin ufku da genişliyor. İklim, enerji, sanayi, tarım, kalkınma ve hatta güvenlik gündeminin ayrılmaz bir parçası haline geliyor."
"İKLİM EYLEMİ İLE MİLLİ ÇIKARLARIMIZ ARASINDA GÜÇLÜ BİR KESİŞİM VAR"
İklimin geleceğini konuşurken, devletlerin geleceğini, enerji sistemini, sanayinin rekabet gücünü, şehirlerin güvenliğini ve çocukların yaşayacağı bir dünyayı da konuştuklarını belirten Kurum, bu nedenle salondaki siyasi iradenin son derece kıymetli olduğunu vurguladı. Kurum 1,5 derece hedefinin ortak pusula olması gerektiğine değindi. 2024 yılında küresel ortalama sıcaklığının sanayi öncesi seviyesinin yıllık bazda 1,5 santigrat derece üzerine çıkıldığını görüldüğünü anımsatan Kurum, felaketlerin de ardı ardına gelmeye başladığını söyledi. Kurum, şöyle konuştu:
"Bugün Himalayaların eteklerinde, Nepal'de seller ve heyelanlar yaşanıyor, canlar gidiyor. Pakistan'daki küçük ada devleti, yükselen denizlerin gölgesinde geleceklerini korumaya çalışıyor. Pasifik'te yaşadığımız dramı hepimiz çok iyi biliyoruz. El Nino gibi doğal iklim olayları da küresel sıcaklıkları geçici olarak yükseltme potansiyeli taşıyorlar. Zamanın kıymetini bilmeli ve bir an önce uygulama kapasitemizi yükseltmeliyiz. Elbette, her ülkenin kaynakları, şartları, ekonomik kapasitesi, kalkınma ihtiyaçları ve sorumlulukları farklıdır. Ancak ortak başarımız bu farklılıklarda ortak çıkarlarımızı bulabilmemize bağlıdır.
İklim Eylemi ile milli çıkarlarımız arasında güçlü bir kesişim var. Enerji verimliliği enerji güvenliğini, su yatırımları gıda güvenliğini güçlendirir. Temiz teknolojiler sanayi ve istihdam alanları açar. Dirençli şehirler ekonomiyi güçlendirir. Doğru tasarlanan İklim Eylemi refahın, güvenliğin ve rekabet gücünün yatırımıdır. Bu nedenle COP31 Başkanlığı'na başladığımız günden bu yana Müzakereler Başkanlığı'nı yürüten Avustralya ile birlikte Antalya'da üç güçlü iradeyi ortaya çıkarmaya gayret gösteriyoruz.
İlk olarak, ulusal iklim hedeflerimizi yatırım programlarına dönüştürelim. Hedeflerin bütçelerin karşılığı da olsun. Bütçeler projeler, projeler teknoloji, üretim, istihdam ve refahı harekete geçirsin. 35'e 35 Küresel Elekrifikasyon Taahhüdümüz ile adil enerji dönüşümü irademizi ortaya koyuyor, 2035'e kadar nihai enerji tüketimindeki elektriğin payını yüzde 35'e çıkarma hedefini ve aynı zamanda enerji güvenliği ve teknoloji dönüşüm için küresel bir iş birliği alanı olarak bu konuyu değerlendiriyoruz."
Kurum, kaynakları sınırsız, dünyayı ise tüketilebilir gören bir kalkınma anlayışının sürdürülemez olduğuna dikkat çekerek Emine Erdoğan'ın başlattığı Sıfır Atık hareketinin döngüsel ekonomiyi ve metan emisyonlarının azaltılmasını, İklim Eylemi'nin somut araçları olarak gördüklerini belirtti.
İkinci olarak, iklim finansmanında taahhütten erişime geçilmesi gerektiğini söyleyen Kurum, "Projeler yıllarca finansman bekliyor. Kaynaklar yatırıma dönüşmüyor veya ülkeler ağır borç yükleriyle karşılaşıyorsa zaman ve ortak çözüm kapasitesini kaybediyoruz demektir" ifadelerini kullandı. Finansmanı daha hızlı, erişilebilir ve uygulanabilir hale getirecek mekanizmaları acilen güçlendirmeleri gerektiğinin altını çizen Kurum, COP31 Başkanlığı olarak geliştirdikleri İklim Uygulama Köprüsü'nün bu ihtiyaca cevap vereceğini bildirdi. Kurum, "Ulusal planları projelerle, projeleri finansmanla, finansmanı teknoloji ve uzmanlık ile buluşturacak, siyasi iradenin somut yatırımları dönüşmesini destekleyeceğiz" dedi.
"HERKESİN BÖLÜŞÜMDEN YARARLANDIĞI BİR DÜZEN KURABİLİRİZ"
Kurum, üçüncü olarak, dirençliliğin ulusal kalkınma politikalarının merkezine taşınması çağrısında bulundu. Şehirleri, su kaynaklarını, tarım sistemleri ve kritik altyapıyı geleceğin risklerine hazırlama çağrısında bulunan Kurum, "Türkiye iki yılda inşa ettiği 500 bin iklim dirençli konutla deprem bölgelerinde edindiği yeniden inşa tecrübesini iklim kaynaklı afetlerle mücadele eden ülkelerle paylaşmaya hazırdır" şeklinde konuştu. Kurum, konuşmasını şöyle tamamladı:
"Bu üç iradenin üzerinde yükselmesi gereken temel değer adalettir. İklim adaleti her ülkenin ortak hedefe kendi imkanlarını, kapasitesini ve kalkınma şartlarını içinde ilerletebileceği bir sistem gerektirir. Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma hakkını gözeten, kırılgan ülkelerin finansman ve teknolojiye erişimini kolaylaştıran ve herkesin bölüşümden yararlandığı bir düzen kurabiliriz. Türkiye, Cumhurbaşkanımızın liderliğinde, Doğu ile Batı, Kuzey ile Güney arasındaki tarihi ve coğrafi tecrübesiyle bu uzlaşıya katkı sunmaya hazırdır.
Devletler rekabet edebilir. Milli çıkarlarını kararlılıkla savunabilir. Ancak suyun, gıdanın, afetlerin ve iklim risklerinin sınır tanımadığı alanlarda rekabet olmaz. Ortak akıl geliştirmek hepimizin çıkarınadır. Bugün önümüzde böyle bir fırsat vardır. Vereceğimiz bir enerji kararı, yarım asır sonra bir ülkenin enerji güvenliğine hizmet edebilir. Koruyacağımız bir su havzası doğmamış çocukların sofrasına bereket olabilir. Dirençli hale getireceğimiz bir şehir, yıllar sonra binlerce insanın hayatını koruyabilir. Harekete geçireceğimiz bir teknoloji, dünyanın başka bir köşesinde milyonlarca insanın hayatını değiştirebilir. İşte liderliğin ufku burada başlıyor. Görev süremizden daha uzun yaşayabilecek kararlar almak."