(ANKARA) - Birleşmiş Milletler (BM) İran Bağımsız Uluslararası Gerçekleri Araştırma Misyonu, ABD Ordusu'nun şubat ayında İran'da bir ilkokul ve spor tesisine düzenlediği iki saldırının "savaş suçu" oluşturduğuna lişkin makul gerekçeler bulunduğunu bildirdi. Misyon ayrıca, İran makamlarının hükümet karşıtı protestolara yönelik müdahalesinde "insanlığa karşı suç işlendiği" sonucuna vardı.
BM misyonunun İnsan Hakları Konseyi'ne sunulacak BM İran Bağımsız Uluslararası Gerçekleri Araştırma Misyonu'nun ele aldığı yeni raporunda, ABD'nin İran'a yönelik askeri operasyonları ile İran yönetiminin aralık sonunda başlayan ülke çapındaki protestolara müdahalesi incelendi.
Rapora göre misyon, "ABD Ordusu'nun İran'ın Minab kentindeki Şajareh Tayyebeh İlkokulu'na düzenlenen saldırıdan sorumlu olduğuna inanmak için makul gerekçeler bulunduğunu" tespit etti. İranlı yetkililere göre, saldırıda yaklaşık 120'si öğrenci olmak üzere 150'den fazla kişi hayatını kaybetti. Misyon, saldırının sivil ölümlerine ve sivil altyapının zarar görmesine yol açan ayrım gözetmeyen bir saldırı olduğu ve bu nedenle uluslararası hukuk kapsamında savaş suçu teşkil ettiği değerlendirmesinde bulundu.
Raporda, okulun İran Devrim Muhafızları Ordusu'na ait bir deniz kompleksinin yakınında bulunmasına rağmen ABD'nin hedefleme veri tabanlarındaki bilgileri güncellememesinin ve binanın askeri hedef olup olmadığını teyit etmemesinin "salt ihmalden" öteye geçtiği belirtildi. Misyon, okulun açık biçimde tanımlanabilir bir sivil yapı olduğunu ve askeri amaçlarla kullanıldığına ilişkin herhangi bir kanıt bulunmadığını kaydetti.
ABD Başkanı Donald Trump, haziran ayında İran'daki kız okulunun kasıtlı olarak hedef alınmadığını söylemişti. ABD Savaş Bakanlığı'nın (Pentagon) saldırıya ilişkin soruşturması ise devam ediyor.
LAMERD SALDIRISI
BM misyonu, İran'ın Lamerd kentindeki bir spor merkezine yönelik saldırıyı da inceledi. Rapora göre, saldırıda çevredeki konutlar ve bir okul zarar gördü, 22 sivil öldü veya yaralandı. Misyon, "saldırının ayrım gözetmeyen nitelikte olduğu ve bu nedenle savaş suçu teşkil ettiği" sonucuna vardı.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ise mart ayında yaptığı açıklamada, ABD güçlerinin söz konusu tarihte Lamerd kentine herhangi bir saldırı düzenlemediğini bildirmişti.
İRAN MAKAMLARINA İNSANLIĞA KARŞI SUÇ SUÇLAMASI
Öte yandan BM misyonu, İran makamlarının geçen yıl aralık sonunda başlayan hükümet karşıtı protestolar sırasında sivillere yönelik yaygın ve sistematik bir saldırı gerçekleştirdiği sonucuna vardı. Raporda yasa dışı öldürmeler, işkence, keyfi gözaltılar, zorla kaybetmeler ve ifade özgürlüğüne yönelik ağır kısıtlamalar dahil olmak üzere çok sayıda ihlal sıralandı.
Misyon, can kayıplarının bağımsız biçimde doğrulanamadığını ancak gerçek ölü ve yaralı sayısının resmi rakamlardan çok daha yüksek olduğuna inandığını belirtti. İran makamları, protestolarda 3 bin 38 kişinin öldüğünü ve 25 bin kişinin yaralandığını açıklamıştı.