(ANKARA) - Almanya’da seçmenler, Başbakan Friedrich Merz’in liderliğindeki Hristiyan Demokrat Birlik’in (CDU) siyasi konumunu yakından ilgilendiren Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern eyalet seçimleri için bugün sandık başına gidiyor. İki eyaletteki seçim sonuçlarının, aşırı sağcı Almanya İçin Alternatif’in (AfD) iki hafta önce Saksonya-Anhalt’ta CDU’yu geride bırakmasının ardından Merz üzerindeki siyasi baskıyı artırabileceği değerlendiriliyor.
Almanya’da Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern eyaletlerinde yaklaşık 3,7 milyon seçmen bugün oy kullanacak. Sandıklar yerel saatle 08.00’de açılırken, 18.00’de kapanacak. İlk sonuçların sandıkların kapanmasının ardından açıklanması bekleniyor.
MECKLENBURG-VORPOMMERN’DE SPD-AFD YARIŞI
Mecklenburg-Vorpommern eyaletinde seçim yarışının, Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile AfD arasında geçmesi bekleniyor. Kamu yayıncısı ZDF’nin son anketine göre AfD yüzde 36, SPD yüzde 37 oranında destek görüyor. Merz’in CDU’su ise yüzde 6 ile eyalet parlamentosuna girebilmek için gerekli yüzde 5’lik seçim barajının hemen üzerinde bulunuyor.
AfD’nin başbakan adayı eski radyo sunucusu Leif-Erik Holm olurken, SPD’nin adayı Mecklenburg eyaletinin mevcut Başbakanı Manuela Schwesig. AfD, iki hafta önce Saksonya-Anhalt eyalet seçimlerinde CDU’yu geride bırakarak, yüzde 39,9 oyla birinci parti olmuştu. CDU yüzde 30,1'de kalırken, AfD eyalet parlamentosunda tek başına hükümet kurmasını sağlayacak mutlak çoğunluğa ulaşamamıştı.
BERLİN’DE CDU VE SOL PARTİ ÇEKİŞİYOR
Berlin’de ise iktidardaki CDU ile Sol Parti (Die Linke) arasında başa baş bir yarış yaşanıyor. ZDF’nin son anketine göre Sol Parti yüzde 22 ile ilk sırada yer alırken, CDU yüzde 20, AfD yüzde 18, Yeşiller yüzde 15 ve SPD yüzde 12 seviyesinde bulunuyor. Sahra Wagenknecht İttifakı (BSW) ise yüzde 4 ile eyalet parlamentosuna girmek için gerekli yüzde 5’lik barajın altında kalıyor.
Berlin Eyalet Meclisi için yaklaşık 2,4 milyon seçmenin oy kullanması bekleniyor. Berlin’de 16 ve 17 yaşındaki gençler ilk kez eyalet seçimlerinde oy kullanabilecek. Berlin’de en fazla oyu alan ve koalisyon hükümeti kurabilecek çoğunluğu sağlayan siyasi partinin başbakan adayı, aynı zamanda eyalet hükümetinin başkanı olacak.
KONUT KRİZİ VE GÜVENLİK SEÇİM KAMPANYASININ ODAĞINDA
Sol Parti’nin başbakan adayı, insan hakları savunucusu ve Türk kökenli Elif Eralp, kampanyasını başta yükselen kiralar olmak üzere konut krizi, toplu taşıma maliyetleri ve belediye hizmetleri üzerine kurdu. Eralp, belediyeye ait konutlarda kira artışlarının yıllık yüzde 1 ile sınırlandırılmasını ve yılda 7 bin 500 belediye konutu inşa edilmesini savunuyor. Büyük özel konut şirketlerinin kamu mülkiyetine geçirilmesi tartışmasının yeniden gündeme getirilmesini de destekliyor.
CDU’nun başbakan adayı ve Berlin Maliye Senatörü Stefan Evers ise kampanyasında güvenlik konusunu öne çıkarıyor. Evers, Sol Parti’yi polis bütçesini azaltmak ve iç istihbarat teşkilatını kaldırmak istemekle eleştiriyor.
AfD’nin başbakan adayı Kristin Brinker ise seçim kampanyasının merkezine göç ve sığınmacı politikasını yerleştirdi. Brinker, Berlin’e sığınmacı kabulünün durdurulmasını ve ülkede kalma hakkı bulunmayanların, özellikle ağır suç işleyenlerin, daha hızlı sınır dışı edilmesini istiyor.
FİLİSTİN'E DESTEK GÖSTERİLERİ ÜZERİNDEN TARTIŞMA
CDU’lu Evers ile Sol Partili Eralp, seçim kampanyası boyunca Berlin’deki Filistin yanlısı gösteriler konusunda da karşı karşıya geldi. Eralp, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetinin Gazze’deki savaş politikalarını eleştirirken, Berlin’de Filistin yanlısı gösterilere yönelik polis müdahalelerinin sona erdirilmesi gerektiğini savundu.
Evers ise Sol Parti’yi bazı parti üyelerinin antisemitizm konusundaki tutumuna karşı yeterince açık tavır almamakla suçladı. Eralp ise Sol Parti’nin Yahudi yaşamının yanı sıra Müslüman ve Filistinlilerin yaşamlarının korunmasını da savunduğunu belirtti.
AFD’NİN OYUNU ARTIRMASI BEKLENİYOR
Anketler, AfD’nin Berlin’de 2023’teki son eyalet seçimlerine kıyasla oy oranını yaklaşık iki katına çıkararak yüzde 18 seviyesine ulaşabileceğine işaret ediyor. Bununla birlikte Berlin’deki diğer siyasi partiler AfD ile koalisyon veya hükümet işbirliğine gitmeyeceklerini açıklamış durumda. Bu nedenle AfD’nin oylarını artırması halinde dahi eyalet hükümetinde yer alması beklenmiyor.
Berlin’de hiçbir partinin tek başına hükümet kuracak çoğunluğa ulaşması beklenmezken, seçim sonucuna göre farklı koalisyon seçenekleri gündeme gelecek. Sol Parti’nin birinci çıkması halinde Sol Parti, Yeşiller ve SPD arasında bir koalisyon seçeneği gündeme gelebilecek. CDU’nun birinci olması halinde ise CDU, SPD ve Yeşiller arasında üçlü koalisyon kurulması ihtimali tartışılacak.
SEÇİMLER MERZ ÜZERİNDEKİ BASKIYI ARTIRABİLİR
Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern seçimleri, federal düzeyde Başbakan Merz’in CDU üzerindeki liderliği açısından da yakından takip ediliyor. Merz’in CDU’su, iki hafta önce Saksonya-Anhalt seçimlerinde AfD karşısında ağır bir yenilgi almıştı. Son dönemde ekonomik ve sosyal refah reformlarını koalisyon ortağı SPD ile hayata geçirmekte zorlanan Merz’in kamuoyu desteğinin de gerilediği belirtiliyor.
AFP’nin haberine göre Merz, seçimlerin ardından CDU içinde yapılacak kriz toplantısı için hazırlık yaparken, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu görüşmeleri için New York’a yapacağı planlı ziyareti de iptal etti. Merz ve CDU’nun üst düzey yöneticilerinin seçimlerin ardından pazar akşamı parti genel merkezinde bir araya gelmesi, görüşmelerin pazartesi günü sürmesi bekleniyor. CDU ve Bavyera’daki kardeş parti Hristiyan Sosyal Birlik (CSU) milletvekillerinin ise iki gün sonra bir araya gelmesi planlanıyor.
Seçim sonuçlarının CDU açısından yeni bir yenilgiyle sonuçlanması ve AfD’nin oylarını artırması, Merz’in parti liderliği üzerindeki baskıyı artırabilir. Merz’in parti liderliğinden ayrılması durumunda ise bu durum tek başına Federal Meclis’in feshedilmesi veya erken genel seçime gidilmesi anlamına gelmiyor. Almanya’da milletvekilleri, ülke genelinde seçime gidilmeden yeni bir başbakan seçebiliyor.