(ANKARA) - Toplum Çalışmaları Enstitüsü, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü dolayısıyla kadınların işgücüne katılımı ile siyaset ve iş dünyasındaki temsiline ilişkin verileri içeren bir infografik yayımladı. “Toplumsal Hayatta Kadın: İşgücüne Katılım ve Temsiliyet” başlıklı çalışma, Türkiye siyasetinde kadın temsilinin dünya ortalamasının altında kaldığını ortaya koydu.

Ankara merkezli düşünce kuruluşu Toplum Çalışmaları Enstitüsü, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü dolayısıyla “Toplumsal Hayatta Kadın: İşgücüne Katılım ve Temsiliyet” başlıklı bir infografik paylaştı. Çalışmada, kadınların işgücüne katılım oranı ile siyaset ve iş dünyasındaki temsil düzeyi karşılaştırmalı verilerle ele alındı.

“Kadınların İşgücüne Katılım Oranı” başlığını taşıyan grafik, International Labour Organization (ILO) tarafından yayımlanan ve 15–64 yaş arası kadın nüfus içinde işgücüne katılım oranını gösteren verilerden derlendi. Grafik, kadınların işgücüne katılım oranını gelir gruplarına göre ve Türkiye ile karşılaştırmalı olarak sunuyor.

Pandemi dışında kesintisiz artış var

Verilere göre Türkiye, söz konusu dönem boyunca (1990-2025) orta gelir grubu içerisinde yer almasına rağmen kadınların işgücüne katılım oranı bakımından tüm gelir gruplarının altında kalıyor. Buna karşın özellikle 2005 yılından itibaren, pandemi dönemi dışarıda tutulduğunda, kadınların işgücüne katılım oranında neredeyse kesintisiz bir artış gözleniyor. Aynı süreçte Türkiye’nin, üst gelir grubu dışındaki diğer gelir gruplarıyla arasındaki farkın kademeli olarak azaldığı görülüyor.

Siyasette temsil dünya ortalamasının altında

İnfografikte yer alan “Toplumsal Hayatta Kadın Temsiliyeti” başlıklı bölümde ise kadınların siyaset ve iş dünyasındaki temsil oranları karşılaştırmalı olarak ele alınıyor. Türkiye’de 2023 yılında yapılan genel seçimler sonucunda 600 milletvekilinin 121’i kadınlardan oluştu. Buna göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kadın milletvekillerinin oranı yüzde 20,1 seviyesinde bulunuyor. Güncel küresel verilere göre ise 2026 yılı itibarıyla dünya genelinde parlamentoların ortalama yüzde 26,4’ü kadınlardan oluşuyor. Bu alanda yüzde 63,8’lik oranla Afrika ülkesi Ruanda dünyada ilk sırada yer alıyor.

İş dünyasında kadın CEO oranı daha düşük

İnfografiğin bir diğer bölümünde kadınların iş dünyasındaki temsiliyetine ilişkin veriler yer aldı. Bu kapsamda ABD’de gelirlerine göre en büyük 500 şirketi kapsayan Fortune 500 listesi ile Borsa İstanbul’da (BIST) işlem gören 552 şirket kadın CEO oranı açısından karşılaştırıldı. Fortune 500 şirketlerinde kadın CEO oranı yüzde 11 seviyesinde bulunurken, Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerde bu oran yüzde 5,3 olarak ölçüldü.

Küresel karşılaştırmalar dikkate alındığında Türkiye’de iş dünyasında üst düzey yönetim pozisyonlarında kadın temsiliyetinin, siyaset alanına kıyasla daha düşük olduğu görülüyor.